TRABZON İLİNİN YAYLA TURİZMİ POTANSİYELİNİN DEĞERLERİLMESİ VE FARKINDALIK YÖNÜNDEN İNCELENMESİ
Öz
Eski Türkçe dilinde yaz mevsimi anlamına gelen “yay” kökünden türeyen “yaylak/ yaylag” yani “yazlık konaklama yeri” günümüzde “yayla” kelimesine dönüşmüştür. Yayla genel olarak, dağlık, yüksek bölgelerde, kışın hayat şartları güç olduğu için boş bırakılan, yazın havası iyi ve serin olan, hayvan otlatma ve dinlenme yeri olarak tanımlanmaktadır. Yaylalar, genellikle dönemsel bir yerleşme yeri olmalarının yanı sıra başta hayvancılık, tarım gibi ekonomik faaliyetlerle birlikte dinlenme, eğlenme, doğal güzelliklerden yararlanma, rekreasyon yapma, gözlem yapma, sağlık ve eğitim gibi birçok amaç için kullanılan alanladır.
Son yıllarda hızla gelişen kentleşme ve kent alanlarında bulunan yeşil alanların sayısının azalması buna ek olarak mevcut alanların niteliklerinin yetersiz olması kentliyi dinlenmek ve eğlenmek için farklı mekân alternatifleri arayışına sokmuştur. Tercih ve ihtiyaçlardaki bu değişim yayla turizmini ön plana çıkararak geleneksel yaylacılığı yakından etkilemiş ve buna bağlı olarak yayla turizmi faaliyetlerinde önemli gelişmeler oluşturmuştur.
Yayla turizminin yapıldığı yaylalar doğal tabiat zenginliği içeren, ekolojik zenginliğin yanı sıra folklorik zenginliğe sahip narin alanlar oldukları için koruma-kullanma dengesi oldukça önemlidir. Ülkemizde geleneksel yaylacılık faaliyetlerinin devam ettiği yerler arasında Doğu Karadeniz Bölgesinde bulunan Trabzon ili önemli bir alan teşkil etmektedir. Trabzon’da Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından ilan edilen altı adet turizm merkezi yanında yayla turizmine hizmet eden birçok yayla bulunmaktadır. Ancak yapılan çalışmalar doğrultusunda, bazı yaylalar daha çok tercih edilip, bu dönemlerde koruma-kullanma dengesinin aşıldığı tespit edilmiştir. Oluşan bu tahribat sonucu hem doğa hem de yerel halk zarar görmektedir. Yapılan bu çalışmanın amacı Trabzon ilimizde tercih edilen popüler yayların kullanıcılar tarafından neden tercih edildiğini saptayarak yayla turizm potansiyeli bulunan diğer yaylar için öneriler geliştirmektir. Böylece yayla turizm ihtiyacını birkaç yaylada giderilmesini engellemek bu sayede artan ihtiyaca cevap verirken hem doğayı korumak hem de diğer yaylarda yaşayan yerel halkın kalkınmasını teşvik etmektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Referans1 Alesheikh, A. A., Blais, J. A. R., Chapman, M. A., ve Karimi, H. (1999). Rigorous geospatial data uncertainty models for GISs. Spatial Accuracy Assessment: Land Information Uncertainty in Natural Resources, 195-202.
- Referans2 Aydınöz, D., ve Solmaz, F., (2003). Doğu Karadeniz Bölümü Yaylacılık Faaliyetlerine Bir Örnek: Giresun Kümbet Yaylası, Gazi Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(3), 63.
- Referans3 Balcı, A. (2001). Sosyal bilimlerde araştırma, yöntem, teknik ve ilkeler, Pegem A yayıncılık, 3.Baskı, 376s. Ankara.
- Referans4 Barros, A., Gonnet, J., ve Pickering, C. (2013). Impacts of informal trails on vegetation and soils in the highest protected area in the Southern Hemisphere. Journal of environmental management, 127, 50-60.
- Referans5 Bekdemir, Ü., ve Özdemir, Ü. (2002). Doğu Karadeniz Bölümünde Gelişmekte Olan Yayla Turizm Merkezlerine Bir Örnek: Bektaş Yaylası. Doğu Coğrafya Dergisi.
- Referans6 Cetin, M., Topay, M., Kaya, L. G., ve Yılmaz, B. (2010). Efficiency of bioclimatic comfort in landscape planning process: case of Kutahya. Turkish Journal of Forestry, 1(1), 83-95.
- Referans7Cetin, M., Zeren, I., Sevik, H., Cakir, C., ve Akpinar, H. A. (2018). Study on the determination of the natural park’s sustainable tourism potential. Environmental monitoring and assessment, 190(3), 167.
- Referans8 Çıngı, H., (1994). Örnekleme kuramı, Hacettepe Üniversitesi Fen Fakültesi Yayınları, Ders Kitapları Dizisi 20, Ankara.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Mühendislik
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Demet Ülkü Gülpınar Sekban
*
Karadeniz Teknik Üniversitesi
0000-0002-9614-6009
Türkiye
Makbulenur Bekar
Karadeniz Teknik Üniversitesi
0000-0003-4511-1284
Türkiye
Cengiz Acar
Bu kişi benim
Karadeniz Teknik Üniversitesi
0000-0001-6036-0073
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Ağustos 2018
Gönderilme Tarihi
12 Mart 2018
Kabul Tarihi
11 Nisan 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 3 Sayı: 1
Cited By
Evaluation of the Rural Tourism Potential of a Taurus Highland: The Case of Ağla, Köyceğiz
ECONOMY AND CONTEMPORARY SOCIETY
https://doi.org/10.59277/ECS.2024.29.8Devlet Ormanlarındaki Yayla Alanlarının Yönetimi: Düzce Bölgesi Üzerine Hukuki Bir Analiz
Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi Ormancılık Dergisi
https://doi.org/10.58816/duzceod.1521433Yerel Halkın Yayla Turizm Farkındalığının İncelenmesi: Aydın İli Örneği
Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi
https://doi.org/10.63556/tisej.2025.1625AYDER YAYLASINA YAPILAN ÇEVRİMİÇİ YORUMLARIN COĞRAFİ AÇIDAN İRDELENMESİ
Karadeniz Araştırmaları Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.31765/karen.1639557