Erken Okuryazarlık Üzerinde Paylaşımlı Kitap Okumanın Rolü: Okul ve Ev Ortamı Açısından Etkileri
Abstract
Paylaşımlı kitap okuma, bir yetişkin ve bir çocuk ya da çocuk grubu arasında yetişkinin kitabı okuduğu ve tekniğine göre çocuktan farklı oranda katılımın beklendiği sosyal bir etkinlik olarak tanımlanmıştır. Kitap paylaşımı sırasında erken okuryazarlık adına büyük anlam ifade eden alıcı ve ifade edici dilin geliştiği, okuma tekniğine göre de sesbilgisel farkındalık ve yazı farkındalığı becerilerinin geliştiği literatürde desteklenmiştir. Kitap paylaşımına yönelik farklı tekniklerin ( (a) diyaloga dayalı kitap okuma/etkileşimli kitap okuma/dialogical reading, (b) paylaşımlı kitap okuma/shared book reading, (c) interaktif paylaşımlı kitap okuma/interactive shared book reading, (d) yazıyı referans gösterme/print referencing) erken müdahale kapsamında kullanıldığı araştırmalarla gösterilmiştir. Kitap paylaşımının kullanıldığı erken müdahale tekniklerinden en yararlı görülmüş teknikler olarak çocuğa en çok aktif rol veren diyaloga dayalı/etkileşimli kitap okuma ve interaktif paylaşımlı kitap okuma olmuştur.
Kitap paylaşımı sırasında, paylaşımdan kazanılan verimi etkileyen belirli değişkenler mevcuttur. Buna bağlı olarak; yetişkinlerin benimsediği tutum ve davranışlar, etkileşime girilen çocuk sayısı, ev ve okul ortamı, çocukların ilgisini takip etme ve onların cevaplarını genişletme, açık uçlu sorular sorma ve çocukların etkin katılım oranı bu etkileşime etki eden faktörlerden kabul edilmektedir. Bazı araştırmacılar ebeveyn cinsiyetinin ve maternal/paternal konuşmanın da bu etkileşimde bir değişken olduğunu savunmaktadır.
Bu araştırma ile paylaşımlı kitap okumanın farklı teknikleri, bu tekniklere bağlı faydaları ve kitap paylaşımı sürecini etkilediği düşünülen değişkenler ele alınmaktadır.
Keywords
References
- Akoğlu, G., Ergül, C., & Duman, Y. (2014). Etkileşimli Kitap Okuma: Korunmaya Muhtaç Çocukların Alıcı ve İfade Edici Dil Becerilerine Etkileri.Ilkogretim Online, 13(2).
- Anderson, A., Anderson, J., Lynch, J., Shapiro, J., & Eun Kim, J. (2012). Extra-textual talk in shared book reading: A focus on questioning. Early Child Development and Care, 182(9), 1139-1154.
- Applebee, A. N., & Langer, J. A. (1983). Instructional scaffolding: Reading and writing as natural language activities. Language arts, 168-175.
- Baker, Keith. LMNO Peas. (Hardcover). New York: Beach Lane Books, 2010. 40 p. ISBN 9781416991410.
- Barachetti, C., & Lavelli, M. (2010). Preschoolers' Communicative Functions During Shared Book Reading With Mothers and Fathers. Early Education and Development, 21(4), 595-613.
- Bloome, D. (1985). Bedtime story reading as a social process. Issues in literacy: A research perspective, 287-294.
- Brown, A. L. (1975). Recognition, reconstruction, and recall of narrative sequences by preoperational children. Child Development, 156-166.
- Buckholdt, D. R., & Wodarski, J. S. (1978). The effects of different reinforcement systems on cooperative behaviors exhibited by children in classroom contexts. Journal of Research & Development in Education.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Health Care Administration
Journal Section
Review
Publication Date
April 27, 2018
Submission Date
December 21, 2017
Acceptance Date
April 26, 2018
Published in Issue
Year 2018 Volume: 5 Number: 1
Cited By
Sosyoekonomik Risk Faktörlerinin Ebeveyn-Çocuk Etkileşimindeki Rolü: Paylaşımlı Kitap Okuma, Çocuğa Yöneltilen Dil, Sözcük Dağarcığı Farkı
Ana Dili Eğitimi Dergisi
https://doi.org/10.16916/aded.1003866Sınıfta Yapılan Okumalar: Etkileşimli Mi, Etkileşimsiz Mi?
Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.53444/deubefd.976899JEAN JACQUES ROUSSEAU’NUN EĞİTİM ANLAYIŞINA GÖRE ÇOCUK GELİŞİMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi
https://doi.org/10.17498/kdeniz.1468593Okul Öncesi Öğretmenlerin Erken Okuryazarlık Uygulamaları
Ana Dili Eğitimi Dergisi
https://doi.org/10.16916/aded.1537636AİLENİN OKUMA KÜLTÜRÜ OLUŞTURMA YETERLİLİĞİ VE ÇOCUKLARIN OKUMA TUTUMU ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ
International Journal Of Turkish Literature Culture Education
https://doi.org/10.7884/teke.1649092MEB 2013 ve 2024 Okul Öncesi Eğitim Programlarının Dil Gelişimi Kazanımları Açısından Karşılaştırılması
Muş Alparslan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.60107/maunef.1645634