SİGARA BIRAKMA TEDAVİSİNDEKİ HASTALARIMIZIN GENEL ÖZELLİKLERİ VE TEDAVİ BAŞARISINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER

Öz

Amaç: Sigara kullanımı sadece ekonomik ve sosyal bir problem değil, aynı zamanda bir sağlı sorunudur. Sigaranın sağlık üzerine etkileri hakkında toplumsal farkındalık arttıkça, sigara bırakma ünitelerine başvurular da artmaktadır. Bu çalışmada, sigara bırakma poliklniklerine başvuran hastaların özellikleri, sigara bırakma üzerinde etkili faktörleri ve tedavi şekillerinin etkinliklerini araştırdık. Gereç ve Yöntem: Retrospektif olarak 2085 hastanın verileri incelendi. Tüm hastalara gruplar halinde ve bireysel olarak sigara bağımlılığı, sağlık üzerine etkileri ve nasıl bırakılacağı konularında bilgiler verildi. Tüm hastalar 1 yıl boyunca takip edildi. İlaçların etki ve yan etkileri, yoksunluk semptomları ve ekshale CO değerleri kaydedildi. Bulgular: Çalışmaya 2085 (%64,5 erkek ve %35,5 kadın) hasta alındı. Ortalama yaş 42.82 ± 13.09 idi. Toplam 1967 (%94,3) hastaya ilaç tedavisi başlandı. Bunlarda 940 tanesi ilaçları kullanmadı. Kalan 1027 (%49,2) hasta ilaç tedavisini kullandı. İlk üç ayda 709 (%34) hasta sigarayı bıraktı. Bunlarda 458'inde (%64,6) yoksunluk gelişti ve bu olgulardan 212'si yeniden sigaraya başladı. Sonuç olarak üç ayın sonunda 497 (%23,8) hasta başarılı bir şekilde sigarayı bıraktı. Düzenli takipte olan, ilaç tedavisi alan ve yoksunluk yaşamayan hastalarda tedavi başarısı istatistiksel olarak anlamlı derecede daha yüksekti. Aynı zamanda eğitim derecesi de sigara bırakma başarısı ile doğru orantılıydı. Sonuç: Bu çalışmada düzenli takip, ilaç tedavisi, yoksunluk olup olmamasının ve eğitiminin sigara bırakma başarısını etkiledğini gösterdik. Davranışsal destekle beraber hastaya göre planlanmış ilaç tedavisi başarıyı artırmaktadır. Yakın takip ve ilaçlar için geri ödemenin tedavi başarısı için gerekli olduğunu düşünmekteyiz.

Anahtar Kelimeler

• Sigara bırakma, ilaç tedavisi, Nikotin replasmanı

GENERAL CHARACTERISTICS OF SMOKING CESSATION PATIENTS AND FACTORS EFFECTING TREATMENT SUCCESS

Öz

Aim: Smoking is not only economical and social problem but also a health problem. As public awareness raising about health effects of smoking, admission to smoking cessation units are rising. In this study we searched for the patient characteristics, factors affecting smoking cessation and effectiveness of therapy modalities. Material and Methods: Medical data of 2085 patients were evaluated retrospectively. All patients were given group and individual information about nicotine dependance, health effects and how to quit. All patients were followed up for 1 year. Effects and side effects of pharmacotherapy, abstinence symptoms and exhaled CO were recorded. Results: Total of 2085 patients (64.% male and 35.5% female) included in the study. Mean age was 42.82 ± 13.09. Total of 1967 (94.3%) patients were started on pharmacotherapy. Of these 940 patients (45.1%) didn't use medications. Remaining 1027 (49.2%) patients had pharmacotherapy. In first three months 709 (34%) patients stopped smoking. Of these 1027 patients, 734 (35.1%) didn't complain any side effects. In first three months 709 (34%) patients stopped smoking. As a result at the end of first three months 497 (23.8%) patients stopped smoking succesfully. Success of smoking cessation was statistically significantly higher in In patients whom had regular visists, had pharmacotherapy and didn't have abstinince. Conclusion: In this study we showed that regular visits, pharmacotherapy, abstinince and education affects the succes of quiting smoking. Behavioral support with individually planned pharmacotherapy increases the success of treatment. We think that strict follow-up and reimbursement for medications are needed for successful treatment.

Anahtar Kelimeler

• Smoking cessation, pharmacotherapy, nicotine replacement

Kaynakça

1. . Çan G, Öztuna F, Özlü T. Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi sigara bırakma polikliniği sonuçlarının değerlendirilmesi. Tüberküloz ve Toraks 2004;52:69-74.
2. 2. Demir T, Aytemur ZA, Elbek O. Sigara Bırakma Polikliniğinin Yapılanması, Tütün ve Tütün Kontrolü Kitabı, Toraks Kitapları, Ocak 2010, Birinci Basım, pp: 439.
3. 3. Raw M, McNeill A, West R. Smoking cessation guidelines for health professionals. Thorax 1998;53(1):1-19.
4. 4. Uzaslan EK, Özyardımcı N, Karadag M, Yüksel EG. The physician’s intervention in smoking cessation: results of the five years of smoking cessation clinic. Ann Med Sci 2000;9:63-9.
5. 5. Lichtenstein E, Glasgow RE, Lando HA,OssipKlein DJ, Boles SM. Telephone counseling for smoking cessation: rationales and metaanalytic review of evidence. Health Educ Res 1996; 11:243-57.
6. 6. Solak ZA, Telli CG, Erdinç E. Sigarayı bırakma tedavisinin sonuçları. Toraks Dergisi, 2003; 4:73.
7. 7. Demir T, Tutluoğlu B, Koç N, Bilgin L. Sigara bırakma polikliniğimizin bir yıllık izlem sonuç- ları. Tüberküloz ve Toraks 2004;52:63-8.
8. 8. Şahbaz S, Kılınç O, Günay T, Ceylan E. Sigara içme ve demografik özelliklerin sigara bırakma tedavilerinin sonuçlarına etkileri. Türk Toraks Dergisi 2007;8:110-4.

9. 9. Argüder E, Karezli A, Hezer H, Er M, Hasanoğlu H.C. Sigara bırakma başarısını etkileyen faktörler. Türk Toraks Dergisi 2013; 14:81-7.
10. 10. Yaşar Z, Kurt Ö, Talay F, Kargı A. Bir yıllık sigara bırakma poliklinik sonuçlarımız: sigara bırakmada etkili olan faktörler. Eurasian J Pulmonol 2014;16:99-104.
11. 11. Salepçi B, Fidan A, Oruç Ö, Elif T. Sigara bırakma polikliniğimizde başarı oranları ve başarıda etkili faktörler. Toraks Dergisi 2005;6(2):151-8.