STEFAN ZWEIG’IN DEĞİŞİM RÜZGÂRI ADLI YAPITINDA İYİ OLUŞ VE İNTİHAR: DİYALEKTİK BİR OKUMA

Öz

Stefan Zweig’ın psikanaliz ile edebiyat psikolojisi arasında bir ayrım yaptığı bilinmektedir. Nitekim romanları ve öyküleri psikoloji araştırmalarında güncel olarak tartışılan fenomenlerin ışığında da okunabilmektedir. Bu çalışmada ele alınan iyi oluş olgusu da bu bağlamda değerlendirilebilir. İyi oluş edebiyatta seçkin ve uygun psikolojik bir fenomen olarak kabul edilir. Özellikle ana karakterlerin ruhsal gelişimlerinin yansıtıldığı modern anlatımlarda, söz konusu fenomenin birçok kez işlenmiş olduğu da söylenebilir. Zweig’ın 1930’lu yıllarda kaleme aldığı, fakat tamamlayamadığı “Değişim Rüzgârı” adlı romanı buna iyi bir örnek teşkil eder. “Değişim Rüzgârı”’nda, Christine Hoflehner adında ana karakterin iyi oluş hali diyalektik olarak gösterilmektedir. Burada kahramanın intihar düşünceleri de önemli rol oynamakta, zira onun iyi oluşu, kendisini mutsuz eden unsurlarla ilintilidir. Christine çok hızlı ve sonrasında değişken bir mutluluk serüveni yaşar; bunun psikolojik yansımaları da bu çalışmada ayrıntılı olarak ele alınacaktır

Anahtar Kelimeler

• Stefan Zweig,Psikoloji,İyi Oluş,intihar,diyalektik

WELL-BEING AND SUICIDE IN STEFAN ZWEIG’S NOVEL WIND OF CHANGE: A DIALECTICAL READING

Öz

It is known that Stefan Zweig distinguishes between psychoanalysis and literary psychology. According to this fact, his works can be read in the light of current psychological debates. The phenomenon of well-being fits into this context. In literature well-being is accepted as a prominent and appropriate psychological phenomenon. It can be pointed out that this phenomenon has been scrutinized many times, especially in modern narratives reflecting the mental development of the main characters. This is exemplified by the novel “Wind of Change”, which Zweig wrote in the 1930s, but could not complete. In “Wind of Change” the well-being of the protagonist, Christine Hoflehner, is shown dialectically. At this point, her suicidal thoughts play an important role, too, because her well-being is deeply related to her happiness. Christine goes through a rapid and later on dynamic quest for happiness, the psychological reflections of which will be comprehensively discussed in this study...

Anahtar Kelimeler

• Stefan Zweig,Psychology,Well-being,Suicide,Dialectic

Kaynakça

1. ADORNO, T. W. (1994), Minima MoraliaSuhrkamp, Frankfurt a.M.
2. AIGNER, H. (2000),Der Selbstmord im Mythos:Die Griechen und der Selbstmord von Homer bis Sokrates,Institut Alte Geschichte und Altertumskunde der Karl-Franzens-Universität,Graz.
3. ANONYMUS (1923),Der Streit des Lebensmüden mit seiner Seele,Erman, Adolf (Ed.), Die Literatur der Ägypter. Gedichte, Erzählungen und Lehrbücher aus dem 3. und 2. Jahrtausend v. Chr.,Hinrich,Leipzig,122-130.
4. ANZ, T. (2018),Psychologie und Psychoanalyse, Larcati, A.ve diğerleri(Ed.), Stefan-Zweig-Handbuch, Walter de Gruyter, Berlin/Boston,73-85.
5. CREMERIUS, J. (2003),Stefan Zweigs Beziehung zu Sigmund Freud, Cremerius, J.(Ed.), Freud und die Dichter, Psychosozial, Gießen,23-60.
6. DIENER, E. (1984),Subjective Well-Being,Psychological Bulletin, 95, 542-575.
7. DURKHEIM, É. (2002),İntihar, çev: Prof. Dr. Özer Ozankaya,Can Yayınları,İstanbul.
8. FREUD, S. (2003), Espriler ve Bilinçdışı ile İlişkileri, çev. Dr. Emre Kapkın, Payel Yayınevi,İstanbul.

9. KEYES, C.L.M. (2002),The Mental Health Continuum: From Languishing to Flourishing in Life, Journal of Health and Social Behavior, 43, 207-222.
10. MACHO, T. (2017),Das Leben nehmen:Suizid in der Moderne, Suhrkamp, Berlin.
11. MÜLLER, H. (2000),Stefan Zweig, çev. Mahmure Kahraman, Kavran Yayınları, İstanbul.
12. MYERS, D. G. ve diğerleri(2008), Psychologie, Springer, Berlin.
13. RYFF, C.D. ve KEYES C.L.M (1995), The Structure of Psychological Well-Being Revisited,Journal of Personality and Social Psychology, 69, 4, 719-727.
14. SCHÖRLE, E. (2007),Die Verhöflichung des Lachens:Lachgeschichte im 18. Jahrhundert, Aisthesis, Bielefeld.
15. ZWEIG, S. (1978),Briefe an Freunde, S. Fischer,Frankfurt a.M. ZWEIG, S. (1999),Değişim Rüzgarı, çev. Kasım Eğit,Can Yayınları,İstanbul.
16. ZWEIG, S. (2000),Dünün Dünyası, çev. Burhan Arpad,Can Yayınları,İstanbul. ZWEIG, S. (2009),Bir Kadının Yaşamından 24 Saat, çev. Gülperi Sert,Can Yayınları,İstanbul.
17. ZWEIG, S. (2011),Kendileriyle Savaşanlar, çev. Nafer Ermiş,Türkiye İş Bankası Yayınları,İstanbul.ZWEIG, S. (2013),Merhamet, çev.Deniz Banoğlu,Yordam Kitap, İstanbul.
18. ZWEIG, S. (2015),Karmaşık Duygular, çev. İlknur İgan,Türkiye İş Bankası Yayınları,İstanbul.ZWEIG, S. (2016),Mürebbiye, çev. İlknur İgan, İş Bankası Kültür Yayınları,İstanbul.
19. ZWEIG, S. (2018),Sabırsız Yürek, çev. Çiğdem Öztekin,Can Yayınları, İstanbul.