ANTİK DÖNEMDE BATI TİYATROSU MİMARİSİ

Öz

İlkel Çağ’da av ritüellerinde başladığı kabul edilen tiyatro, Antik Yunan Uygarlığı ile birlikte bir sanat olarak kabul görmüş ve edebi eserler vermiştir. Tiyatro mimarisi de bu gelişime ayak uydurmuş, İlkel Çağdaki mağaralardan çıkıp, Antik Yunan’da önce ahşap, daha sonra taş yapılara dönüşerek ilerlemesini Roma Uygarlığına aktarmıştır. Roma Dönemi mimarları da, aldığı bu mirası geliştirmiş ve kendi kültürel gerekliliklerini de ekleyerek ilerleyen dönemlere aktarmıştır. Yunan ve Roma döneminde tiyatro mimarisi üzerine yapılan araştırmalar, tarih boyunca gelişerek günümüze kadar gelmiş ve modern sahne biçimlerinde de kullanılmaya devam edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• mimari
• tiyatro
• sahne
• tiyatro mimarisi
• sahne mimarisi

THEATER ARCHITECTURE IN ANCIENT PERIOD

Öz

The theater, which was accepted to have started in the hunting rituals in the Primitive Age, was accepted as an art with the Ancient Greek Civilization and gave literary works. Theater architecture has also adapted to this development, and it has passed out of the caves of the Primitive Age and transformed into ancient civilizations, first transformed into wooden structures and then stone structures, and transferred its progress to the Roman Civilization. The architects of the Roman Period developed this heritage and added it to their later periods by adding their own cultural requirements. Researches on theater architecture in the Greek and Roman periods have evolved throughout history, and have continued to be used in modern stage formats.

Anahtar Kelimeler

• Architecture
• Theater
• Stage
• Theater Architecture
• Stage Architecture

Kaynakça

1. Ana Britannica Genel Kültür Ansiklopedisi, (1990). Ana Yayıncılık, İstanbul.
2. Bozkurt, O., (1950). Açık Hava Tiyatroları, İstanbul Matbaacılık, T.A.O.
3. Brockett, C. O., (2000). Tiyatro Tarihi, Dost Kitabevi, Ankara.
4. Çalışlar, A., (1993). Tiyatro Kavramlar Sözlüğü, Mitos Boyut Yayınları, İstanbul.
5. Çelgin, G., (1990). Eski Yunan Edebiyatı, Remzi Kitabevi, İstanbul.
6. Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi, (1997). Cilt 3, Yem Yayın, Hürriyet Ofset, İstanbul.
7. Flickinger, R. C., (1918). The Greek Theatre and Its Drama, The University Of Chicago Press.
8. Fuat, M., (2003). Tiyatro Tarihi, MSM Yayınları, İstanbul.

9. Güney, O., (1983). İnsanda Tiyatro Tiyatroda İnsan, Pirmat Basımevi, İstanbul.
10. Kuruyazıcı, H., (2003). Başlangıçtan Günümüze Tiyatro Yapılarının Gelişmesi, İ.Ü. Edebiyat Fak. Yay.,İstanbul.
11. Leacroft, R. & H., (1985). Theatre and Playhouse, Methuen, London & New York.
12. Macgowan, K., Melnitz, W., (1964). The Living Stage, Prentice-Hall Inc., New Jersey.
13. Nutku, Ö., (1997). Dram Sanatı, Kabalcı Yayınevi, İstanbul. Nutku, Ö., 2000. Dünya Tiyatrosu Tarihi – Cilt 1, MitosBOYUT Yayınları, İstanbul.
14. R.E. Wycherley., (1992). Antik Çağda Kentler Nasıl Kuruldu?, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul Sobel, B., (1940). The Theatre Handbook, Cron Publishers, New York.
15. Sokullu, S., (1990). Tiyatroda Bitmeyen Bir Tartışma Çağdaş Sahne Biçimi Sorunu, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, 33(1), 24-28 Sürmeli, P., (2010).
16. Başlangıçtan Rönesans’a Batı Tiyatro Mimarisinin Gelişimi, Yüksek Lisans Tezi, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Fen Bilimleri Ens., İstanbul Teraman, Ö., (2007).
17. Roma Dönemi Tiyatro-Tapınak Kompleksleri Ve Anadolu ’daki İzdüşümleri, Yüksek Lisans Tezi, Anadolu Üni. Sosyal Bilimler Ens., Eskişehir.
18. The Dictionary of Art, (1996). Volume 30, Macmillan Publishers Ltd., Ohio, USA.
19. Tiyatro Ansiklopedisi, (1995). Çalışlar, A., Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara.
20. Ünsal, T., (2006). Geçmişten Günümüze "Soytarılık" Kavramının Tiyatroda Yansıması, Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üni. Güzel Sanatlar Ens. Sahne Sanatlar Anabilim Dalı, İzmir.
21. Vitruvius, (1990). Mimarlık Üzerine On Kitap, Çev.: Dr.Suna Güven, Şevki Vanlı Mimarlık Vakfı, İstanbul.
22. Wycherley, R.E, (2011). Antik Çağda Kentler Nasıl Kuruldu, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul
23. Yılmaz Y., (2009). Anadolu Antik Tiyatroları - 115 antik kent, 119 tiyatro, YEM Yayın, İstanbul.