Ortaöğretim Öğrencilerinin Şiddete Eğilim ve Sosyal Uyum Düzeyine Cinsel Eğitimin Etkisi

Öz

Amaç: Bu araştırmada ortaöğretime devam eden öğrencilerin cinsel eğitim hakkındaki bilgi seviyelerinin belirlenmesi, bu alandaki tutum ve davranışlarının, şiddet eğilimi ve sosyal uyum değişkenleri ile ilgisinin sosyal hizmet disiplini açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Genel tarama modeline göre tasarlanan araştırmanın örneklemini İstanbul ilinde öğrenim gören 401 ortaöğretim öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırma verileri “Şiddet Eğilimi Ölçeği”, “Kişisel Bilgi Formu” ve araştırmacılar tarafından geliştirilen “Cinsel Eğitim Anketi” uygulanması yoluyla elde edilmiştir. Bulgular: Araştırmaya katılan öğrencilerin, %18,7'0’i cinsel eğitim almıştır. Katılımcıların cinselliğe dair bilgi kaynaklarının %62,60 ile internet, %59,90 ile arkadaşları ve %45,40 ile okulları olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların %85,30'u cinsel eğitimin okullarda verilmesi yönünde, %14,70'i ise verilmemesi yönünde görüş bildirmiştir. Erkek öğrencilerin şiddete eğilim ortalamasının (37,21 ± 6,65) ve sosyal uyum ortalamasının (18,82 ± 2,29), kız öğrencilerin şiddete eğilim ortalaması (31,20 ± 6,28) ve sosyal uyum ortalamasından (18,14 ± 2,60) daha yüksek olduğu görülmüştür. Sonuç: Bu çalışma evreninde, cinsel eğitimin şiddet eğilimini azalttığı görülmüştür. Bununla birlikte öğrencilere verilen cinsel eğitimin, sosyal yönünün yetersiz olduğu ve öğrencilerin sosyalizasyon süreçlerinde dahil oldukları kültürün, verilen formel cinsel eğitimden daha etkili olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Toplumsal Uyum
• Toplumsal Hizmetler
• Cinsel Eğitim
• Saldırganlık Eğilimi ve Cinsiyet Rolü.

Effect of Sexual Education on the Tendency to Violence and Social Adaptation Levels of Secondary School Students

Abstract

Aim: This study aims to assess the knowledge levels of secondary school students concerning sexual education, explore their attitudes and behaviors in this realm, and analyze the interplay of these attitudes and behaviors with variables such as tendencies toward violence and social adjustment within the framework of the discipline of social work. Materials and Methods: The research was structured around a general survey model, with a sample comprising 401 secondary school students in Istanbul. Research data were collected through the implementation of the 'Violence Tendency Scale,' a 'Personal Information Form,' and a 'Sexual Education Questionnaire' developed by the researchers. Results: Among the participating students, 18,70% had received sexual education, while 81,30% had not. The primary sources of sexual education for students were identified as the internet (62,60%), friends (59,90%), and school (45,40%). Of the students, 85,30% expressed the need for sexual education to be imparted in schools, while 14.70% were opposed to it. It was observed that male students exhibited a higher average tendency towards violence (37,21 ± 6,65) and social adjustment (18,82 ± 2,29) compared to female students, whose average tendency towards violence was (31,20 ± 6,28) and social adjustment (18,14 ± 2,60). Conclusion: The study indicated that sexual education contributed to a reduction in the tendency towards violence within its scope. Nevertheless, it was discerned that the social dimension of the sexual education provided to students was inadequate and that the culture influencing students' socialization processes proved more influential than formal sexual education

Keywords

• Social Work
• Social Adjustment
• Sex Education
• Agression
• Sex Role

Kaynakça

1. Alkan, E. (2008). Cinsel İşlev Bozuklukları ve Kişilerarası Tarz, Öfke ve Kendilik Algısı. Ankara: Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
2. Alsancak, C. (2016). Çocukluk Çağı Travmaları ve Bağlanma Özellikleri ile Obsesif İnanışlar ve Obsesif-Kompulsif Belirtilerin İlişkisinde Dünyaya İlişkin Varsayımların Aracılık Rolü: Üniversite Öğrencilerinde Bir Değerlendime. Ankara: Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
3. Aslan, M. M. (2019). Bir İletişim Sorunu Olarak Şiddetin Kökenleri ve Aile İçi Şiddet. Konya: Çizgi Kitabevi.
4. Bozdemir, N., & Özcan, S. (2011). Cinselliğe ve cinsel sağlığa genel bakış. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care, 5(4), 37-46.
5. Brandon-Friedman, R. A. (2019). Youth sexual development: A primer for social workers. Social Work (United States), 64(4), 356–364. https://doi.org/10.1093/sw/swz027
6. CETAD. (2007). Gençlik ve Cinsellik. İstanbul: Bilgilendirme Dosyası- 7.
7. Cinsel Şiddetle Mücadele Derneği. (2007). Mitler cinsel şiddeti besler; Hadi gerçekleri konuşalım. Gaia Dergi, 43-46.
8. Çalışandemir, F., Bencik, S., & Artan, İ. (2008). Çocukların cinsel eğitimi: Geçmişten günümüze bir bakış. Eğitim ve Bilim, 33(150), 14-27. Çepni, Ş. K. (2022). Cinsellik hakkında konuşmalıyız: Sosyal adalet perspektifinden cinsellik ve sosyal hizmet. Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 302-303.

9. Çiftçioğlu, N. (2007). Çocuk Gelişimi ve Ergenlik Dönemi. İstanbul: Çıra Yayınları. Çok, F. ve Kutlu, Ö. (2016). Ergenlerin Cinsel Eğitimi Bir Program Denemesi (3. Baskı b.). Ankara: Pegem Akademi.
10. Dodd, S. J., & Tolman, D. (2017). Reviving a positive discourse on sexuality within social work. Social Work (United States), 62(3), 227–234. https://doi.org/10.1093/sw/swx016
11. Esen, E. (2015). Lise öğrencilerine yönelik cinsel sağlık eğitimi programının geliştirilmesi, uygulanması ve değerlendirilmesi. Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi. İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi.
12. Fountoulakis, K. N., Leucht, S., & Kaprinis, G. S. (2008). Kişilik Bozuklukları ve Şiddet. (www.turkiyeklinikleri.com, Dü.) Current Opinion in Psychiatry, 4(2), 78-87.
13. Gürbüz, S. (2018). Ergenlik dönemindeki zihinsel yetersizliği olan bireylerin cinsel gelişim özelliklerinin ebeveyn görüşleri ile değerlendirilmesi: bir ölçek geliştirme çabası. Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi. Bolu: İzzet Baysal Üniversitesi.
14. Higgins, A., Barker, P., & Begley, C. M. (2006). Sexual health education for people with mental health problems: What can we learn from the literature? Journal of Psychiatric and Mental Health Nursing, 13(6), 687–697. https://doi.org/10.1111/j.1365-2850.2006.01016.x.
15. İKGV. (2006). Öğretmen ve Öğretmen Adayları İçin Cinsel Sağlık Eğitimi. İstanbul: Ceren Yayın Dağıtım.
16. Karasar, N. (2016). Bilimsel Araştırma Yöntemi: Kavramlar, İlkeler, Teknikler (35.Basım b.). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
17. Kayabaşı, E. (2019). İlkokul öğrencilerinin annelerine yönelik hazırlanan cinsel gelişim eğitimi programının etkililiğinin sınanması. Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi. Bolu: İzzet Baysal Üniversitesi.
18. Keyman, F. (2018). Türkiye'de Sosyal Uyum. İstanbul: İngev.
19. Lewis, J., & Knjin, T. (2001). A Comparison of English and Dutch Sex Education in the Classroom. Educational Health,, 59-64.
20. Matek, O., 1983. “The three ‘Rs’ of sex therapy and social work: A proposal that social workers ought engage in doing sex therapy”. Journal of Social Work & Human Sexuality, 1(3), 17- 28.
21. MEB. (2019, Ağustos 27). Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü. Aralık 15, 2019 tarihinde Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Web Sitesi:https://orgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2019_09/10160422_HEDEF_LYSTESY_YENY.pdf adresinden alındı.
22. Müftüoğlu, N. (2011). Ortaöğretim kademesi cinsel sağlık eğitimleri. T. A. Vakfı, & CETAD (Dü.), Cinsellik ve Cinsel Eğitim (s. 130-133). İstanbul.
23. Öksüz, Y. (2016). Cinsel Eğitim. (Ed.: K. Ersanlı, & H. Kumcağız) Ankara: Pegem Akademi.
24. Özen, Y., ve Gül, A. (2007). Sosyal ve eğitim bilimleri araştırmalarında evren-örneklem sorunu. Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Dergisi, 394-422.
25. Şatıroğlu, H. (2008). Ergenlikte cinsellik. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri Adolesan Sağlığı II, Sempozyum Dizisi. İstanbul Üniversitesi.
26. Turhan, O. N. (2015). Ergenlerin Cinsel Eğitime Yönelik Tutumlarına İlişkin Bir Ölçek Geliştirme Çabası. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Maltepe Üniversitesi.
27. UNESCO. (2016). Yeni Kanıtlar, Dersler ve Uygulama Yapılandırılmış Cinsel Sağlık Eğitimi. UNFPA Türkiye. Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Kurumu.
28. Visser, A. P., & Ketting, E. (1994). Sexual health: education and counseling perspectives on contraceptive use, HIV and sexuality. Patient Education and Counseling, 23(3), 141–145. https://doi.org/10.1016/0738- 3991(94)90030-2.
29. Yılmaz, M. T. (2018). Cinsel Gelişim. M. T. Yılmaz, & M. E. Deniz (Dü.) içinde, Erken Çocukluk Dönemindeki Gelişim (s. 281-310). Ankara: Pegem Akademi.
30. Yücesan, A., ve Alkaya, S. A. (2017). Okullarda göz ardı edilen bir konu: cinsel sağlık eğitimi. SDÜ Tıp Fakültesi Dergisi, 200-209.
31. Zeren, F. ve Gürsoy, E. (2018). Neden cinsel sağlık eğitimi? Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 8 (1), 29-33.