AN EXAMINATION OF SPOTIFY WRAPPED 2023 DESIGNS IN TERMS OF DIGITAL SURVEILLANCE

Öz

Contemporary digital platforms transform users’ perception and modes of interaction not only through their technological infrastructures but also through aesthetic visualization practices. This study examines the Spotify Wrapped campaign, which stands out in the context of data-driven advertising strategies and user engagement in digital platforms. Spotify Wrapped is conceptualized as an aestheticized data narrative practice that visualizes users’ annual music listening data and renders it shareable through social media. The research employs a qualitative document analysis method and critically examines visual materials, press releases, and social media content related to the 2023 edition of Spotify Wrapped within a theoretical framework. The theoretical foundation of the study is based on Shoshana Zuboff’s surveillance capitalism, Byung-Chul Han’s digital panopticon and transparency society, and Haggerty & Ericson’s surveillant assemblage approaches. Within this framework, it is argued that Spotify’s presentation of data in an aesthetic form not only enhances user experience but also serves to obscure mechanisms of behavioral guidance through aesthetic strategies. The Wrapped application functions as a role-oriented mechanism within the digital platform economy, transforming users into voluntary data producers and distributors through graphic design, personalization strategies, shareability structures, and social media interaction.

Anahtar Kelimeler

• Spotify Wrapped
• Surveillance Capitalism
• Graphic Desig
• Graphic Design

SPOTIFY WRAPPED 2023 TASARIMLARININ DİJİTAL GÖZETİM AÇISINDAN İNCELENMESİ

Öz

Günümüz dijital platformları, teknolojik altyapı kadar estetik görselleştirme pratikleriyle de kullanıcıların algı ve etkileşim biçimlerini dönüştürmektedir. Bu çalışma, dijital platformların veri temelli reklam stratejileri ve kullanıcı etkileşimi bağlamında öne çıkan Spotify Wrapped kampanyasını incelemektedir. Spotify Wrapped, kullanıcıların yıl boyunca platformda oluşturduğu müzik dinleme verilerini görselleştirerek sosyal medya aracılığıyla paylaşılabilir hale getiren, estetikleştirilmiş bir veri anlatı pratiği olarak değerlendirilmektedir. Çalışma, nitel doküman analizi yöntemiyle, Spotify Wrapped’in 2023 versiyonuna ait görsel materyalleri, basın duyurularını ve sosyal medya içeriklerini eleştirel bir kuramsal çerçevede incelemektedir. Teorik altyapı olarak, Shoshana Zuboff’un gözetim kapitalizmi, Byung-Chul Han’ın dijital panoptikon ve şeffaflık toplumu ile Haggerty & Ericson’un gözetim birikimi yaklaşımları temel alınmıştır. Bu çerçevede, Spotify’ın verileri estetik bir formda sunumu kullanıcı deneyimini zenginleştirmekle birlikte yönlendirme mekanizmalarının estetik yöntemlerle gizlenmesine hizmet ettiği savunulmaktadır. Wrapped uygulaması; grafik tasarımı, kişiselleştirme stratejileri, paylaşılabilirlik yapıları ve sosyal medya etkileşimi aracılığıyla, kullanıcıları gönüllü veri üreticisi ve dağıtıcısı hâline getirerek dijital platform ekonomisinde algılara yönelik bir rol oynamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Spotify Wrapped
• Gözetim Kapitalizmi
• Grafik Tasarım

Etik Beyan

Araştırma içeriği Etik Kurul onayı gerektirmemektedir.

Kaynakça

1. Andrejevic, M. (2007). iSpy: Surveillance and power in the interactive era. University Press of Kansas. https://www.csun.edu/~rdavids/301fall08/301readings/Andrejevic_iSpy_Surveillance_and_Power.pdf
2. Annabell, T., & Rasmussen, N. V. (2025). Spotify (Un)wrapped: how ordinary users critically reflect on Spotify’s datafication of the self within creative workshops. Journal of Gender Studies, 34(8), 1177–1193. https://doi.org/10.1080/09589236.2024.2433674
3. Aslan, E. Ş., & Güz, H. (2016). Global markaların sosyal medyada gündem belirlemesi: Markaların 2.0 gündemi üzerine bir araştırma. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 42, 191–212.
4. Bakhshi S, Gilbert E (2015) Red, Purple and Pink: The Colors of Diffusion on Pinterest. PLoS ONE 10(2): e0117148. doi:10.1371/journal.pone.0117148
5. Bichler, K. E., & Beier, S. (2015). Graphic design for the real world? Visual communication’s potential in design activism and design for social change. Artifact, 3(4). https://doi.org/10.14434/artifact.v3i4.12974
6. Brand Vision. (2023, December 1). Spotify Wrapped success through clever marketing tactics. https://www.brandvm.com/post/spotify-wrap-2023 web sitesinden 28 Nisan 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
7. Carah, N., Hayden, L., Brown, M.-G., Angus, D., Brownbill, A., Hawker, K., Tan, X.Y., Dobson, A., & Robards, B. (2024). Observing “tuned” advertising on digital platforms. Internet Policy Review, 13(2).
8. Cheng, X. (2025). Legal and ethical challenges in digital advertising: Addressing false advertising, privacy violations, and consumer manipulation through algorithmic and data-driven advertising systems. Advances in Social Behavior Research, 16(3), 150–154.

9. Çağatay, N. B., & Güven, A. (2024). Gözetim kapitalizminin yeni yerel yönetimleri. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 79(2). https://doi.org/10.33630/ausbf.1214973
10. De Guzman, C. (2023). Your complete guide to Spotify Wrapped 2023. TIME. https://time.com/6340656/spotify-wrapped-guide-2023/ web sitesinden 13 Nisan 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
11. Eriksson, M. (2020). The editorial playlist as container technology: On Spotify and the logistical role of digital music packages. Journal of Cultural Economy, 13(4), 415–427. https://doi.org/10.1080/17530350.2019.1708780
12. Foini, D. (2023). Personal autonomy and surveillance capitalism: Possible future developments. arXiv. https://doi.org/10.48550/arXiv.2302.08946
13. Foucault, M. (1977). Discipline and punish: The birth of the prison. Vintage Books.
14. Geray, H. (2006). Toplumsal araştırmalarda nicel ve nitel yöntemlere giriş. Siyasal Kitabevi.
15. Gillespie, T. (2018). Custodians of the internet: Platforms, content moderation, and the hidden decisions that shape social media. Yale University Press.
16. Gökçe, O. (2019). Klasik ve nitel içerik analizi: Felsefe, yöntem ve uygulama. Çizgi Yayınevi.
17. Haggerty, K. D., & Ericson, R. V. (2000). The surveillant assemblage. British Journal of Sociology, 51(4), 605–622. https://doi.org/10.1080/00071310020015280
18. Han, B.-C. (2015). Şeffaflık toplumu (H. Barışcan, Çev.). Metis Yayınları.
19. Hudders, L., Van Reijmersdal, E. A., & Poels, K. (2019). Digital advertising and consumer empowerment. Cyberpsychology, 13(2). https://doi.org/10.5817/CP2019-2-xx
20. Kaplan, İ. (2025). Self-exploitation, transparency, and control: Byung-Chul Han’s perspective on social media. Erciyes İletişim Dergisi, 12(2), 405–418. https://doi.org/10.17680/erciyesiletisim.1631151
21. The role of cool versus warm colors in B2B versus B2C firmgenerated content for boosting positive eWOM Kwon, J; Chan, KW; Gu, W; Septianto, F (2022). Industrial marketing management, v. 104, 212 - 225, 0019-8501 (ISSN); 1873-2062 (ISSN), https://doi.org/10.1016/j.indmarman.2022.03.011
22. Landa, R. (2011). Graphic design solutions. Wadsworth Cengage Learning.
23. Li, N. (2025). Spotify Wrapped marketing strategy: Viral phenomenon. NoGood. https://nogood.io/blog/spotify-wrapped-marketing-strategy/ web sitesinden 2 Mayıs 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
24. Lupi, G., & Posavec, S. (2016). Dear data: The project. https://www.dear-data.com/theproject
25. Lupton, E. (2010). Thinking with type: A critical guide for designers, writers, editors, & students (2. Baskı). Princeton Architectural Press.
26. Manohar, T. (2023). How does Spotify Wrapped work? Hightouch. https://hightouch.com/blog/how-spotify-wrapped-works
27. Manovich, L. (2017). Instagram and contemporary image. http://manovich.net/content/04-projects/179-instagram-and-contemporary-image/instagram_book_manovich_2017.pdf web sitesinden 2 Mayıs 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
28. Marketing Interactive. (2023, November 30). Spotify Wrapped 2023 celebrates users’ real moments with music. https://www.marketing-interactive.com/spotify-wrapped-2023-celebrates-users-real-moments-with-music web sitesinden 12 Mayıs 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
29. Mathiesen, T. (1997). The viewer society: Michel Foucault’s ‘Panopticon’ revisited. Theoretical Criminology, 1(2), 215–234.
30. Murray, C. (2023). Spotify Wrapped 2023 comes soon: Here’s how it became a viral marketing tactic. Forbes. https://www.forbes.com/sites/conormurray/2023/11/28/ web sitesinden 13 Mayıs 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
31. Muchitsch, V. (2026). “Your Wrapped doesn’t lie”: Data realism and Spotify’s constructions of music, listening, and listeners in algorithmic recommendation. New Media & Society, 0(0). https://doi.org/10.1177/14614448261422367.
32. Mushtaq, M., Wei, F., & Bushra. (2025). Integrating Cognitive Psychology and Computational Design: A Real-World, Cross-Cultural Analysis of Color Perception and Consumer Engagement in Digital Media. European Journal of Arts, Humanities and Social Sciences, 2(6), 150–159. https://doi.org/10.59324/ejahss.2025.2(6).16.
33. Penney, J. W. (2017). Internet surveillance, regulation, and chilling effects online: A comparative case study. Internet Policy Review, 6(2). https://doi.org/10.14763/2017.2.692
34. Prantl, V. I., Moeller, T., & Koesten, L. (2025). Untangling rhetoric, pathos, and aesthetics in data visualization. IEEE Transactions on Visualization and Computer Graphics, 1–20. https://doi.org/10.1109/TVCG.2025.3628181
35. Purcell, K. (2025, December 11). Unpacking Spotify Wrapped: The behavioral science of our yearly music obsession. Irrational Labs. https://irrationallabs.com/blog/spotify-wrapped-behavioral-science/ web sitesinden 2 Mayıs 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
36. Quispel, A., Maes, A., & Schilperoord, J. (2018). Aesthetics and clarity in information visualization. Information, 7(4). https://www.mdpi.com/2076-0752/7/4/72 web sitesinden 5 Mayıs 2026 tarihinde alıntılanmıştır. Spotify Newsroom. (2023a). Here’s what’s in store for your 2023 Wrapped. https://newsroom.spotify.com web sitesinden 7 Mayıs 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
37. Spotify Newsroom. (2023). Spotify’s Head of Global Marketing Experience Explains Why This Year’s Wrapped Is the Realest Yet. https://newsroom.spotify.com/2023-11-29/wrapped-design-marketing-brand-creative-inside-spotify/ web sitesinden 24 Eylül 2026 tarihinde alıntılanmıştır. Spotify Wrapped. (2025). In Wikipedia. https://en.wikipedia.org/wiki/Spotify_Wrapped web sitesinden 2 Mayıs 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
38. Suetzl, W. (2017). Beyond the digital swarm? Byung-Chul Han’s critical media pessimism. https://www.semanticscholar.org web sitesinden 9 Mayıs 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
39. Taeuscher, K., & Laudien, S. M. (2018). Understanding platform business models: A mixed methods study of marketplaces. European Management Journal, 36(3), 319–329. https://doi.org/10.1016/j.emj.2017.06.005
40. The Verge. (2023, November 29). Spotify Wrapped 2023: How to find it and what it means. https://www.theverge.com/23980858/spotify-wrapped-2023-how-to web sitesinden 14 Mayıs 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
41. Topak, Ö. E. (2019). The authoritarian surveillant assemblage. Security Dialogue, 50(5), 454–472. https://www.researchgate.net/publication/334059508_The_authoritarian_surveillant_assemblage_Authoritarian_state_surveillance_in_Turkey
42. Vibemedya. (2024). Spotify Wrapped nedir? LinkedIn. https://www.linkedin.com/pulse/spotify-wrapped-nedir-vibemedya-lmvtf web sitesinden 15 Mayıs 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
43. Warde, A. (2005). Consumption and theories of practice. Journal of Consumer Culture, 5(2), 131–153. https://doi.org/10.1177/1469540505053090
44. Yuen, V. (2023). Spotify unveils Wrapped 2023. Marketing Interactive. https://www.marketing-interactive.com/spotify-wrapped-2023-celebrates-users-real-moments-with-music web sitesinden 212 Mayıs 2026 tarihinde alıntılanmıştır.
45. Zuboff, S. (2019). The age of surveillance capitalism: The fight for a human future at the new frontier of power. PublicAffairs.