Araştırma Makalesi

HAVACILIK SEKTÖRÜ ÇALIŞANLARININ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN DEMOGRAFİK FAKTÖRLERE GÖRE İNCELENMESİ: ADIYAMAN HAVALİMANI ÖRNEĞİ

Cilt: 5 Sayı: 1 24 Haziran 2025
PDF İndir
EN TR

HAVACILIK SEKTÖRÜ ÇALIŞANLARININ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN DEMOGRAFİK FAKTÖRLERE GÖRE İNCELENMESİ: ADIYAMAN HAVALİMANI ÖRNEĞİ

Öz

Günümüz hızlı yaşamının çalışma hayatına getirdiği bir kavram olarak tükenmişlik, uzun süreli iş stresi ve aşırı çalışma sonucunda çalışanların fiziksel, duygusal ve zihinsel olarak yıpranması durumudur. Havacılık sektörü yapısı gereği iş yükünün fazla olduğu, zaman baskısının sürekli hissedildiği, yüksek emniyet algısı, kural ve prosedürlerin katılığı ve yüksek stres barındıran bir yapıya sahip olması çalışanları doğrudan etkilemekte ve zamanla onlarda tükenmişlik duygusunun artmasına neden olmaktadır. Tükenmişlik duygusu da motivasyon ve performans düşüklüğüne dolayısıyla verim kaybına yol açmaktadır. Bu çalışmada, Adıyaman Havalimanında çalışan personellerin tükenmişlik düzeylerinin bazı değişkenlere göre farklılık olup olmadığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Adıyaman Havalimanında çalışan gönüllü 62 personel oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu ve Maslach ve Jackson (1981) tarafından geliştirilen, Türkçe uyarlaması Ergin (1992) tarafından yapılan, 22 ifadeden oluşan 5’li Likert tipi Maslach Tükenmişlik Envanteri kullanılmıştır. Yüz yüze toplanan veriler kodlanarak bilgisayar ortamına aktarılmış ve SPSS paket program yardımıyla analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, Adıyaman havalimanında çalışan personellerin genel tükenmişlik düzeylerinin orta düzeyde olduğunu göstermiştir. Sonuçlar cinsiyet, yaş, medeni durum ve gelir durumu değişkenlerine göre çalışanların tükenmişlik düzeyleri arasında anlamlı fark olmadığını göstermiştir. Çalışanların eğitim düzeyleri değişkenine göre duyarsızlaşma alt boyutunda, lisans mezunu çalışanların tükenmişlik düzeylerinin diğer eğitim gruplarına göre daha yüksek olduğu saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Çalışmanın tüm süreçlerinin araştırma ve yayın etiğine uygun olduğunu, etik kurallara ve bilimsel atıf gösterme ilkelerine uyduğumu beyan ederim. Anket için Etik Kurul Onayı alınmıştır.

Kaynakça

  1. Ahola, K., Honkonen, T., Isometsa, E., Kalimo, R., Nykyri, E., Koskinen, S., & Lönnqvist, J. (2006). Burnout in the general population. Results from the finnish health 2000 study. Social Psychiatry and Psychiatric Epidemiology, 41(1), 11-7. https://link.springer.com/article/10.1007/s00127-005-0011-5, (Erişim Tarihi: 13 Mart 2025).
  2. Ay, M. & Avşaroğlu, S. (2010). Muhasebe çalışanlarının mesleki tükenmişlik, iş doyumu ve yaşam doyumlarının incelenmesi 1- Mesleki tükenmişlik düzeyleri. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi. 7:1. Erişim: http://www.insanbilimleri.com, (Erişim Tarihi: 13 Mart 2025).
  3. Bakker, A. B., & Demerouti, E. (2017). Job demands–resources theory: Taking stock and looking forward. Journal of occupational health psychology, 22(3), 273. https://psycnet.apa.org/buy/2016-48454-001, (Erişim Tarihi: 13 Mart 2025).
  4. Basım, H. N. & Şeşen, H. (2006). Mesleki tükenmişlikte bazı demografik değişkenlerin etkisi: Kamuda bir araştırma. Ege Akademik Bakış Dergisi, 6(2), 15 – 23. https://dergipark.org.tr/tr/pub/eab/issue/39839/472374#article_cite, (Erişim Tarihi: 13 Mart 2025). Bulut, G. (2023). 2000’li yıllarda Türk dizi sektörü çalışma ilişkileri ve koşullarına eleştirel bir bakış. Journal of Social Research and Behavioral Sciences, 9(18),. https://doi.org/10.52096/jsrbs.9.18.27, (Erişim Tarihi: 13 Mart 2025).
  5. Büyüköztürk, Ş. (2024). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı: İstatistik, araştırma deseni., SPSS uygulamaları ve yorum (31. bs.). Pegem Akademi Yayıncılık.
  6. Cinay, F. (2015). İlkokul öğretmenlerinin mesleki tükenmişlik düzeyleri ile örgütsel vatandaşlık davranışları arasındaki ilişki. (Yüksek Lisans Tezi).Okan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  7. Çam, O. (1992). Hemşı̇releri Mesleki Yaşamları Nasıl Etkı̇lı̇yor? Tükenmı̇şlı̇k ne demektı̇r? Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 8(1), 60-67. https://dergipark.org.tr/tr/pub/egehemsire/issue/49653/636601, (Erişim Tarihi: 12 Mart 2025).
  8. Çiftçi, H. (2017). Adıyaman Havalimanının Örgütsel Sağlığı ve Çalışanlarının İş Tatmin Düzeylerinin Analizi. Akademik Bakış Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler Dergisi, (64), 463-478. https://dergipark.org.tr/tr/pub/abuhsbd/issue/35995/403939, (Erişim Tarihi: 10 Mart 2025).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Politika ve Yönetim (Diğer) , İşletme

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

24 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

22 Mart 2025

Kabul Tarihi

5 Mayıs 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 5 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Kantarcı, H., Aydın, A. E., Tezcan, H., & Demir, T. C. (2025). HAVACILIK SEKTÖRÜ ÇALIŞANLARININ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN DEMOGRAFİK FAKTÖRLERE GÖRE İNCELENMESİ: ADIYAMAN HAVALİMANI ÖRNEĞİ. İstanbul Esenyurt Üniversitesi İşletme ve Yönetim Bilimleri Fakültesi Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 5(1), 1-19. https://doi.org/10.61349/iesbad.1663177