Editöre Mektup

Telediş Hekimliğinde Büyük Dil Modeli (BDM) Destekli Hasta Bilgilendirme ve Randevu Yönlendirme Uygulamalarına İlişkin Kavramsal ve Yöntemsel Öneriler

Cilt: 9 Sayı: 3 11 Eylül 2026
PDF İndir
EN TR

Telediş Hekimliğinde Büyük Dil Modeli (BDM) Destekli Hasta Bilgilendirme ve Randevu Yönlendirme Uygulamalarına İlişkin Kavramsal ve Yöntemsel Öneriler

Öz

Bu editöre mektup, telediş hekimliğinde büyük dil modeli (BDM) tabanlı sohbet botlarının hasta bilgilendirme ve randevu yönlendirme süreçlerinde kullanımına ilişkin kavramsal ve yöntemsel gerekliliklere dikkat çekmektedir. Mevcut çalışmalar, bu sistemlerin ağız-diş sağlığı sorularına yanıt üretme potansiyelini göstermekte; ancak kullanım amacı, değerlendirme metrikleri, güvenlik sınırları ve raporlama biçimleri açısından belirgin farklılıklar bulunmaktadır. Özellikle dental enfeksiyon, yüz-boyun şişliği, trismus, disfaji, dispne ve sistemik bulgular gibi zaman-duyarlı klinik durumlarda kırmızı bayrakların ve eskalasyon protokollerinin açık biçimde tanımlanması hasta güvenliği açısından kritik önemdedir. Bu nedenle, BDM destekli hasta bilgilendirme ve randevu yönlendirme uygulamaları için model bilgisi, kullanım amacı, girdi senaryoları, güvenlik/eskalasyon kuralları, değerlendirme metrikleri, insan değerlendirici özellikleri, raporlama şeffaflığı ve veri gizliliği başlıklarını içeren bir asgari raporlama veri seti önerilmektedir. Bu çerçevenin, telediş hekimliği alanındaki çalışmaların karşılaştırılabilirliğini artıracağı ve hasta güvenliği odaklı kalite güvencesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Yoktur.

Etik Beyan

Gerekli değildir (çalışma bir görüş yazısıdır).

Teşekkür

Yoktur.

Kaynakça

  1. 1. Tuzlalı M, Baki N, Aral K, Aral CA, Bahçe E. Evaluating the performance of AI chatbots in responding to dental implant FAQs: A comparative study. BMC Oral Health. 2025;25(1):1548.
  2. 2. Çoban E, Altay B. ChatGPT May Help Inform Patients in Dental Implantology. International Journal of Oral & Maxillofacial Implants. 2024;39(5).
  3. 3. Özdemir ÖT, Kavan MY, Güven Y. Evaluation of the readability, quality, and accuracy of AI chatbot responses to questions about deleterious oral habits. BMC Oral Health. 2025;25(1):1812.
  4. 4. Aljamani S, Hassona Y, Fansa HA, H MS, Dafi Jamani K. Evaluating Large Language Models in Addressing Patient Questions on Endodontic Pain: A Comparative Analysis of Accessible Chatbots. J Endod. 2025;51(11):1617-24.
  5. 5. Cole-Healy Z, Adam D, Noh K, Graham RM. Introducing the FATLIPS acronym for assessing the red flag clinical features of dental infection. Br Dent J. 2021;230(3):170-2.
  6. 6. Devine C. Aptly coined acronym. British Dental Journal. 2021;230(7):386.
  7. 7. Liu X, Cruz Rivera S, Moher D, Calvert MJ, Denniston AK. Reporting guidelines for clinical trial reports for interventions involving artificial intelligence: the CONSORT-AI extension. Lancet Digit Health. 2020;2(10):e537-e48.
  8. 8. Cruz Rivera S, Liu X, Chan AW, Denniston AK, Calvert MJ. Guidelines for clinical trial protocols for interventions involving artificial intelligence: the SPIRIT-AI extension. Nat Med. 2020;26(9):1351-63.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Hizmetleri ve Sistemleri (Diğer)

Bölüm

Editöre Mektup

Yayımlanma Tarihi

11 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

7 Ocak 2026

Kabul Tarihi

15 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 9 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Tuzlalı, M., & Baki, N. (2026). Telediş Hekimliğinde Büyük Dil Modeli (BDM) Destekli Hasta Bilgilendirme ve Randevu Yönlendirme Uygulamalarına İlişkin Kavramsal ve Yöntemsel Öneriler. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 9(3), 1-3. https://doi.org/10.48124/husagbilder.1858351
AMA
1.Tuzlalı M, Baki N. Telediş Hekimliğinde Büyük Dil Modeli (BDM) Destekli Hasta Bilgilendirme ve Randevu Yönlendirme Uygulamalarına İlişkin Kavramsal ve Yöntemsel Öneriler. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2026;9(3):1-3. doi:10.48124/husagbilder.1858351
Chicago
Tuzlalı, Mesut, ve Nagehan Baki. 2026. “Telediş Hekimliğinde Büyük Dil Modeli (BDM) Destekli Hasta Bilgilendirme ve Randevu Yönlendirme Uygulamalarına İlişkin Kavramsal ve Yöntemsel Öneriler”. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 9 (3): 1-3. https://doi.org/10.48124/husagbilder.1858351.
EndNote
Tuzlalı M, Baki N (01 Eylül 2026) Telediş Hekimliğinde Büyük Dil Modeli (BDM) Destekli Hasta Bilgilendirme ve Randevu Yönlendirme Uygulamalarına İlişkin Kavramsal ve Yöntemsel Öneriler. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 9 3 1–3.
IEEE
[1]M. Tuzlalı ve N. Baki, “Telediş Hekimliğinde Büyük Dil Modeli (BDM) Destekli Hasta Bilgilendirme ve Randevu Yönlendirme Uygulamalarına İlişkin Kavramsal ve Yöntemsel Öneriler”, Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 9, sy 3, ss. 1–3, Eyl. 2026, doi: 10.48124/husagbilder.1858351.
ISNAD
Tuzlalı, Mesut - Baki, Nagehan. “Telediş Hekimliğinde Büyük Dil Modeli (BDM) Destekli Hasta Bilgilendirme ve Randevu Yönlendirme Uygulamalarına İlişkin Kavramsal ve Yöntemsel Öneriler”. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 9/3 (01 Eylül 2026): 1-3. https://doi.org/10.48124/husagbilder.1858351.
JAMA
1.Tuzlalı M, Baki N. Telediş Hekimliğinde Büyük Dil Modeli (BDM) Destekli Hasta Bilgilendirme ve Randevu Yönlendirme Uygulamalarına İlişkin Kavramsal ve Yöntemsel Öneriler. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2026;9:1–3.
MLA
Tuzlalı, Mesut, ve Nagehan Baki. “Telediş Hekimliğinde Büyük Dil Modeli (BDM) Destekli Hasta Bilgilendirme ve Randevu Yönlendirme Uygulamalarına İlişkin Kavramsal ve Yöntemsel Öneriler”. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 9, sy 3, Eylül 2026, ss. 1-3, doi:10.48124/husagbilder.1858351.
Vancouver
1.Mesut Tuzlalı, Nagehan Baki. Telediş Hekimliğinde Büyük Dil Modeli (BDM) Destekli Hasta Bilgilendirme ve Randevu Yönlendirme Uygulamalarına İlişkin Kavramsal ve Yöntemsel Öneriler. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 01 Eylül 2026;9(3):1-3. doi:10.48124/husagbilder.1858351