Soma Maden Kazasının İnternet Gazetelerinde Aktarılmasının Haberde İdeoloji Bağlamında Değerlendirilmesi

Öz

Soma maden kazası 2014 yılında Türkiye’de yaşanan gündem belirleyici olaylar arasındaydı. Kazanın ardından olayın medyada aktarılma şekli birbirinden farklı içeriklerde gerçekleşti. Olayın içeriğinin anlamlandırılmasında kamuoyunun arzu edilen yönde inşa edilme çabası ideolojik bakış açıları bağlamında gerçekleşti. Gazete, televizyon, sosyal medya ve internet gazeteleri bu bağlamda aktörlerin aracısı oldular. Yeni medya ortamının yaygın aracı konumundaki internet gazeteleri de haberin aktarılmasında ideolojik farklılıklardan kaynaklanan farklı bakış açıları çerçevesinde haber söylemini kurguladılar. Üç farklı medya grubunu ve yayın anlayışını temsil eden Aydınlık, Yeni Şafak ve Radikal gazetelerinin internet sitelerinde yer alan Soma Kazası konulu haberler bu bağlamda ideoloji ve söylem analizi çerçevesinde incelenmiştir. Sonuçta, üç gazetenin internet sitelerinde yer verdikleri haberlerin, genel yayın politikaları doğrultusunda şekillendiği görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Soma Maden Kazası, söylem, ideoloji, internet, haber medyası.

Evaluation on Transferring of Soma Mining Accident to Internet Newspapers in the Context of Ideology in News

Öz

Soma Mining Accident was one of the agenda setting events lived in Turkey. After the accident there has been the speech way of the event on media in the contents different one from the other. In giving meaning the content of the event, constructing effort the public opinion in the desired way has actualized in the context of ideological points of view. Newspaper, television, social media and internet newspapers, in this regard, have mediated to actors. Internet newspapers which are at the widespread instrument of new media environment have also imagined the news speech about transferring the event, as part of different points of view based upon ideological differences. News on Soma Accident in the websites of Aydınlık, Yeni Şafak and Radikal newspapers that represent three different media groups and publication senses, in this sense, have been examined as part of ideology and discourse analysis. Finally, it seems that news in the websites of three newspapers have taken shape towards general publication policies.

Anahtar Kelimeler

• Soma Mining Accident, discourse, ideology, internet, news media.

Kaynakça

1. Aktaş, Celalettin, “İnternet’in Gazeteciliğe Getirdiği Yenilikler”, Selçuk İletişim, 5 (1), 2007.
2. Atabek, Ümit, “İletişim Teknolojileri ve Yerel Medya İçin Olanaklar”, Yeni İletişim Teknolojileri ve Medya, der. Sevda Alankuş, IPS İletişim Vakfı Yayınları, İstanbul 2005.
3. Çağlar, Şebnem & Savash Porgham Rezaeieh, Şövalyelik Mesleği Gazeteciliğin Keskin Kılıcı: Haber, Anonim Yayıncılık, İstanbul 2012.
4. Çakır, Hamza, “Geleneksel Gazetecilik Karşısında İnternet Gazeteciliği”, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22, 2007.
5. Devran, Yusuf, Haber, Söylem, İdeoloji, Başlık Yayınları, İstanbul 2010.
6. Hargreaves, Ian, Gazetecilik, çev. Yeliz Özkan, Dost Kitabevi, Ankara 2006.
7. Held, David & Anthony McGrew, Küresel Dönüşümler, çev. Bülent Özçelik, Phoenix Yayınları, Ankara 2008.
8. Kaplan, Yusuf, “TRT Türk Devrimi”, Yeni Şafak Gazetesi, 20 Aralık 2010.

9. Özerkan, Şengül, Türkiye’de 9 Gazete, Nobel Yayınları, İstanbul 2009.
10. Özerkan, Şengül, Medya, Dil ve İletişim, Martı Yayınları, İstanbul 2001.
11. Sözen, Edibe, Söylem, Belirsizlik, Mübadele, Bilgi/Güç ve Refleksivite, Paradigma Yayınları, Ankara 1999.
12. Ruhi, Şükriye, “Söylem ve Birey”, Söylem Üzerine, der. Ahmet Kocaman, ODTÜ Geliştirme Vakfı Yayıncılık, Ankara 2003.
13. Tokgöz, Oya, Temel Gazetecilik, İmge Kitabevi, Ankara 2012. Van Dijk, Teun A., “Medya İçerikleri: Bir Söylem Olarak Haberin Disiplinler Arası Çözümlemesi”, der. Ümit Atabek & Gülseren Şendur Atabek, Medya Metinlerini Çözümlemek: İçerik Göstergebilim ve Söylem Çözümleme Yöntemleri, Siyasal Kitabevi, Ankara 2007.
14. Vincent, Andrew, Modern Politik İdeolojiler, çev. Arzu Tüfekçi, Paradigma Yayınları, İstanbul 2006