Araştırma Makalesi

Dijitalleşme, Operasyonel Kapasite ve Kredi Riski: Türkiye’de İl Düzeyinde NPL Belirleyicileri

Sayı: 43 15 Ekim 2026
PDF İndir
EN TR

Dijitalleşme, Operasyonel Kapasite ve Kredi Riski: Türkiye’de İl Düzeyinde NPL Belirleyicileri

Öz

Türkiye’de bankacılık sisteminin il düzeyinde sergilediği takipteki kredi dinamiklerini, banka yönetimlerinin dijitalleşme stratejileri, operasyonel kapasite tercihleri ve likidite yönetimi uygulamaları çerçevesinde inceleyen bu çalışmada 81 il için 2011–2024 dönemi yıllık veri seti kullanılmıştır. Çalışmada dijitalleşme düzeyi, POS ve ATM yoğunluğu, şube ve personel sayısı ile kredi/mevduat oranının takipteki kredilerle ilişkisi analiz edilmiştir. Ayrıca, kredi piyasasını olağan dışı biçimde etkileyebilecek koşulları dikkate almak amacıyla COVID-19 dönemi ve 2023 depremlerinin kredi riskine yansımalarını kontrol eden değişkenler modele dâhil edilmiştir. Tahminler bölgesel heterojen unsurlar ve zamansal bağımlılıklar dikkate alınarak sabit etkiler modeli altında Driscoll–Kraay standart hatalar yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Ampirik analiz sonucunda, dijitalleşme düzeyinin, POS ve ATM yoğunluğunun ve personel sayısının takipteki kredi oranlarını pozitif yönde; COVID-19 dönemini temsil eden değişkenin ise negatif yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Buna karşılık, şube yoğunluğu, kredi/mevduat oranı ve depremden etkilenen illeri temsil eden değişken için istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki tespit edilmemiştir. Elde edilen bulgular, dijitalleşme ve operasyonel kapasite artışının kredi genişlemesini hızlandırarak risk birikimini artırabileceğini göstermektedir. Bu çerçevede, dijitalleşmenin sağladığı verimlilik kazanımlarının kredi büyümesi ve kredi değerlendirme süreçlerindeki sıkılaşma ile birlikte ele alınması gerekliliği öne çıkmaktadır. Ayrıca bölgesel heterojenliği dikkate alan daha dengeli risk yönetimi yaklaşımlarının finansal istikrar açısından kritik olduğu anlaşılmaktadır. Bu bulgularla çalışma, dijitalleşme göstergelerini bankacılığın fiziksel altyapı unsurlarıyla birlikte il düzeyinde modelleyerek literatüre özgün bir katkı sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abdioğlu, N., & Aytekin, S. (2016). Takipteki kredi oranını etkileyen faktörlerin belirlenmesi: Mevduat bankaları üzerinde bir dinamik panel veri uygulaması. İşletme Araştırmaları Dergisi, 8(1), 538–555.
  2. Aldasoro, I., Fender, I., Hardy, B., & Tarashev, N. (2020). Effects of Covid-19 on the banking sector: The market’s assessment (BIS Bulletin No. 12). Bank for International Settlements. https://www.bis.org/publ/bisbull12.htm
  3. Allahverdi, M. Türkiye’nin Finansal Coğrafyası: Finansal Derinlik-Erişim-Risk/Kırılganlık Ekseninde İl Düzeyi Bölgesel Ayrışma (2007-2025). BDDK Bankacılık ve Finansal Piyasalar Dergisi, 20(1), 23-49.
  4. Bakır, M. R., Çetin, M. A., & Bakırtaş, İ. (2025). Revisiting the macroeconomic determinants of non-performing loans with a deep learning technique with causal inference: Evidence from Türkiye. Borsa Istanbul Review, 25(3), 541-551.
  5. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK). (2025). FinTürk veri tabanı. https://www.bddk.org.tr/BultenFinTurk (Erişim tarihi: 04 Ekim 2025)
  6. Beck, T., Demirgüç-Kunt, A., & Levine, R. (2007). Finance, inequality and the poor. Journal of Economic Growth, 12(1), 27–49. https://doi.org/10.1007/s10887-007-9010-6
  7. Beck, T., Demirgüç-Kunt, A., & Martinez Peria, M. S. (2007). Reaching out: Access to and use of banking services across countries. Journal of Financial Economics, 85(1), 234–266. https://doi.org/10.1016/j.jfineco.2006.07.002
  8. Berger, A. N., & DeYoung, R. (1997). Problem loans and cost efficiency in commercial banks. Journal of banking & finance, 21(6), 849-870.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Makro İktisat (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Ekim 2026

Gönderilme Tarihi

28 Ocak 2026

Kabul Tarihi

10 Ağustos 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 43

Kaynak Göster

APA
Eren, M., Künü, S., & Yavuz, E. (2026). Dijitalleşme, Operasyonel Kapasite ve Kredi Riski: Türkiye’de İl Düzeyinde NPL Belirleyicileri. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 43, 112-128. https://doi.org/10.54600/igdirsosbilder.1873487
AMA
1.Eren M, Künü S, Yavuz E. Dijitalleşme, Operasyonel Kapasite ve Kredi Riski: Türkiye’de İl Düzeyinde NPL Belirleyicileri. SOSBİLDER. 2026;(43):112-128. doi:10.54600/igdirsosbilder.1873487
Chicago
Eren, Murat, Serkan Künü, ve Ebru Yavuz. 2026. “Dijitalleşme, Operasyonel Kapasite ve Kredi Riski: Türkiye’de İl Düzeyinde NPL Belirleyicileri”. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, sy 43: 112-28. https://doi.org/10.54600/igdirsosbilder.1873487.
EndNote
Eren M, Künü S, Yavuz E (01 Ekim 2026) Dijitalleşme, Operasyonel Kapasite ve Kredi Riski: Türkiye’de İl Düzeyinde NPL Belirleyicileri. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 43 112–128.
IEEE
[1]M. Eren, S. Künü, ve E. Yavuz, “Dijitalleşme, Operasyonel Kapasite ve Kredi Riski: Türkiye’de İl Düzeyinde NPL Belirleyicileri”, SOSBİLDER, sy 43, ss. 112–128, Eki. 2026, doi: 10.54600/igdirsosbilder.1873487.
ISNAD
Eren, Murat - Künü, Serkan - Yavuz, Ebru. “Dijitalleşme, Operasyonel Kapasite ve Kredi Riski: Türkiye’de İl Düzeyinde NPL Belirleyicileri”. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 43 (01 Ekim 2026): 112-128. https://doi.org/10.54600/igdirsosbilder.1873487.
JAMA
1.Eren M, Künü S, Yavuz E. Dijitalleşme, Operasyonel Kapasite ve Kredi Riski: Türkiye’de İl Düzeyinde NPL Belirleyicileri. SOSBİLDER. 2026;:112–128.
MLA
Eren, Murat, vd. “Dijitalleşme, Operasyonel Kapasite ve Kredi Riski: Türkiye’de İl Düzeyinde NPL Belirleyicileri”. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, sy 43, Ekim 2026, ss. 112-28, doi:10.54600/igdirsosbilder.1873487.
Vancouver
1.Murat Eren, Serkan Künü, Ebru Yavuz. Dijitalleşme, Operasyonel Kapasite ve Kredi Riski: Türkiye’de İl Düzeyinde NPL Belirleyicileri. SOSBİLDER. 01 Ekim 2026;(43):112-28. doi:10.54600/igdirsosbilder.1873487