Araştırma Makalesi

Döviz Kuru Dalgalanmalarının Türkiye'nin Turizm Gelirleri Üzerindeki Etkisi

Cilt: 8 Sayı: 2 31 Aralık 2024
Ayşegül Baykul *
PDF İndir
Uluslararası Global Turizm Araştırmaları Dergisi Kapak Uluslararası Global Turizm Araştırmaları Dergisi

Döviz Kuru Dalgalanmalarının Türkiye'nin Turizm Gelirleri Üzerindeki Etkisi

Öz

Bu çalışma, döviz kuru dalgalanmalarının Türkiye'nin turizm gelirleri üzerindeki etkisini analiz etmeyi amaçlamaktadır. 2003-2024 dönemine ait aylık veriler kullanılarak reel efektif döviz kuru ve turizm gelirleri arasındaki ilişki, zaman serisi analizi çerçevesinde incelenmiştir. Çalışmada, serilerin durağanlık durumlarını belirlemek için Zivot-Andrews birim kök testi uygulanmış ve yapısal kırılmalar dikkate alınmıştır. Analizlerde ARDL modeli ve eş bütünleşme testleri kullanılarak değişkenler arasındaki kısa ve uzun dönem ilişkileri değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, reel efektif döviz kurundaki bir birimlik artışın (Türk lirasının değer kazanması), turizm gelirlerini uzun dönemde yaklaşık %0,80 oranında azalttığını göstermektedir. Kısa dönem analizlerinde ise hata düzeltme teriminin negatif ve anlamlı olması, sistemin uzun dönem dengesine geri döndüğünü ve döviz kuru dalgalanmalarının etkisinin zamanla düzeldiğini ortaya koymaktadır. Ayrıca, sistemin uzun dönem dengesine dönüş hızının orta düzeyde olduğu (yaklaşık 3,6 dönem) tespit edilmiştir. Çalışma, döviz kuru istikrarını sağlayacak politikaların geliştirilmesi ve yüksek gelirli turistleri hedefleyen stratejilerin uygulanmasının önemini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Döviz Kuru Dalgalanmaları , Turizm Gelirleri , Reel Efektif Döviz Kuru , ARDL Modeli , Zaman Serisi Analizi

Kaynakça

  1. Akar, G., & Özcan, M. (2021). Reel döviz kuru ve turizm geliri ilişkisi: Yapısal kırılmalı VAR analizi. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(2), 413-431.
  2. Arslan, E., & Çetiner, T. (2020). Turizm geliri döviz kuru ilişkisi: Türkiye örneği (2008-2019). Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Turizm Fakültesi Dergisi, 23(1), 1-17.
  3. Bahar, O., & Bozkurt, K. (2010). Türkiye’de turizm gelirleri ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki: Bir nedensellik analizi. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 21(1), 139-152.
  4. Bozkurt, K., Armutçuoğlu Tekin, H., & Can Ergün, Z. (2021). An investigation of demand and exchange rate shocks in the tourism sector. Applied Economic Analysis, 29(86), 171-188
  5. Bulgan, G., Maden, S. I., & Yıldırım, S. (2019). The effect of tourism sector on economic growth: An empirical study on Turkey. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 14(55), 215-225.
  6. Dickey, D. A., & Fuller, W. A. (1979). Distribution of the Estimators for Autoregressive Time Series with a Unit Root. Journal of the American Statistical Association, 74(366), 427-431.
  7. Doğru, T., Suess, C., & Sirakaya-Turk, E. (2021). The effects of exchange rate fluctuations on international tourism demand. Tourism Economics, 27(3), 563-582. https://doi.org/10.1177/1354816620915958
  8. Engle, R. F., & Granger, C. W. J. (1987). "Co-integration and error correction: Representation, estimation, and testing." Econometrica, 55(2), 251-276.
  9. Ghosh, S. (2020). The consequences of exchange rate trends on international tourism demand: Evidence from India. Journal of Travel Research, 59(5), 899-915. https://doi.org/10.1177/0047287519867142 Granger, C. W. J., & Newbold, P. (1974). Spurious Regressions in Econometrics. Journal of Econometrics, 2(2), 111-120.
  10. Gujarati, D. N., & Porter, D. C. (2009). Basic Econometrics (5th ed.). McGraw-Hill Education.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sürdürülebilir Turizm , Turizm (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Erken Görünüm Tarihi

24 Aralık 2024

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2024

Gönderilme Tarihi

8 Aralık 2024

Kabul Tarihi

17 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 8 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.58670/ijgtr.1598422

IZ

https://izlik.org/JA68UZ44SH

Kaynak Göster

RIS / Bibtex
APA
Baykul, A. (2024). Döviz Kuru Dalgalanmalarının Türkiye’nin Turizm Gelirleri Üzerindeki Etkisi. Uluslararası Global Turizm Araştırmaları Dergisi, 8(2), 100-111. https://doi.org/10.58670/ijgtr.1598422
AMA
1.Baykul A. Döviz Kuru Dalgalanmalarının Türkiye’nin Turizm Gelirleri Üzerindeki Etkisi. IJGTR. 2024;8(2):100-111. doi:10.58670/ijgtr.1598422
Chicago
Baykul, Ayşegül. 2024. “Döviz Kuru Dalgalanmalarının Türkiye’nin Turizm Gelirleri Üzerindeki Etkisi”. Uluslararası Global Turizm Araştırmaları Dergisi 8 (2): 100-111. https://doi.org/10.58670/ijgtr.1598422.
EndNote
Baykul A (01 Aralık 2024) Döviz Kuru Dalgalanmalarının Türkiye’nin Turizm Gelirleri Üzerindeki Etkisi. Uluslararası Global Turizm Araştırmaları Dergisi 8 2 100–111.
IEEE
[1]A. Baykul, “Döviz Kuru Dalgalanmalarının Türkiye’nin Turizm Gelirleri Üzerindeki Etkisi”, IJGTR, c. 8, sy 2, ss. 100–111, Ara. 2024, doi: 10.58670/ijgtr.1598422.
ISNAD
Baykul, Ayşegül. “Döviz Kuru Dalgalanmalarının Türkiye’nin Turizm Gelirleri Üzerindeki Etkisi”. Uluslararası Global Turizm Araştırmaları Dergisi 8/2 (01 Aralık 2024): 100-111. https://doi.org/10.58670/ijgtr.1598422.
JAMA
1.Baykul A. Döviz Kuru Dalgalanmalarının Türkiye’nin Turizm Gelirleri Üzerindeki Etkisi. IJGTR. 2024;8:100–111.
MLA
Baykul, Ayşegül. “Döviz Kuru Dalgalanmalarının Türkiye’nin Turizm Gelirleri Üzerindeki Etkisi”. Uluslararası Global Turizm Araştırmaları Dergisi, c. 8, sy 2, Aralık 2024, ss. 100-11, doi:10.58670/ijgtr.1598422.
Vancouver
1.Ayşegül Baykul. Döviz Kuru Dalgalanmalarının Türkiye’nin Turizm Gelirleri Üzerindeki Etkisi. IJGTR. 01 Aralık 2024;8(2):100-11. doi:10.58670/ijgtr.1598422

Cited By

Türkiye'de Reel Efektif Döviz Kurunun Yurt İçi Turizm Talebine Etkisi

Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Turizm Fakültesi Dergisi

https://doi.org/10.55931/ahbvtfd.1831221