Din ve İlim İlişkisi

Öz

Din ve ilim, insan hayatının en büyük realitelerindendir. Bu ikisi bazen paralel gitmiş, bazen da birbirinden ayrı kalmışlar, hatta çatışmışlardır. Özelikle Hıristiyanlık, ciddi anlamda din-ilim çatışmalarının yaşandığı bir din olmuştur. Osmanlının son döneminde Hıristiyan Batı dünyasıyla yaşanan yakın ilişkiler ülkemizde de “din-ilim çatışması” konusunu gündeme getirmiştir. Günümüzde de konu çeşitli yönleriyle ele alınmaya devam etmektedir. Bu çalışmada, “din-ilim çatışması” konusu, özellikle Hıristiyanlık ve İslam Dinleri açısından ele alınacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Din, ilim, Hıristiyanlık, İslam, skolastik, dogmatizm, laiklik, felsefe, akıl, aydınlanma.

Relation of Religion and Science

Öz

Religion and science are two big realities of human life. Two of them sometimes have gone parallel with each other, sometimes remained separate, even conflicted. Especially Christianity has been a religion in which were seriously lived conflicts of religion to science. In the late period of Ottoman, the affiliations with Christian Western world have brought up to agenda the matter of “conflict of religion to science” in our country. In our time, the matter has gone on to deal with from various aspects. In this paper the matter of conflict of religion to science will deal with particularly in terms of Christianity and Islam.

Anahtar Kelimeler

• Religion, science, Christianity, Islam, scholastic, dogmatism, secularism, philosophy, reason, enlightenment.

Kaynakça

1. Adıvar, A. Adnan, Bilim ve Din, Remzi Kitabevi, İstanbul 1980.
2. Aydın, Ali Arslan, İslam İnançları ve Felsefesi, Çağrı Yayınları, İstan- bul 1979, s. 123.
3. Başgil, Ali Fuat, Din ve Laiklik, Yağmur Yayınları, İstanbul 1977.
4. Said Nursi, Muhakemat, Sözler Yayınları, İstanbul 1977, s. 10. Benzeri bir ifade için bkz. Şemsettin Günaltay, Felsefe-i Ûlâ, İnsan Yayınları, İstanbul 1994, s. 9
5. Hamdi Yazır, Paul Janet'ten tercüme ettiği Metalib ve Mezahib isimli eserin 37. sayfasındaki dipnotta bu konuyu açıklar. Fazlur Rahman, İslam, çev. Mehmet Aydın - Mehmet Dağ, Selçuk Yayınları, Ankara 1993.
6. Gökberk, Macit, Felsefe Tarihi, Remzi Kitabevi, İstanbul 1990.
7. Günaltay, Şemsettin, Felsefe-i Ûlâ, İnsan Yayınları, İstanbul 1994.
8. İzzetbegoviç, Aliya, Doğu ve Batı Arasında İslam, çev. Salih Şaban, Nehir Yayınları, İstanbul 1987.

9. Janet, Paul ve Gabriel Seailles, Metalib ve Mezahib, çev. M. Hamdi Yazır, Eser Neşriyat, İstanbul 1978.
10. Leibniz, Wilhelm, İmanla Aklın Uygunluğu Üzerine Konuşma, çev. Hüseyin Batu, MEB Yayınları, İstanbul 1986.
11. Said Nursi, Muhakemat, Sözler Yayınları, İstanbul 1977.
12. Sezen, Yümni, Sosyoloji Açısından Din, MÜİFV Yayınları, İstanbul Taylan, Necip, İlim-Din İlişkileri, Çağrı Yayınları, İstanbul 1979.
13. Türker, Mübahat, Felsefeye Giriş, TTK Yayınları, Ankara 1985.