Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin Akademisyen Kavramına Yönelik Algılarının İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı, Spor Bilimleri Fakültesi öğrencilerinin “akademisyen” kavramına ilişkin algılarını metafor analizi yöntemiyle incelemektir. Nitel araştırma desenlerinden fenomenolojik yaklaşım benimsenmiş ve çalışma grubunu Türkiye’deki çeşitli üniversitelerin Spor Bilimleri Fakültelerinde öğrenim gören 139 öğrenci oluşturmuştur. Veriler, “Akademisyen … gibidir, çünkü …” cümlesinin tamamlanmasıyla elde edilmiş ve içerik analizi tekniğiyle çözümlenmiştir. Analiz sonucunda öğrenciler tarafından toplam 90 farklı metafor üretilmiş, bu metaforlar anlam bakımından benzerlikleri doğrultusunda 6’sı olumlu, 4’ü olumsuz olmak üzere 10 temada toplanmıştır. Olumlu temalar arasında bilgi kaynağı ve aktarıcılık, rehberlik ve yol göstericilik, koruyuculuk, şekillendirme, çalışkanlık ve ilham vericilik yer alırken; olumsuz temalar ulaşılmazlık, zorluk, durağanlık ve pratikten kopukluk olarak belirlenmiştir. Bulgular, öğrencilerin akademisyeni büyük ölçüde bilgi sunan, yönlendiren ve destekleyici bir figür olarak gördüklerini; ancak bir kısmının akademisyenleri mesafeli, katı ve öğrenciden uzak olarak algıladıklarını göstermektedir. Bu sonuçlar, literatürdeki benzer metafor çalışmalarının bulgularıyla paralellik göstermekte ve akademisyen-öğrenci ilişkisinin niteliğine dair önemli ipuçları sunmaktadır. Sonuç olarak, akademisyenlerin yalnızca bilgi aktaran değil, aynı zamanda öğrencilerin entelektüel, duyuşsal ve mesleki gelişimlerine rehberlik eden çok boyutlu eğitimciler olarak görülmesi gerektiği önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Akademisyen
• Metafor Analizi
• Nitel Araştırma
• Öğrenci Algısı
• Spor Bilimleri Fakültesi

Destekleyen Kurum

Dicle Üniversitesi

Etik Beyan

"Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin Akademisyen Kavramına Yönelik Algılarının İncelenmesi" başlıklı çalışmanız Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Çalışma ve Yayın Etiği Yönergesi uyarınca Üniversitemiz Sosyal ve Beşeri Bilimler Etik Kurulu Başkanlığı tarafından değerlendirilmiş olup söz konusu çalışmanın bilimsel etik açısından uygun olduğuna ilişkin Üniversitemiz Sosyal ve Beşeri Bilimler Etik Kurulu Başkanlığı kararı Üniversitemiz Rektörlük Makamının 12.11.2025 tarih ve 1034222 sayılı Olur'u ile uygun görülmüştür.

Teşekkür

Bu çalışmanın yürütülmesi sürecinde etik uygunluk değerlendirmesini gerçekleştiren Üniversitemiz Sosyal ve Beşeri Bilimler Etik Kurulu Başkanlığı’na ve onayıyla süreci destekleyen Üniversitemiz Rektörlük Makamına teşekkür ederim. Ayrıca araştırma sürecinde katkı sağlayan tüm öğrencilere ve akademisyenlere minnettarlığımı sunarım.

An Analysıs Of Sports Scıences Faculty Students' Perceptıons Of The Academıcıan Concept

Öz

The aim of this study is to examine the perceptions of students studying in Faculties of Sport Sciences regarding the concept of “academician” through the method of metaphor analysis. A phenomenological approach, one of the qualitative research designs, was adopted, and the study group consisted of 139 students enrolled in various Faculties of Sport Sciences in Turkey. The data were collected by asking participants to complete the statement “An academician is like … because …” and were analyzed using content analysis. As a result of the analysis, a total of 90 different metaphors were produced by the students, which were categorized into ten themes six positive and four negative based on their conceptual similarities. The positive themes included source and transmission of knowledge, guidance and mentoring, protection and support, shaping and development, diligence and discipline, and inspiration and aesthetics, whereas the negative themes were identified as inaccessibility, difficulty, stagnation, and disconnection from practice. The findings revealed that students mostly perceived academicians as figures who provide knowledge, guidance, and support, while a smaller portion perceived them as distant, rigid, and detached from students. These results are consistent with the findings of similar metaphor studies in the literature and provide significant insights into the nature of the academician–student relationship. In conclusion, it is suggested that academicians should be regarded not merely as transmitters of knowledge, but as multidimensional educators who guide students’ intellectual, emotional, and professional development.

Anahtar Kelimeler

• Academician
• Faculty of Sport Sciences
• Metaphor Analysis
• Qualitative Research
• Student Perception

Destekleyen Kurum

Dicle University

Etik Beyan

The study entitled “An Examination of the Perceptions of Students of the Faculty of Sport Sciences Regarding the Concept of Academician” has been evaluated by the University’s Social and Human Sciences Ethics Committee in accordance with the Higher Education Institutions Scientific Research and Publication Ethics Directive. The Committee has concluded that the study complies with scientific ethical standards, and this decision has been approved by the Rectorate of our University with the decree dated 12.11.2025 and numbered 1034222.

Teşekkür

would like to express my gratitude to the Social and Human Sciences Ethics Committee of our University for evaluating the ethical compliance of this study, and to the Rectorate of our University for its approval and support. I also extend my sincere thanks to all students and academicians who contributed to the research process.

Kaynakça

1. Akar, H., & Aydın, S. (2016). Öğretim elemanlarının mesleki yeterliklerini gerçekleştirme düzeyleri ile öğrencilerin akademik motivasyonu arasındaki ilişki. Journal of International Social Research, 9(43).
2. Aydin, F. (2010). Ortaöğretim Öğrencilerinin Coğrafya Kavramına İlişkin Sahip Olduldarı Metaforlar. Educational Sciences: Theory & Practice, 10(3).
3. Başarır, F., & Sarı, M. (2015). Kadın akademisyenlerin “kadın akademisyen olma” ya ilişkin algılarının metaforlar yoluyla incelenmesi. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, (1), 41-51.
4. Bora, N., Arslan, O., & Çakıroğlu, J. (2006). Lise öğrencilerinin bilim ve bilim insanı hakkındaki görüşleri. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 31(31), 32-44.
5. Erdem, A. R. (2008). Öğretim üyesi akademisyen midir? Bilim adamı mıdır. Akademik Dizayn Dergisi, 2(2), 83-85.
6. Erdoğan, İ. (2005). Yeni bir binyıla doğru Türk eğitim sistemi: Sorunlar ve çözümler. Sistem Yayıncılık.
7. Güler, T., & Akman, B. (6). 6 yaş çocuklarının bilim ve bilim insanı hakkındaki görüşleri. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 31(31), 55-66.
8. Gürkan, T. (2018). Akademisyen olmak. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi, 2(2), 440-446.

9. Kolsaker, A. (2008). Academic professionalism in the managerialist era: A study of English universities. Studies in Higher Education, 33(5), 513-525.
10. Kuzu, Y. (2020). Eğitim yöneticileri ve öğretmenlerin akademisyen kavramına ilişkin metafor algıları. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (53), 557-582.
11. Lakoff, G., & Johnson, M. (1980). (2003). Metaphors we live by. Chicago, University of Chicago Press. Lakoff, G., & Johnson, M. (2010). Metaforlar-hayat, anlam ve dil. Paradigma.
12. Limon, İ., & Durnalı, M. (2018). Doktora öğrencilerinin doktora eğitimi ve öğretim üyelerine yönelik metaforik algıları. Sakarya University Journal of Education, 8(1), 26-40.
13. MEB (2018). 2023 Eğitim Vizyonu. Milli Eğitim Bakanlığı, Ankara.
14. Menon, M. E. (2003). Views of teaching-focused and research-focused academics on the mission of higher education. Quality in Higher Education, 9(1), 39-54.
15. Miles, M. B. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. Thousand Oaks.
16. Odabaşı, H. F., Fırat, M., İzmirli, S., Çankaya, S., & Mısırlı, Z. A. (2010). Küreselleşen dünyada akademisyen olmak. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(3), 127-142.
17. Ortaş, İ. (2004). Öğretim üyesi ya da bilim insanı kimdir. Pivolka, 3(12), 11-16.
18. Önal, H. İ. (2012). Yarın nasılsınız? Eğitim yayıncılığıyla geleceği tahmin etme. Prof. Dr. K. Gülbün Baydura Armağan, 101-110.
19. Özdemir, M., Yüksel, G., Cemaloğlu, N., Çakmak, M., Çeliköz, N., Erişen, Y., ... & Doğan, O. (2006). Türkiye’de öğretim elemanları.
20. Özden, Y. (2005). Eğitimde yeni değerler: Eğitimde dönüşüm.
21. Polat, S., Apak, Ö., & Akdağ, M. (2013). Sınıf öğretmeni adaylarının akademisyen kavramına ilişkin algılarının metafor analizi yoluyla incelenmesi. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(2), 57-78.
22. Teichler, U., Arimoto, A., & Cummings, W. K. (2013). The changing academic profession. Dordrecht etc: Springer.
23. Sıvacı, S. Y., Kuzu, O., & Kuzu, Y. (2016). Aday öğretmenlerde mesleki tutumun mesleğe ilişkin metaforik algıya etkisi. Ö. Demirel ve diğerleri (Ed.), 4, 826-834.
24. Sünbül, D., & Dinç, A. (2022). Spor bilimleri öğrencilerinin okullarına ilişkin imaj algıları ile kariyer kararları arasındaki ilişki (Serhat illeri örneği). Sosyal Bilimler Dergisi, 60(60), 369-384.
25. Tortop, H. S. (2013). Öğretmen adaylarının üniversite hocası hakkındaki metaforları ve bir değerlendirme aracı olarak metafor. Yükseköğretim ve bilim dergisi, (2), 153-160.
26. Yalcin, M., Ozoglu, E. L. İ. F., & Dönmez, A. (2016). Metaphoric perceptions of academic staff about the concept of research assistant. Egıtım ve Bılım-Educatıon And Scıence, 41(185).
27. Yıldız, S. M. (2008). Beden eğitimi ve spor yüksekokulu öğrencilerinin bir öğretim elemanında bulunması gereken niteliklere yönelik algılamalarının değerlendirilmesi. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(19), 1-7.
28. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (11. Baskı). Seçkin Yayıncılık.
29. Yob, I. M. (2003). Thinking constructively with metaphors. Studies in Philosophy & Education, 22(2).
30. YÖK (1981). 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanunu.