İslam Hukukunun Roma Hukukundan Etkilendiği Tezinin Tarihi Süreci

The miraculous formation of Islamic law in a short time caught the attention of the Orientalists, astonished them, and pushed them to think about the reasons and sources for that, and to make some claims. Since acceptance of the source of Islamic law such as the Qur’an and Sunnah will lead to the recognition that Islamic law comes from revelation and is original, non-Muslim orientalists always tend to search for the roots of Islamic law abroad. Some considered it Roman law, others Sasanian law, others Jewish law, and some Arab custom before Islam. The theory that says Islamic law was affected by Roman law was first put forward in the mid-19th century by the Orientalists. Some of the owners of this theory said that this effect was directly realized, while others say it is indirect. According to some who say that it is indirect, this has been done through the Jews, while according to some, it has been through Pre-Islamic Arab Law. Some have said that the influence is general, some are limited to certain denominations and less/ weak. Some of those claim to be a natural influence, while some said it was done by state order and directly. In this article, a historical process is mentioned of the theory that it says that it was influenced by Islamic law from Roman law from its appearance to the present day and summarized the views on how it was affected.

İslam hukukunun kısa bir zamanda mucizevi bir şekilde oluşumu Oryantalistlerin dikkatini çekmiş, hayrete düşürmüş, bunun sebep ve kaynağı üzerinde düşünmelerine ve bazı iddialar ortaya atmalarına neden olmuştur. İslam hukukunun kaynağını Kur’an ve Sünnet olarak kabullenmek bunlara da mükemmellik atf etmeye, İslam hukukunun vahiy kaynaklı ve orijinal olduğunu itirafa yol açacağından olsa gerek müslüman olmayan oryantalistler İslam hukukunun köklerini hep dışarıda arama eğiliminde olmuşlardır. Kimisi bunun Roma hukuku, kimisi Sasani hukuku, kimisi yahudi hukuku, kimisi de İslam öncesi cahiliye dönemi hukuku olarak görmüştür. Bu tezlerden İslam hukukunun Roma hukukundan etkilendiği tezi oryantalistler tarafından ilk olarak XIX. yüzyılın ortalarında ortaya atılmıştır. Bunlardan bazıları etkilenmenin direkt, bazıları ise dolaylı olduğunu söylemişlerdir. Dolaylı olduğunu söyleyenlerden bazılarına göre bu Yahudiler yoluyla, bazılarına göre İslam Öncesi Arap Hukuku yoluyla olmuştur. Bazıları etkinin genel, bazıları belli mezheplerle sınırlı ve az olduğunu söylemişlerdir. Çoğunluk doğal bir etkilenmeden bahsederken bazıları tamamen devlet eliyle yapıldığını söylemişlerdir. Bu makalede teorinin ilk ortaya atıldığından günümüze kadarki süreç ele alınmış, ayrıca etkilenmenin biçimi hakkındaki görüşlere yer verilmiştir.