Supplier Selection Through Grey Relational Analysis: A Case Study in the Retail Sector

Öz

Nowadays, selecting best suppliers for companies has become more complicated due to intense competition. Companies try to do their best for staying ahead against their rivals. Therefore, they want to choose most plausible option and it is not an easy task. Recently, it has been monitored that businesses avoid from conventional methods and look for new, modern, developed methods in order to survive. Gray relational analysis model has become common on the market. In this study, gray relational analysis has been used as a model to select the best supplier among options.

Anahtar Kelimeler

• Gray Relational Analysis
• Decision-Making Methods
• Selecting Suppliers

Destekleyen Kurum

This research received no specific grant or institutional support.

Etik Beyan

This study does not involve human participants, animals, or any clinical data. The data used in this research were analyzed in accordance with ethical research principles. Therefore, ethical committee approval was not required.

Teşekkür

The author would like to thank all contributors and reviewers.

GRİ İLİŞKİSEL ANALİZ YÖNTEMİ İLE TEDARİKÇİ SEÇİMİ: PERAKENDE SEKTÖRÜNDE BİR UYGULAMA

Öz

Tedarikçi seçimi, günümüzde gittikçe kızışan rekabet neticesinde en kritik faaliyetlerden birisi konumuna gelmiştir. Firmalar, rekabet avantajlarını elde etmek için kendisi için en optimal, en makul tedarikçiyi seçmek isterler. Önceleri yoğun olmayan rekabet sebebiyle firmalar az seçenek arasından geleneksel yöntemler ile karar vererek tedarikçilerini belirlemekteydi. Günümüz dünyasındaki firmalar geleneksel yöntemler ile deneme yanılma yöntemini kullanmaktan kaçınırlar. Gri ilişkisel analiz tedarikçi seçiminde yaygın kullanılan bir yöntemdir. Bu çalışmada bir perakende firmasının tedarikçi seçiminde Gri İlişkisel Analiz yönteminden faydalanılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Gri İlişkisel Analiz
• Karar Verme Yöntemleri
• Tedarikçi Seçimi

Destekleyen Kurum

Bu çalışma herhangi bir kurum veya kuruluş tarafından desteklenmemiştir.

Etik Beyan

Bu çalışma insan katılımcılar, hayvanlar veya klinik veri içermemektedir. Araştırmada kullanılan veriler etik araştırma ilkelerine uygun şekilde analiz edilmiştir. Bu nedenle etik kurul onayı gerekmemiştir.

Teşekkür

Yazar katkı sağlayan herkese teşekkür eder.

Kaynakça

1. Akbulut, İ., (2016). “Gri İlişkisel Analiz ile Tedarik Zinciri Performansının Değerlendirilmesi; Otomotiv Sektöründe Bir Uygulama”, Yüksek Lisans Tezi, Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
2. Akyurt, İ.Z. ve Kabadayı, N., (2020). “Bulanık AHP ve Bulanık Gri İlişkisel Analiz Yöntemleri ile Kargo Uçak Tipi Seçimi: Bir Türk Havayolu Firmasında Uygulama”, Journal of Yasar University, 15(57), 38-55.
3. Ariadi, G. ve Abdi, A. S. (2025). “A Sustainable Supplier Selection Model: Integrating AHP and GRA for Enhanced Performance Evaluation”, JIA (Jurnal Ilmiah Akuntansi), 10(1). https://doi.org/10.23887/jia.v10i1.85724.
4. Arslan, H. M. (2017). “AHP-Vikor Yöntemi İle En İyi Tedarikçi Seçimi Ve Bir Uygulama ”, Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 16 (63), 1203-1217.
5. Athawale, V.M. ve Chakraborty, S., (2011). “Application of Grey Relational Analysis Method in Solving Supplier Selection Problems”, The IUP Journal of Operations Management, 10(1), 18-28.
6. Bhutta, K. ve Huq, F. (2002). “Supplier Selection Problem: A Comparison of The Total Cost Of Ownership And Analytic Hierarchy Process Approaches”, Supply Chain Management: An International Journal, 7 (3), 126-135.
7. Bilisik, O.N., Tuzkaya, U.R., Baracli, H. ve Tanyas, M., (2019). “Fruıts and Vegetables Market Hall Locatıon Selectıon By Usıng Interval-Valued Trapezoıdal Fuzzy Grey Relatıonal Analysıs: An Applıcatıon for Istanbul”, International Journal of Industrial Engineering, 26(5), 719-736.
8. Chen, C., Hsu, C. ve Chang, Y., (2018). “Exploratıon of Taıwan's Unemployment Factors Indıfferent Ages By Grey Relatıonal Analysıs”, International Journal of Organizational Innovation, 11(2), 100-110.

9. Choi, J., Bai, S.X., Geunes, J. ve Romeijn, H.E., (2007). “Manufacturing Delivery Performance for Supply Chain Management”, Mathematical and Computer Modelling, 45, 11–20.
10. Deng, J.L. (1996) “Difference among Grey, Probability, Fuzzy”, Journal of Grey System, 3, 256-262.
11. Ergül, Ö., (2015). “Gri İlişkisel Analiz ve Moora Yöntemleriyle Tedarikçi Seçimi ve Bir İşletmede Uygulaması”, Yüksek Lisans Tezi, Kocaeli Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
12. Gao, B. ve Sun, X., (2018). “Analysis on Temporal Change and Grey Relation of Transportation Carbon Emissions in Jilin Province”, IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 146.
13. Gnanasekaran, S., Velappan, S. ve S, A., (2008). “Development of a Supplier Selection System by Combining Analytic Hierarchy Process and Grey Relational Analysis: An Automobile Industry Case Study”, The Icfai University Journal of Supply Chain Management, 5(4), 82-94.
14. Golmohammadi, D. ve Parast, M., (2012). “Developing a Grey-Based Decision-Making Model for Supplier Selection”, International Journal of Production Economics, 137, 191-200.
15. Gündoğdu, A., (2018). “Türkiye’de Katılım Bankalarının Finansal Performansının Gri İlişki Analizi ile Ölçülmesi”, Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, 17, 201-214.
16. Güngör, C., (2013). “Hiyerarşik Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Çok Kriterli Tesis Yeri Seçimi”, Yüksek Lisans Tezi, Hava Harp Okulu Havacılık ve Uzay Teknolojileri Enstitüsü.
17. Haeri, S.A.S, ve Rezaei,i J., (2019). “A Grey-Based Green Supplier Selection Model for Uncertain Environments”, Journal of Cleaner Production, 221, 768-784.
18. Hamzaçebi, C. ve Pekkaya, M., (2011). “Determining of Stock Investment with Grey Relational Analysis”, Expert Systems with Applications, 38, 9186-9195.
19. Kılınç, S., (2018). “Yeşil Tedarikçi Seçimi için Gri İlişkisel Analizine Dayalı Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Kullanımı ve Sonuçların İstatistiksel Karşılaştırılması”, Yüksek Lisans Tezi, Uludağ Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
20. Kökçam, A.H., Uygun Ö. ve Kılıçaslan, E., (2018). “Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Optimum Lastik Seçimi”, Zeki Sistemler Teori ve Uygulamaları Dergisi, 1(1), 31-35.
21. Köse, E., Aplak, H.S. ve Kabak, M., (2013). “Personel Seçimi için Gri Sistem Teori Tabanlı Bütünleşik Bir Yaklaşım”, Ege Akademik Bakış, 13(4), 461-471.
22. Li, G., Yamaguchi, D. ve Nagai, M., (2007). “A Grey-Based Decision-Making Approach to The Supplier Selection Problem”, Mathematical and Computer Modelling, 46, 573–581.
23. Malekpoor, H., Chalvatsiz, K., Mishra, N., Mehlawat, M.K., Zafirakis, D. ve Song, M., (2018). “Integrated Grey Relational Analysis and Multi Objective Grey Linear Programming for Sustainable Electricity Generation Planning”, Ann Oper Res, 269, 475-503.
24. Mercangöz, A.B., Çalışkan, Ö.B.Ö., (2018). “Fortune 500 Türkiye’de Yer Alan Lojistik İşletmelerinin Sosyal Medya Kullanımının Analizi ve Değerlendirilmesi”, İşletme Araştırmaları Dergisi, 10(4), 1321-1341.
25. Ndubisi, O. N., Jantan, M., Hing, L. C. ve Ayub, M. S. (2005). “Supplier Selection and Management Strategies and Manufacturing Flexibility ”, Journal of Enterprise Information Management, 18 (3), 330-349.
26. Noyan, E., Gavcar, E. ve Gavcar, T.C., (2019). “Bireysel Emeklilik Şirketi Seçimine Analitik Hiyerarşi Prosesi ve Gri İlişkisel Analiz Yöntemlerinin Uygulanması”, İşletme Araştırmaları Dergisi, 11(2), 835-847.
27. Peker, İ. ve Baki, B., (2011). “Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Türk Sigortacılık Sektöründe Performans Ölçümü”, International Journal of Economic and Administrative Studies, 4(7), 1-18.
28. Pekkaya, M. ve Dökmen, G., (2019). “OECD Ülkeleri Kamu Sağlık Harcamalarının Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri ile Performans Değerlendirmesi”, Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 15(4), 923-950.
29. Pitchipoo, P., Venkumar, P. ve Rajakarunakaran, S., (2012). “A Distinct Decision Model for The Evaluation and Selection of A Supplier for A Chemical Processing Industry”, International Journal of Production Research, 50(16), 4635-4648.
30. Qazi, T.F., Niazi, A.A.K. ve Inam, S., (2019). “Evaluating Research Performance of Leading Pakistani Universities: A Grey Relational Analysis”, Journal of Research and Reflections in Education, 13(2), 155-169.
31. Rajesh, R. ve Ravi, V., (2015). “Supplier Selection in Resilient Supply Chains: A Grey Relational Analysis Approach”, Journal of Cleaner Production, 86, 343-359.
32. Saputro, T. E., Rosiani, T. Y., Mubin, A., Dewi, S. K. ve Baroto, T. (2024). “Green Supplier Selection under Supply Risks Using Novel Integrated Fuzzy Multi-Criteria Decision-Making Techniques”, Journal of Cleaner Production, 449, 141788. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2024.141788.
33. Sargut, F., (2018).” Measurıng Fınancıal Performances vıa Topsıs and Grey Analysıs; Iron & Steel Sector Examples”, Master Thesis, Istanbul Aydın Unıversıty Instıtute of Socıal Scıences. Singh, S., Misra, S. C. ve Singh, G. (2025). “Adaptive Supplier Selection Framework for Sustainable and Resilient Additive Manufacturing Supply Chains”, Journal of Industrial Information Integration, 47, 100882. https://doi.org/10.1016/j.jii.2025.100882.
34. Şahin, Y. ve Aydemir, E., (2019). “Akıllı Telefon Teknik Özellik Önem Derecelerinin AHP Ağırlıklı Gri İlişkisel Analiz Yöntemi ile Belirlenmesi”, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 14, 225-238.
35. Şen, S., (2013). “Hiyerarşik Gri İlişkisel Analiz Yöntemi Kullanarak Optimal Temel Eğitim Uçağının Seçilmesi”, Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
36. Tayyar, N., Akcanlı, F. Genç, E. ve Erem, I., (2014). “BİST’e Kayıtlı Bilişim ve Teknoloji Alanında Faaliyet Gösteren İşletmelerin Finansal Performanslarının Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) ve Gri İlişkisel Analiz (GİA) Yöntemiyle Değerlendirilmesi”, Muhasebe ve Finansman Dergisi, 19-40.
37. Uyanık, Ş., (2011). “A Supplıer Evaluatıon Applıcatıon Usıng Multı Crıterıa Decısıon Makıng Approaches: Comparıson Hybrıd Grey Relatıonal Analysıs and Fuzzy Logıc Integrated Ahp”, Yüksek Lisans Tezi, Fatih Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
38. Wang, Y.X., (2005). “Application of Fuzzy Decision Optimum Model in Selecting Supplier, The Journal of Science Technology and Engineering, 5-(15), 1100–1103.
39. Wu, H.J. ve Chen, C.B., (1999). “An Alternative Form for Grey Relational Grades”, The Journal of Grey System, 11(1), 7-12.
40. Xubin, W., Zhengjie, R. ve Daoli, Z., (2004). “Grey Relational Analyzing the Supplier Performance”, The Journal of Grey System, 4, 393-396.
41. Xueruı, T. ve Yuguang, L., (2004). “Using Grey Relational Analysis to Analyze The Medical Data”, Kybernetes, 33(2), 355-362.
42. Yang, C. (2025). “Relational Analysis Framework with 2-Tuple Linguistic Neutrosophic Set for Building Material Supplier Selection”, Neutrosophic Sets and Systems, 76(1).
43. Zhai, L.Y., Khoo, L.P. ve Zhong, Z.W., (2009). “Design Concept Evaluation in Product Development Using Rough Sets and Grey Relation Analysis”, Expert Systems with Applications, 36(3), 7072-7079.