ELEKTRONİK TİCARETİN VERGİLENDİRMESİ: ULUSLARARASI YAKLAŞIMLAR, TÜRKİYE'DEKİ UYGULAMALAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

Tayfun Varnalı

doi:10.31457/hr.1373345

ELEKTRONİK TİCARETİN VERGİLENDİRMESİ: ULUSLARARASI YAKLAŞIMLAR, TÜRKİYE'DEKİ UYGULAMALAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

Öz

Bu araştırma, elektronik ticaretin vergilendirilmesine odaklanırken uluslararası kuruluşların yaklaşımlarını ve Türkiye'nin vergilendirme uygulamalarını inceliyor. Elektronik ticaret, internetin yaygınlaşması ve dijital teknolojilerin ilerlemesiyle işletmelere küresel erişim ve tüketicilere daha fazla seçenek sunma fırsatı yaratmıştır. Uluslararası kuruluşlar, vergi düzenlemelerini elektronik ticaretin gelişimine uyumlu hale getirmek ve vergi adaletini sağlamak amacıyla çeşitli yönergeler ve çerçeveler oluşturuyorlar. Türkiye'nin elektronik ticaret vergilendirmesi ve dijital finans çalışmaları, büyümeyi desteklemek ve geliri korumak için düzenlemeler getirdiğini göstermektedir. Ancak, hızla büyüyen elektronik ticaret ve sınır ötesi satışlar, vergilendirme eşitsizlikleri ve karmaşıklıklarını artırarak reformları zorunlu kılmaktadır. Bu çalışma, vergi tabanı belirleme, toplama süreçleri, eşitsizlik ve uluslararası standart eksiklikleri gibi temel zorlukları vurguluyor. Önerilen çözüm yolları arasında uluslararası iş birliği, yenilikçi vergi modelleri, sınıflandırma sistemleri, vergi uyumu ve muafiyetler bulunuyor. Bu araştırma, elektronik ticaretin mevcut durumunu ve gelecekteki eğilimlerini anlamak amacı güderken, sektörün hızlı büyümesi ve küresel etkisi nedeniyle güncellenmiş politikaların ve küresel iş birliğinin önemini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Makalemi incelediğiniz için teşekkür ederim.

Kaynakça

Aktan, C. (2004). Türkiye’de E-Devlet. http://www.canaktan.org/politika/edevlet/ turkiyede.htm Erişim: 22/03/2023
Alptürk, E. (2005). Elektronik ticaretin hukuku ve vergilendirilmesi. Ankara: Gelirler Kontrolörleri Derneği Yayınları.
Asia Nikkei. (2021). Japan raises consumption tax to 10, https://asia.nikkei.com/Economy/Japan-raises-consumption-tax-to-10. Erişim: 29/10/2023
Avcı, O. (2017). E-Ticaretin vergilendirilme sorunsalı. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 27, 248-263.
Ay, M. (2006). Türkiye’de kayıt dışı ekonomiyi önlemede bilgi ekonomisinin etkinliği ve gelir idaresinin rolü. Selçuk Üniversitesi Karaman İ.İ.B.F Dergisi, 11 (9), 100-120.
Batun, M. (2014). OECD model anlaşması çerçevesinde işyeri: İlişkili şirketler ve elektronik ticaret. Vergi Dünyası Dergisi, 393, 65-75.
Berners-Lee, T., Caillau, R., Luotonen, A., Nielsen, H., & Secret, A. (1994). The world-wide web. Communications of the ACM, 37(8), 76-82.
Çak, M. (2002). Dünyada ve Türkiye’de elektronik ticaret ve vergilendirilmesi. İstanbul: İstanbul Net Yayıncılık.

Çavdar F. (2017). Elektronik ticaretin vergi denetimi üzerinedeki etkileri. Hukuk ve İktisat Araştırmaları Dergisi, 9(1), 21-25.
Çavdar, F. (2017). Elektronik ticaretin vergi denetimi üzerindeki etkileri. Hukuk ve İktisat Araştırmaları Dergisi, 9(1), 13-27.
Dpt. (2005), E-Devlet Proje ve Uygulamaları, Bilgi Toplumu Dairesi, Ankara.
Ecovis. (2022). Vietnam VAT: Reduction according to decree no. 15, https://www.ecovis.com/global/vat-vietnam-the-reduction-according-to-decree-no-15-2022-nd-cp-has-ended/ . Erişim: 29/10/2023
European Union Official Journal, L 255/22-142 (2005). https://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2005:255:0022:0142:en:PDF. Erişim: 22.03.2023
Fıra. (2002). Katma değer vergisi beyannamesine ilişkin 285/2002 sayılı tebliğ. http://www.ethiomarket.com/fira/document_download/VAT_PROCLAMATION_No_285_2 002.pdf. Erişim: 22/03/2023
Gib (2011). Dar mükellef kişinin yurt dışından internet aracılığıyla Türkiye’de satış yapması hakkında özelge. Sayı: B.07.1.GİB.4.34.16.01-GVK 37-2410. http://www.gib.gov.tr/fileadmin/beyannamerehberi/Kayit_disi_2009tr.pdf. Erişim: 24/ 08/2022
Gib. (2009 b). Kayıt dışı ekonomiyle mücadele stratejisi eylem planı 2008-2010. http://www.gib.gov.tr/fileadmin/beyannamerehberi/Kayit_disi_2009tr.pdf. Erişim: 24/ 08/2022
Gib. (2009a). 2009 Yılı kurumsal mali durum ve beklentiler raporu. http://www.alomaliye.com/2009/2009_mali_durum_rapor.pdf. Erişim: 24/08/2022
Gökçe, Ö. (2017). Sosyal elektronik ticaretin hukuki boyutu. Vergi Dünyası Dergisi, 433, 82-85.
Güneş, İ. (2002). Elektronik ticaretin vergilendirilmesinin uluslararası boyutu (Tebliğ, 8.). Türkiye’de İnternet Konferansı, İstanbul.
https://dash.app/blog/ecommerce-statistics, Erişim: 08/ 10/2023
https://financesonline.com/ecommerce-trends/, Erişim: 08/ 10/2023
https://oosga.com/e-commerce/tur/, Erişim: 08/ 10/2023
https://www.oberlo.com/statistics/top-ecommerce-companies, Erişim: 08/ 10/2023
Njuguna N. (2021). Digital technology and state capacity in Kenya, https://imaraafrica.com/wp-content/uploads/2021/09/digital-technology-and-state-capacity- kenya.pdf . Erişim: 29/10/2023
Oecd. (2001). Taxation and electronic commerce ımplementing the Ottawa taxation framework conditions, New York and Geneva. www.oecd.org/dataoecd/46/3/1923256.pdf. Erişim: 29/08/2022
Organ. İ., ve Cavdar, F. (2012). Elektronik ticaretin vergilendirilmesinde uluslararası alanda yaşanan sorunlar. İnternet Uygulamaları Dergisi, 3(1), 63-84.
Öner, C. (2014 ). Dar mükellefiyette ticari kazancın Türkiye’de elde edilmiş sayılmadığı haller üzerine. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi ,63 ,365-396.
Saatçioğlu, C. (2005). Yeni ekonomi ve finansal piyasalar üzerindeki etkisi. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 19 (1),151-165
Statista. (2020). Worldwide retail e-commerce sales statistics. https://www.statista.com/statistics/379046/worldwide-retail-e-commerce-sales/. Erişim: 29/8/2022
Tax Foundation. (2021). Digital tax deadlock: where do we go from here, https://taxfoundation.org/oecd-digital-tax-project-developments/. Erişim: 29/10/2023
Taxsummaries. (2017). Serbia corporate other taxes, https://taxsummaries.pwc.com/serbia/corporate/other-taxes. Erişim: 29/10/2023
Taxsummaries. (2020). Mexico corporate other taxes,
https://taxsummaries.pwc.com/mexico/corporate/other-taxes .Erişim: 29/10/2023
Ubay, B. (2013). Elektronik ticaretin vergilendirilmesinde Avrupa Birliği ve Oecd yaklaşımları. Vergi Dünyası Dergisi, 381,115-256.
Uğur, A. A. & Çütcü, İ. (2009). E-Devlet ve tasarruf etkisi kapsamında VEDOP projesi. Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi , 1 (2) , 1-20 .
Uncıtıral. (1996). Model law on electronik comerce, general assembly resolution 51/162 of december 1996. http://www.uncitral.org/pdf/english/texts/electcom/05- 89450_Ebook.pdf . Erişim: 20/09/2022
Wto. (1998). Electronik commerce and the role of the WTO, http://www.wto.org/english/news_e/pres98_e/pr96_e.htm. Erişim: 29/08/2022
Yardımcıoğlu, M., ve Mustafa, U. (2015). Küresel e-ticaret şirketlerinin faaliyet gösterdikleri ülkelerde elde ettikleri kazançların muhasebe süreci ve vergilendirilmesi: Google, Facebook, Twitter için Türkiye örneği. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 5(2), 169-190.
Yıldız, H. (2002). Elektronik ticaretin vergilendirilmesi. Vergi Dünyası Dergisi, 255, 146-152.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Uluslararası İktisadi Kuruluşlar

Bölüm

Derleme

Yazarlar

Tayfun Varnalı ^*
0000-0003-3895-8620
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

26 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

11 Ekim 2023

Kabul Tarihi

30 Ekim 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 7 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.31457/hr.1373345

IZ

https://izlik.org/JA25GN38YL

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Varnalı, T. (2023). ELEKTRONİK TİCARETİN VERGİLENDİRMESİ: ULUSLARARASI YAKLAŞIMLAR, TÜRKİYE’DEKİ UYGULAMALAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ. Hakkari Review, 7(2), 87-111. https://doi.org/10.31457/hr.1373345

AMA

1.Varnalı T. ELEKTRONİK TİCARETİN VERGİLENDİRMESİ: ULUSLARARASI YAKLAŞIMLAR, TÜRKİYE’DEKİ UYGULAMALAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ. Hakkari Review. 2023;7(2):87-111. doi:10.31457/hr.1373345

Chicago

Varnalı, Tayfun. 2023. “ELEKTRONİK TİCARETİN VERGİLENDİRMESİ: ULUSLARARASI YAKLAŞIMLAR, TÜRKİYE’DEKİ UYGULAMALAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ”. Hakkari Review 7 (2): 87-111. https://doi.org/10.31457/hr.1373345.

EndNote

Varnalı T (01 Aralık 2023) ELEKTRONİK TİCARETİN VERGİLENDİRMESİ: ULUSLARARASI YAKLAŞIMLAR, TÜRKİYE’DEKİ UYGULAMALAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ. Hakkari Review 7 2 87–111.

IEEE

[1]T. Varnalı, “ELEKTRONİK TİCARETİN VERGİLENDİRMESİ: ULUSLARARASI YAKLAŞIMLAR, TÜRKİYE’DEKİ UYGULAMALAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ”, Hakkari Review, c. 7, sy 2, ss. 87–111, Ara. 2023, doi: 10.31457/hr.1373345.

ISNAD

Varnalı, Tayfun. “ELEKTRONİK TİCARETİN VERGİLENDİRMESİ: ULUSLARARASI YAKLAŞIMLAR, TÜRKİYE’DEKİ UYGULAMALAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ”. Hakkari Review 7/2 (01 Aralık 2023): 87-111. https://doi.org/10.31457/hr.1373345.

JAMA

1.Varnalı T. ELEKTRONİK TİCARETİN VERGİLENDİRMESİ: ULUSLARARASI YAKLAŞIMLAR, TÜRKİYE’DEKİ UYGULAMALAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ. Hakkari Review. 2023;7:87–111.

MLA

Varnalı, Tayfun. “ELEKTRONİK TİCARETİN VERGİLENDİRMESİ: ULUSLARARASI YAKLAŞIMLAR, TÜRKİYE’DEKİ UYGULAMALAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ”. Hakkari Review, c. 7, sy 2, Aralık 2023, ss. 87-111, doi:10.31457/hr.1373345.

Vancouver

1.Tayfun Varnalı. ELEKTRONİK TİCARETİN VERGİLENDİRMESİ: ULUSLARARASI YAKLAŞIMLAR, TÜRKİYE’DEKİ UYGULAMALAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ. Hakkari Review. 01 Aralık 2023;7(2):87-111. doi:10.31457/hr.1373345

Cited By

THE TWO FACES OF E-COMMERCE: A COMPARISON OF E-COMMERCE PLATFORMS AND SOCIAL COMMERCE

Dumlupınar Üniversitesi İİBF Dergisi

https://doi.org/10.58627/dpuiibf.1535413