A STUDY ON LIVE BROADCAST COMMENTS OF YOUTUBE SPORTS CHANNELS WITHIN THE FRAMEWORK OF BOURDIEU’S CONCEPTS OF “FIELD” AND “HABITUS”

Öz

Anahtar Kelimeler

• field
• habitus
• social theory
• sports channels

BOURDIEU’NUN “ALAN” VE “HABITUS” KAVRAMLARI ÇERÇEVESİNDE YOUTUBE SPOR KANALLARININ CANLI YAYIN YORUMLARI ÜZERİNE BIR İNCELEME

Öz

BOURDIEU’NUN “ALAN” VE “HABITUS” KAVRAMLARI ÇERÇEVESINDE YOUTUBE SPOR KANALLARININ CANLI YAYIN YORUMLARI ÜZERINE BIR İNCELEME ÖZ Bu çalışmada, Pierre Bourdieu'nun alan ve habitus kavramları çerçevesinde, Youtube'da yayın yapan spor kanallarındaki izleyici yorumları incelenmiştir. İnceleme, 29 Aralık 2023 tarihinde Suudi Arabistan'da Fenerbahçe ile Galatasaray arasında oynanması planlanan fakat iki takımın da sahaya çıkmadığı Süper Kupa Finali üzerine yapılan canlı yayın yorumlarına odaklanmaktadır. Araştırma kapsamında Vole, Socrates Dergi ve SkySpor kanallarının canlı yayınları seçilmiştir. Seçilen Youtube kanallarında yapılan canlı yayınlara ait izleyici yorumları, Bourdieu'nun sosyal teorisi bağlamında analiz edilerek, futbol alanının nasıl şekillendiği ve izleyici habituslarının bu alandaki yansımaları değerlendirilmiştir. Youtube spor kanalları, geleneksel medyadan farklı olarak izleyicilerle karşılıklı etkileşim sunmaktadır. Bu durum, futbol alanının dinamiklerinin yeniden şekillenmesine yol açmaktadır. Canlı yayınlarda yapılan yorumlar, futbol alanında güç ilişkilerinin ve sosyal sermayenin nasıl dağıldığını gözler önüne sermektedir. Bourdieu’nun eril tahakküm kavramının futbol alanında habitus tarafından oluşumunu göstermektedir. İzleyici yorumları, izleyicilerin futbolla ilgili inançlarını ve alışkanlıklarını, ayrıca siyaseten ve inanç noktasında hissiyatlarını (habitus) yansıtmaktadır. Diğer bir ifadeyle, grup aidiyetlerinin nasıl şekillendiğini ve ifade edildiğini göstermektedir. Canlı yayın sırasında yapılan yorumlar, izleyicilerin kültürel sermayelerini nasıl kullandıklarını ve bu sermaye aracılığıyla sosyal alanda nasıl konumlandıklarını da ortaya koymaktadır. Bu çalışmanın sonucuna göre; Bourdieu'nun alan ve habitus kavramları çerçevesinde, izleyici yorumları anlamlı bir şekilde analiz edilebilmektedir. İzleyicilerin yorumları, futbol kültürünün nasıl şekillendiğine, siyaset ve inanç gibi değerlerle ilişkisine dair değerli bilgiler sunmaktadır. Ayrıca, Youtube’un futbol izleyicileri üzerindeki etkileri ve izleyicilerin yeni medya ortamında nasıl etkileşimde bulundukları hakkında değerlendirme yapılmasına imkân tanımaktadır. Anahtar Kelimeler: Alan, Habitus, Sosyal Teori, Spor Kanalları, İzleyici Yorumları.

Anahtar Kelimeler

• alan
• habitus
• sosyal teori
• spor kanlları
• izleyici yorumları

Kaynakça

1. ### Kaynakça
2. Arık, M. B. (2008). “Futbol ve Televizyon Bağı: Simbiyoz Beslenme”. *Gazi Üniversitesi İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi*, 26: 197-222.
3. Aydoğdu, V. (2023). “Dijitalleşen Spor Medyası: İzleyici Kanaatlerinin İncelenmesi”. *Turkish Online Journal of Design Art and Communication*, XIII/3: 848-857.
4. Baudrillard, J. (2010). *Simülasyon ve Simülakr*. (çev. Oğuz Adanır). Doğu Batı Yayınları.
5. Bayram, P. (2022). Dijital Çağda Gazetecilik: Geleneksel ve Dijital Gazetecilik Pratiklerinin Karşılaştırılması. *İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi*, 2022(58), 153-169.
6. Bourdieu, P. (1995). *Pratik Nedenler*. (çev. Hülya Tufan). Kesit Yayınları.
7. Bourdieu, P. (2014). *Eril Tahakküm*. (çev. Bediz Yılmaz). Bağlam Yayıncılık.
8. Bourdieu, P. (2015a). *Ayrım- Beğeni Yargısının Toplumsal Eleştirisi*. (çev. Derya Fırat ve Günce Berkkurt). Heretik Yayınları.

9. Bourdieu, P. (2015b). *Pratik Nedenler-Eylem Kuramı Üzerine*. (çev. Hülya Uğur Tanrıöver). Hil Yayınları.
10. Bourdieu, P. (2018). *Bir Pratik Teorisi İçin Taslak Kabiliye Üzerine Üç Etnoloji Çalışması*. (çev. Nazlı Ökten). İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
11. Budak, E. (2019). “Türk Medyasında Dijital Spor Yayıncılığı Üzerine Bir Araştırma”. *TRT Akademi*, IV/8: 226-245.
12. Dündar, Y. (2021). *Türk Medyasında Dijitalleşen Spor Yayıncılığı: "Socrates Dergi" Youtube Kanalı Örneği*. İstanbul: Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi).
13. Evren, F. (2022). “Yeni Medyada Nefret Söylemi ve Türkiye’deki Futbol Kültürü”. *Uluslararası Sosyal Bilimler ve Sanat Araştırmaları*, I/1: 1-22.
14. Filibeli Erbaysal, T. vd. (2022). “Türkiye’de Medya ve Demokrasi: Medyada Çoğulculuğu İzleme Raporu Üzerine Bir Analiz”. *Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi*, 37: 136-163.
15. Gazete Oksijen (30.12.2023). “İptal Edilen Süper Kupa Krizinin Kronolojisi”. Erişim Tarihi: 21.05.2024. [https://gazeteoksijen.com/spor/iptal-edilen-super-kupa-krizinin-kronolojisi-198501#:~:text=Suudi%20Arabistan'%C4%B1n%20Riyad%20kentinde,izin%20vermemesi%20nedeniyle%20iptal%20edildi](https://gazeteoksijen.com/spor/iptal-edilen-super-kupa-krizinin-kronolojisi-198501#:~:text=Suudi%20Arabistan'%C4%B1n%20Riyad%20kentinde,izin%20vermemesi%20nedeniyle%20iptal%20edildi).
16. Goode, L. (2009). “Social News, Citizen Journalism and Democracy”. *New Media & Society*, XI/8: 1287-1305.
17. Hase, V. vd. (2023). “Adapting to Affordances and Audiences? A Cross-Platform, Multi-Modal Analysis of the Platformization of News on Facebook, Instagram, TikTok, and Twitter”. *Digital Journalism*, XI/8: 1499-1520.
18. İnce, G. B. (2019). “Bourdieu Sosyolojisi Bağlamında Bir Alt-Alan Olarak Yerel Basın: İzmir Örneği”. *Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi*, 31: 35-65.
19. İnternet Araştırmaları Koordinatörlüğü. *Türkiye Dijital 2023*. [https://www.guvenliweb.org.tr/dosya/HQTLP.pdf](https://www.guvenliweb.org.tr/dosya/HQTLP.pdf).
20. Kısaoğlu, Ö. (2024). “Yeni Medya Olanaklarıyla Değişen Yayıncılık Biçimleri ve Youtube’da Spor Yayıncılığı”. *Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi*, XXV/46: 411-427.
21. Kızılkaya, Z. Z. (2020). “Sosyal Medya Kullanıcılarının Metalaşması: YouTuberlar Üzerine Bir İnceleme”. *Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi*, 35: 63-91.
22. Köse, H. (2020). “Teknik Belirlenimci Medya Kültürü Bağlamında Dijital Gerçeklik-Veri-Anlam İlişkisi Üzerine Epistemik Bir Tartışma”. *Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi*, 5: 7-29.
23. Küçükkıralı, Z. - K. E. AFŞAR (2022). “Dijital Verinin Finansallaşması ve Platform Kapitalizmi”. *Öneri Dergisi*, XVII/58: 665-690.
24. Lazzarato, M. (1996). “Immaterial Labor”. *Radical Thought in Italy: A Potential Politics* içinde (ed. Paulo Virno ve Michael Hardt). University of Minnesota Press.
25. Nieborg, D. – T. Poell (2020). “The Platformization of Making Media”. *Making Media: Production, Practices, and Professions* içinde (ed. Mirjam Prenger and Mark Deuze). Amsterdam University Press.
26. Özmen, K. (2022). “Gazeteciliğin Değişimi ve YouTube’daki Temsili”. *Medya ve Kültür*, II/1: 10-27.
27. Özsoy, S. (2012). “Türkiye’de Bilişim Teknolojisi ile Değişen Spor Gazeteciliği”. *İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi*, 41: 81-102.
28. Pulurluoğlu, T. (2023). *Gazeteciliğin Dijital Dönüşümü ve Spor Haberciliğine Etkileri: Youtube Örneği*. Aksaray: Aksaray Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi).
29. Swartz, D. (2018). *Kültür ve İktidar: Pierre Bourdieu’nün Sosyolojisi*. (çev. Elçin Gen). İletişim Yayınları.
30. Talimciler, A. (2006a). “Sosyolojik Açıdan Futbol Fanatizmi”. *Sosyoloji Dergisi*, 15: 92-104.
31. Talimciler, A. (2006b). “Türkiye'de Futbol ve İdeoloji İlişkisi: Medya'daki Futbol Söylemi Üzerine Bir İnceleme”. *Sosyoloji Dergisi*, 15: 129-140.
32. Taşdelen, B. – M. Kesim (2014). “Etkileşimli Televizyon Geleneksel Televizyona Karşı: Televizyon İzleyicisi Ne İster?”. *Selçuk İletişim*, VIII/3: 268-280.
33. Tok, İ. (2021). “Ulusal Gazetelerin Bir Haber Mecrası Olarak Youtube’u Kullanma Biçimlerinin İncelenmesi”. *Selçuk İletişim*, XIV/1: 306-335.
34. Turgut, H. (2023). *Makine Olarak İnternet vs İnternet Makine*. Literatürk Yayınları.
35. Vázquez-Herrero, J. vd. (2019). “Ephemeral Journalism: News Distribution Through Instagram Stories”. *Social Media + Society*, V/4.
36. Yıldırım, B. (2013). “Gazeteciliğin Dönüşümü: Yöndeşen Ortam ve Yöndeşen Gazetecilik”. *Selçuk İletişim*, 6(2), 230-253. [https://doi.org/10.18094/si.58612](https://doi.org/10.18094/si.58612).
37. Youtube (2024). “YouTube İş Ortağı Programı'nda Para Kazanma Yolları”. Erişim Tarihi:21.05.2024.https://support.google.com/youtube/answer/72857?hl=tr&ref_topic=9257989&sjid=17376561170804464566-EU
38. Youtube/SkySpor (29.12.2023). “Galatasaray - Fenerbahçe Süper Kupa Maçı İptal Oldu”. Erişim Tarihi: 21.05.2024. https://www.youtube.com/watch?v=5Kg4GhKvE10
39. Youtube/Socrates Dergi (29.12.2023). “Riyad'dan Canlı Bağlantı, İptalin Yankıları”. Erişim Tarihi: 21.05.2024. https://www.youtube.com/watch?v=P9d2oH6UUqk&t=1s
40. Youtube/Socrates Dergi (29.12.2023). “Süper Kupa İptal! Galatasaray ve Fenerbahçe'den 'Atatürk' Resti”. Erişim Tarihi: 21.05.2024. https://www.youtube.com/watch?v=wRIroSaqqh0&t=1s
41. Youtube/Vole (29.12.2023). “Süper Kupa ertelendi!”. Erişim Tarihi: 21.05.2024. https://www.youtube.com/watch?v=wRIroSaqqh0&t=1s
42. Yüksel, H. (2021). “Sosyal Medyada Futbol Endeksli Spor Gazeteciliği”. Spor ve Medya İlişkisi içinde (ed. Güven Necati Büyükbakkal ve Mustafa İnce). Eğitim Yayınevi.