Türkiye ve Azerbaycan Ticari İlişkilerine Yönelik Bir Değerlendirme

Öz

Aynı kültürden gelen aynı ana dilli konuşan Türkiye ve Azerbaycan, tarih, soy bağı olduğu kadar ticari ve ekonomik alanlarda da birbirleri ile sıkı işbirliği geliştirebilmişlerdir. İki ülke arasında ilişkiler karşılıklı maddi çıkarların çok ötesindedir. Bundan dolayıdır ki pek çok ülke Azerbaycan’da sadece petrolle ilgili iş alanlarına yatırım yaparken Türkiye’den ülkeye giren yatırımlar petrol dışı sektörlerde yoğunlaşmaktadır. Bu çalışmada iki ülkenin ticari ilişkiler boyutu incelenmektedir. Azerbaycan ekonomisinin petrole bağımlılığı ülkeyi kırılgan hale getirmekte olup doğal kaynakların laneti olgusunu tersine çevirebilecek çabaları Türkiye ile geliştirilebilecek uluslararası ticari işbirliği ile aşma yolları tartışılmaktadır. Bu amaçla yıllar içinde iki ülkenin yaptığı ticaret pariteleri ve ülkelerin gelişmeye elverişli sektörel bazlı ürünler belirlenerek ülkeler arası ticari ilişkileri geliştirebilecek unsurlar değerlendirilmiştir. Azerbaycan ve Türkiye arasında sürdürülebilir ekonomik gelişmelerin oluşturulmasının yollarını belirleyebilmek için ikincil veriler ışığında ampirik çalışma yapılmıştır.

Abstract: Turkey and Azerbaijan, two countries with the same culture and language, have a tight trade and economic connection, as well as a connection in heritage and history. The relations between two countries are well beyond materialistic expectations. Therefore, although many countries invest in petroleum related areas, Turkish investments are on different areas. In this study, the trade relations between these two countries are investigated. It is also discussed how the trade relations with Turkey can improve the strength of the Azerbaijan’s economy, as it is fragile by being dependent on petroleum. With this aim, the trade parities, developable sectoral products of these countries are determined to evaluate the elements that can improve the mutual trade of these two countries. An empirical study is made in light of secondary data, to determine the ways for sustainable developments in Azerbaijan and Turkey’s economic relations.

Anahtar Kelimeler

• : Dış Ticaret,Azerbaycan ekonomisi,Türkiye

Kaynakça

1. ATET (2010). Avrasya Türk Ekonomik İşbirliği Teşkilatı. Azerbaycan Cumhuriyeti Ekonomik Raporu. http://www.turansam.org/ azerbaycan_ulke_raporu.pdf adresinden erişildi. Erişim Tarihi: 27.11.2018.
2. AZERBAİJANS (2018). Azerbaycan. http://www.azerbaijans.com adresinden erişildi. Erişim Tarihi: 27.09.2018.
3. Çelikpala, M ., (2010). “Türkiye ve Kafkasya: Reaksiyoner Dış Politikadan Proaktif Ritmik Diplomasiye Geçiş”. Uluslararası İlişkiler, Cilt 7, Sayı 25 (Bahar 2010), s. 93-126.
4. Çoban, A., (2005). Kıtalar ve Ülkeler Coğrafyası, Ed. Ergin GÜMÜŞ vd., Lisans Yayıncılık, İstanbul.
5. DEİK (2014). Türkiye Azerbaycan Hükümetleri Arası Karma Ekonomik Komisyonu Yedinci Dönem Toplantı Protokolü. file:///C:/Users/PC/Downloads/f2091860018f4b4c99be6e4197770518%20(1).pdf adresinden erişildi. Erişim Tarihi: 27.11.2018.
6. EIU (2018). Azerbaijan Country Report. The Economist Intelligence Unit . http://country.eiu.com/azerbaijan adresinden erişildi. Erişim Tarihi: 27.11.2018.
7. INDEXMUNDI (2018). Azerbaijan Economy. https://www.indexmundi. com/azerbaijan/#Economy adresinden erişildi. Erişim Tarihi: 27.11.2018.
8. ITC (2018). Azerbaijan. Pp81-82. Tradmap https://comtrade.un.org /pb/downloads/2016/VolI2016.pdf adresinden erişildi. Erişim Tarihi: 07.11.2018.

9. Karaca, N., Aydoğdu, B. ve Bozkırlı, O. D., (2016). Azerbaycan Cumhuriyeti Ülke Raporu. T.C. Serhat Kalkınma Ajansı Yayınları. İlbey Matbaa. İstanbul.
10. Keskin Köylü, M. (2017.) “Türkiye’nin Güney Kafkasya Ülkeleri İle Finansal Bağları ve Bölgedeki Ticari Varlığı”. Toros Üniversitesi İİSBF Sosyal Bilimler Dergisi Cilt 4, Sayı 7 Aralık 2017. ISBN: 214-8414. ss.20-32.
11. MFA (2018). Türkiye ve Azerbaycan Siyasi İlişkiler. http://www.mfa. gov.tr/turkiye-azerbaycan-siyasi-iliskileri.tr.mfa adresinden erişildi Erişim Tarihi: 14.11.2018.
12. Özey, R., (1997). Dünya ve Ülkeler Coğrafyası, Öz Eğitim Yayınları. İstanbul.STATISTICAL YEARBOOK, (2018). The foreign trade of Azerbaijan. State Statistical Committee of the Republic of Azerbaijan. Baku. www.stat.gov.az adresinden erişildi. Erişim Tarihi: 14.11.2018.
13. THE STATE STATISTICAL COMMITTEE OF THE REPUBLIC OF AZERBAIJAN, (2018). Economic Statistics. https://www.stat. gov.az/ adresinden erişildi. Erişim Tarihi: 14.10.2018.
14. TÜİK (2018). Azerbaycan Ticaret Verileri. http://www.tuik.gov.tr/Pre Tablo.do?alt_id=1046 adresinden erişilmiştir. Erişim tarihi: 27.11.2018.