BRICS ve MINT Ülkelerinde Ekonomik Büyüme ve Enerji Tüketimi İlişkisi

Öz

Ekonomik büyüme ve enerji tüketimi arasındaki ilişki literatürde yoğunlukla tartışılmaktadır. Fakat ele alınan ülkeler açısından bu iki değişken arasındaki ilişkiye dair kesin bir kanı bulunmamaktadır. Son dönemlerde araştırmacılar ağırlıklı olarak gelişmekte olan ülkelerde bu ilişkileri incelemektedir. Bu çalışmada 1990-2014 dönemine ait yıllık veri seti kullanılarak BRICS ve MINT ülkelerinde enerji tüketimi ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkiler Westerlund 2008 eşbütünleşme testi kullanılarak ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Eşbütünleşme testine göre BRICS ve MINT ülkeleri için ekonomik büyüme ve enerji tüketimi arasında eşbütünleşik bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Ekonomik büyüme, enerji tüketimi, BRICS, MINT, eşbütünleşme.

The Relation between Economic Growth and Energy Consumption in BRICS and MINT Countries

Öz

The relations between economic growth and energy consumption are being discussed extensively in the literature. However, there is no conclusive evidence for the relationship between these two variables. In recent years, researchers have been studying these relationships in developing countries. In this study, the relationship between energy consumption and economic growth for BRICS and MINT countries was investigated using the Westerlund 2008 cointegration tests for the period 1990-2014. According to the cointegration test, there is a cointegrating relationship between economic growth and energy consumption for BRICS and MINT countries.

Anahtar Kelimeler

• Economic growth, energy consumption, BRICS, MINT, cointegration.

Kaynakça

1. Apergis, N., & Tang, C. F., Is the energy-led growth hypothesis valid? New evidence from a sample of 85 countries, Energy Economics, 2013, 38, 24-31.
2. Asafu-Adjaye, J., The Relationship between Energy Consumption, Energy Prices and Economic Growth:Time Series Evidence from Asian Developing Countries. Energy Economics, 2000, 22: 615
3. Baltagi, B. H., Feng, Q., & Kao, C. A., Lagrange Multiplier Test For Cross-Sectional Dependence İn A Fixed Efects Panel Data Model. Journal of Econometrics, 2012, 170, 164-177.
4. Bayar, Y., Türkiye’de Birincil Enerji Kullanımı ve Ekonomik Büyüme, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 2014, 28(2), 253-269.
5. Bozkurt, K. & Yanardağ, M. Ö., Enerji Tüketimi ve Ekonomik Büyüme: Gelişmekte Olan Ülkeler İçin Bir Panel Eşbütünleşme Analizi, Yönetim ve Ekonomik Araştırmaları Dergisi, 2017, 15(1), 194-213.
6. Breitung, Jörg, The Local Power of Some Unit Root Tests for Panel Data, in B. Baltagi (ed.), Advances in Econometrics, Vol. 15: Nons- tationary Panels, Panel Cointegration, and Dynamic Panels, Ams- terdam: JAI Press, 2000, p. 161–178.
7. Breusch, T., & Pagan, A., The Lagrange Multiplier Test And İts Appli- cation To Model Specifications İn Econometrics, Reviews of Eco- nomics Studies, 1980, 47, 239–253.
8. Caraiani, C., Lungu, C. I., & Dascălu, C., Energy consumption and GDP causality: A three-step analysis for emerging European co- untries, Renewable and Sustainable Energy Reviews, 2015, 44, 198-210.

9. Choi, I., Unit Root Tests For Panel Data, Journal of International Mo- ney and Finance, 2001, 20, 249–272.
10. Chontanawat, J., Hunt, L. C., & Pierse, R., Causality between energy consumption and GDP: evidence from 30 OECD and 78 non- OECD countries (No. 113), Surrey Energy Economics Centre (SE- EC), School of Economics, University of Surrey. 2006.
11. Cowan, W. N., Chang, T., Inglesi-Lotz, R., & Gupta, R., The nexus of electricity consumption, economic growth and CO2 emissions in the BRICS countries, Energy Policy, 2014, 66, 359-368.
12. Çetin, M. & Seker, F., Enerji Tüketiminin Ekonomik Büyüme Üzerin- deki Etkisi: Türkiye Örneği, Uludağ Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2012, 31(1), 85-106.
13. Doğan, B. & Değer, O., Enerji Tüketimi, Finansal Gelişme ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Hindistan Örneği, Journal of Yasar University, 11(44), 2016, 326-338.
14. Ebohon, O. J., Energy, economic growth and causality in developing countries: a case study of Tanzania and Nigeria, Energy policy, 1996, 24(5), 447-453.
15. Erdoğan, S. & Gürbüz, S., Türkiye’de Enerji Tüketimi ve ekonomik Büyüme İlişkisi: Yapısal Kırılma Zaman Serisi Analizi, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2014, (32), 79-87.
16. Ergün, S. & Polat, M. A., OECD Ülkelerinde CO2 Emisyonu, Elektrik Tüketimi ve Büyüme İlişkisi, Erciyes Üniversitesi İktisadi ve idari Bilimler Dergisi Fakültesi Dergisi, 2015, 115-141.
17. Ergün, S. & Polat, M. A., G7 Ülkelerinde CO2 Emisyonu, Elektrik Tü- ketimi ve Büyüme İlişkisi, Siyaset, Ekonomi ve Yönetim Araştır- maları Dergisi, 2017, 5(2), 257-272.
18. Ersoy, A. Y., OECD Ülkelerinde Ekonomik Büyüme Odaklı Enerji Tüketiminin Ekonometrik Modeli, Ç. Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2012, 21(1), 339-356.
19. Fatai, K., Oxley, L., Scrimgeour, F. Modelling the Causal Relationship between Energy Consumption and GDP in New Zealand, Austra- lia, India, Indonesia, the Philippines and Thailand. MODSIM, Australian National University, 2001, Canberra: 1091-1096.
20. Gövdere, B. & Can, M., Enerji Tüketimi ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Türkiye Örnekleminde Eşbütünleşme Analizi, Uluslararası İkti- sadi ve İdari Bilimler Dergisi, 2015, 1(2), 101-114.
21. Im, K. S., M. H. Pesaran, & Y. Shin, Testing for unit roots in heteroge- neous panels, Journal of Econometrics, 2003, 115, 53–74.
22. İEA, 2018, www.iea.org, Erişim Tarihi: 25.04.2018.
23. Le, K. S., Hassan, K., Gasbarro, D., & Cullen, G., The relation between financial development, energy consumption and economic growth: empirical evidence for the United States, 2014.
24. Lee, C. C., Energy consumption and GDP in developing countries: a cointegrated panel analysis, Energy economics, 2005, 27(3), 415
25. Levin, A., C. F. Lin, & C. Chu, Unit root tests in panel data: asymptotic and finite-sample properties, Journal of Econometrics, 2002, 108, 1–24.
26. Maddala, G. S. & S. Wu ,A Comparative Study Of Unit Root Tests With Panel Data And A New Simple Test, Oxford Bulletin of Econo- mics and Statistics, 1999, 61, 631–52.
27. Menyah, K., & Wolde-Rufael, Y., Energy consumption, pollutant emis- sions and economic growth in South Africa, Energy Economics, 2010, 32(6), 1374-1382.
28. Otrakçı, Caner, MINT’le Türkiye 2050’de Dünya’nın En Büyük 14. Ekonomisi Olacak, https://tr.investing.com/analysis/mint%27le- t%C3%BCrkiye-2050%E2%80%99de- d%C3%BCnya%27n%C4%B1n-en-b%C3%BCy%C3%BCk-14.- ekonomisi-olacak-22143, 2014, (Erişim: 26.05.2017)
29. Örgün, B. O. & Pala, A., Enerji Tüketimi, Dışa Açıklık ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: 28 Avrupa Birliği Ülkesi için Panel Granger Ne- densellik Analizi, Finans Politik & Ekonomik Yorumlar, 2017, 54(623), 9-20.
30. Pablo-Romero, M. D. P., & Sánchez-Braza, A., Productive energy use and economic growth: Energy, physical and human capital relati- onships, Energy Economics, 2015, 49, 420-429.
31. Pala, A., Enerji-Büyüme Hipotezlerinin MENAP Ülkeleri için Test Edilmesi: Kısa ve Uzun Dönem Panel Granger Nedensellik Anali- zi, Finans Politik & Ekonomik Yorumlar, 2016, 53(621), 19-25.
32. Pao, H. T., & Tsai, C. M., CO2 emissions, energy consumption and economic growth in BRIC countries, Energy policy, 2010, 38(12), 7850-7860.
33. Paul, S., & Bhattacharya, R. N., Causality between energy consumption and economic growth in India: a note on conflicting results, Energy economics, 2004, 26(6), 977-983.
34. Pesaran, M H., Estimation and Inference in Large Heterogeneous Panels with a Multifactor Error Structure, Econometrica, 2006, 74(4), 967-1012.
35. Pesaran, M H., A simple panel unit root test in the presence of cross- section dependence, Journal of Applied Econometrics, 2007, 22(2), 265-312. doi: 10.1002/jae.951
36. Pesaran, M & Yamagata, T., Testing slope homogeneity in large panels, Journal http://dx.doi.org/10.1016/j.jeconom.2007.05.010 2008, 142(1), 50-93. doi:
37. Pesaran, M. H., General Diagnostic Tests For Cross Section Dependen- ce İn Panels, University Of Cambridge, Faculty of Economics, 2004, Cambridge Working Papers in Economics No. 0435.
38. Rathnayaka, R. K. T., Seneviratna, D. M. K. N., & Long, W., The dyna- mic relationship between energy consumption and economic growth in China, Energy Sources, Part B: Economics, Planning, and Policy, 2018, 1-5.
39. Shiu, A., & Lam, P. L., Electricity consumption and economic growth in China, Energy policy, 2004, 32(1), 47-54.
40. Smyth, R., & Narayan, P. K., Applied econometrics and implications for energy economics research, Energy Economics, 2015, 50, 351- 358.
41. Tang, C. F., & Abosedra, S., The impacts of tourism, energy consump- tion and political instability on economic growth in the MENA countries, Energy Policy, 2014, 68, 458-464.
42. TUİK, 2018, www.tuik.gov.tr, Erişim Tarihi: 25.04.2018.
43. Tunalı, H. & Ulubaş, M. A, Elektrik Enerjisi Tüketimi ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki: G7 Ülkeleri Üzerine Bir Uygulama (1970-2015), Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yükseko- kulu Dergisi, 2017, 20(1), 1-13.
44. Uzunöz, M. & Akçay, Y., “Türkiye’de Büyüme ve Enerji Tüketimi Arasındaki Nedensellik İlişkisi: 1970-2010, Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2012, 3(2), 1-16.
45. Westerlund, J., Panel cointegration tests of the Fisher effect, Journal of Applied Econometrics, 2008, 23(2), 193-233. doi: 10.1002/jae.967
46. Wolde-Rufael, Y., Electricity consumption and economic growth: a time series experience for 17 African countries, Energy policy, 2006, 34(10), 1106-1114.
47. Yılmaz, Emre, Ekonomik Düzlemde Yeni Senaryo: BRIC Ülke Bloku Yerine http://www.kto.org.tr/d/file/ekonomik-duzlemde-yeni- senaryo---birc-bloku-yerine-turkiyeli-mint.pdf, 26.05.2017). Türkiye’li MINT, 2015, (Erişim: