MUHASEBE EĞİTİMİ ALAN ÖĞRENCİLERİN MAKYAVELİST KİŞİLİK DÜZEYİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: OSMANİYE KORKUT ATA ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ

Financial scandals as from the earliest 21st century have turned the attention of the world to the tendencies of accounting and auditing professionals about business ethics. In this regard, standard procedures such as work ethic and occupational ethics have been generated in organizations by the thought that the personal tendencies of persons in related organizations reflect their professional behavior. Unethical behaviors and personal characteristics of accountants have been subjected to many studies by the academic circles to offer an insight into the validity of the legal procedures. Machiavellianism is one of the primary personal characteristics that need to be analyzed by the mentality of ‘every way that leads to success is permissible’.
Besides the members of the profession, university students are accepted as the initial data source for the occupational groups that they will choose in the future. This study aimed to scrutinize the Machiavellian personality level of university students who are the potential accountant candidates; we also tested whether these levels vary by some of the demographic variables. For this purpose, the Machiavellian personality levels of students of Osmaniye Korkut Ata University who study to be a member of the accounting profession based on 3568 numbered Accounting Professional Law were measured by a questionnaire form including Mach IV scale.
For research findings; female participants (contrary to expectations) from among higher education students have a higher level of Machiavelist personality characteristics compared to male participants; associate students have a higher level of Machiavelist personality characteristics compared to undergraduates; Machiavelist personality characteristics of students who are at third and fourth-year students are at a higher level compared to the freshman and sophomores; students who are familiar to accounting knowledge for a longer time have a higher level of Machiavelist personality characteristics more than students who just met with accounting in university; students who are happy about their department have a higher level of Machiavelist personality characteristics compared to students who are not happy about the department; finally, the students who express a negative preference toward choosing a profession about accounting have a higher level of Machiavelist personality characteristics compared to students who express a positive preference toward choosing a profession about accounting.

Yirmi birinci yüzyılın başlarından itibaren yaşanan finansal skandallar, dünyanın dikkatini muhasebe ve denetim meslek mensuplarının meslek etiği konusundaki eğilimleri üzerine çekmiştir. Bu kapsamda, kurumlarda yer alan bireylerin kişisel eğilimlerinin mesleki davranışlarına da yansıyacağı düşüncesiyle, kurumlarda meslek ahlakı, meslek etiği gibi standart prosedürler üretilmeye başlanmıştır. Yasal prosedürlerin geçerliliğine ışık tutmak amacıyla, akademik çevrelerce muhasebe mesleği mensuplarının etik dışı davranışları ve kişilik özellikleri birçok çalışmaya konu olmuştur. Makyavelizm ise, başarıya götüren her yol mubahtır, anlayışıyla incelenmesi gereken kişilik özelliklerinin başında gelmektedir.
Meslek elemanlarının yanı sıra, bugünün üniversite öğrencileri gelecekte seçecekleri meslek grupları için öncül veri kaynağı olarak kabul edilirler. Bu kapsamda, bu çalışmanın amacı: potansiyel muhasebe meslek mensubu adayı olan ve muhasebe alan derslerini görmekte olan üniversite öğrencilerinin makyavelist kişilik düzeylerinin incelenmesi ve bu düzeylerin bazı demografik değişkenlere göre farklılık gösterip göstermediğinin araştırılmasıdır. Bu amaçla, 3568 sayılı Muhasebe Meslek Yasası’na göre muhasebe meslek mensubu olabilmek için sayılan birimlerde eğitim gören Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi öğrencilerinin makyavelist kişilik düzeyleri Mach IV ölçeğinin yer aldığı bir anket formu aracılığı ile ölçülmüştür.
Araştırma bulguları, araştırmaya katılan yükseköğretim öğrencilerinden kadın katılımcıların (beklenenin aksine), erkek katılımcılardan; ön lisans öğrencilerinin, lisans öğrencilerinden; üç ve dördüncü sınıf öğrencilerinin, bir ve ikinci sınıf öğrencilerinden; muhasebe bilgisine daha uzun zamandır aşina olan öğrencilerin, muhasebe bilgisi ile yükseköğretimde tanışmış öğrencilerden; kayıtlı olduğu bölümden memnun olmayan öğrencilerin, memnun olan öğrencilerden ve son olarak muhasebe ile ilgili bir meslek seçmek konusunda olumsuz yönde tercih belirten öğrencilerin, olumlu tercih belirten öğrencilere göre daha yüksek düzeyde Makyavelist kişilik özelliklerine sahip olduklarını ortaya koymuştur.