YAŞLI KARDİYAK CERRAHİ HASTALARINDA DELİRYUM RİSKİNİ ARTTIRAN FAKTÖRLER: SİSTEMATİK DERLEME
Öz
Bu derlemede, yaşlı kardiyak cerrahi hastalarında deliryum riskini artıran faktörleri belirleyen araştırmaların sistematik olarak incelenmesi
amaçlandı. Konuyla ilgili makalelere ulaşmak için “Pubmed”, “Science Direct”, “Google Scholar”, “Ulakbim Türk Tıp Dizini”, “Türk Medline”
ve “Google Akademik” veri tabanları “kalp cerrahisi ve deliryum” (cardiac surgery AND delirium) anahtar kelimeleri kullanılarak tarama yapıldı.
Kardiyak cerrahi geçiren yaşlılarda deliryum konusuna yönelik Ocak 2016-Haziran 2020 (son beş yıl) arasında yayınlanmış 486 çalışmaya
ulaşıldı. Araştırmaya dahil edilme kriterlerine uygun beş yayın çalışma kapsamına alındı. Bu çalışmalar kronolojik sıraya göre, örneklem
özellikleri, veri toplama yöntemleri ve elde edilen sonuçları içeren bir düzen içerisinde verildi. İncelenen çalışmalarda; yaş, düşük ejeksiyon
fraksiyonu, diyabet, ekstra kardiyak arteriopati, postoperatif atriyal fibrasyon, pnömoni, yüksek kreatinin, uzamış yatış süresi, düşük eğitim
düzeyi, hipertansiyon, mitral kapak hastalıkları, atriyal fibrasyon, fiziksel zayıflıkla birlikte hafif bilişsel bozukluğun olması, hiperoksi atakları
ve D vitamini eksikliğinin yaşlılarda kardiyak cerrahi sonrası deliryum riskini arttırdığı belirlendi. Yaşlılarda kardiyak cerrahi sonrası deliryum
görülme riskini arttıran ameliyat sürecine bağlı risk faktörlerinin olduğu sonucuna varılmıştır. Kardiyak cerrahi geçiren yaşlı hastalarda deliryum
insidansını ve ameliyat sonrası deliryumun neden olduğu olumsuz sonuçların azaltılabilmesi için standart tanılama yöntemleri kullanılarak
ameliyat sürecinde risk faktörlerinin erken tanılanması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Proje Numarası
Kaynakça
- Akarsu Ayazoğlu, T., Tür, H., Bolat, C., Özkaynak, İ., & Candan, M. (2012). Yaşlılarda Kardiyak Cerrahi Sonrası Yoğun Bakımda Deliryum Prevalansı ve Risk Faktörleri. Journal of Experimental and Clinical Medicine, 29(2), 101–107.
- Balam Yavuz, B. (2010). Deliryum Geriatri Uzmanı Gözüyle. Akademik Geriatri, 178–180.
- Brown, C. H. (2015). Delirium in the Cardiac Surgical Intensive Care Unit. Curr Opin Anaesthesiol, 27(2), 117–122. https://doi.org/10.1097/ACO.0000000000000061
- Cerejeira, J., & Mukaetova-Ladinska, E. B. (2011). A Clinical Update on Delirium: From Early Recognition to Effective Management. Nursing Research and Practice, 2011, 1–12. https://doi.org/10.1155/2011/875196
- EDA and ADS. (2014). The DSM-5 criteria, level of arousal and delirium diagnosis: inclusiveness is safer (European Delirium Association and American Delirium Society). BMC Medicine, 12(1), 141. https://doi.org/10.1186/s12916-014-0141-2
- Habeeb-Allah, A., & Alshraideh, J. A. (2019). Delirium post-cardiac surgery: Incidence and associated factors. Nursing in Critical Care, November, 1–6. https://doi.org/10.1111/nicc.12492
- Itagaki, A., Sakurada, K., Matsuhama, M., Yajima, J., Yamashita, T., & Kohzuki, M. (2020). Impact of Frailty and Mild Cognitive Impairment on Delirium After Cardiac Surgery in Older Patients. Journal of Cardiology, 76(2), 147–153.
- Janssen, T. L., Alberts, A. R., Hooft, L., Mattace-Raso, F. U. S., Mosk, C. A., & Van Der Laan, L. (2019). Prevention of postoperative delirium in elderly patients planned for elective surgery: Systematic review and meta-analysis. Clinical Interventions in Aging, 14, 1095–1117. https://doi.org/10.2147/CIA.S201323
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Cerrahi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Fatma Nur Tomakin
Bu kişi benim
0000-0003-2791-6396
Türkiye
Elif Deniz Kaçmaz
Bu kişi benim
0000-0001-7630-3532
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
30 Eylül 2020
Gönderilme Tarihi
15 Ağustos 2020
Kabul Tarihi
22 Eylül 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 3 Sayı: 2