Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretilmesinde Kelime Sıklığı: Anadolu Hikâyeleri Dizisi Örneği (A1-A2)

Öz

Dil insanlar arasında anlaşmayı sağlayan en önemli araçtır. Dünya üzerinde farklı dil ailelerine mensup yaklaşık yedi bin dil bulunmaktadır. Bu dillerde her ne kadar alfabeler, kelimelerin yazılışı değişse de anlatılmak istenen fikir, duygu ve düşünceler değişmemekte ve bunlar dil ile ifade edilmektedir. Ayrıca her dil, mensubu olduğu milletin kendine özgü kültürünün de aktarıcısıdır. Buna bağlı olarak her dilin söz varlığı o dilin aynasıdır ve her dilde kullanılan kelimeler o dilin ifade gücünün de göstergesidir. Son yıllarda Türkiye hem siyasi hem de ticari alanda büyük gelişme kaydeden bir devlettir. Buna bağlı olarak dünyada hem Türk kültürü hem de Türkçe merak edilmektedir. Bu nedenle bu kültürü yakından tanıyabilmek ve öğrenebilmek için insanlar; Türk dizilerini izlemekte, Türk şarkılarını dinlemektedirler. Ayrıca Türk kültürüne ilgi duyan bu insanlar Türkçe öğrenmek için dil öğreten kurum ve kuruluşlara başvurmaktadırlar. Bu durum ise dünyanın Türkçeye olan ilgisini göstermekte ve bu ilgi gün geçtikçe artmaktadır. Bu sebeple de yabancı dil olarak Türkçe öğretimi önemli bir bilim alanı hâline gelmiştir. Bu araştırmada Anadolu Hikâyeleri dizisi setindeki söz varlığı unsurlarının sıklığı tespit edilmiştir. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi kullanılmıştır. Veriler, Yunus Emre Enstitüsü tarafından hazırlanmış olan Anadolu Hikâyeleri dizisindeki beş kitabın incelenmesiyle elde edilmiştir. Hikâye kitaplarındaki söz varlığı unsurlarının sıklığını belirlemek için öncelikle hikâyelerin mevcut sayfa numaraları sabit kalmak kaydıyla sıklık dizini hazırlanmıştır. Sonrasında hikâye kitaplarındaki kelimelerin sıklığı analiz edilmiş ve alanda yapılmış olan kelime sıklığı çalışmalarıyla karşılaştırılarak yorumlanmıştır. Bu çalışmayla, Yunus Emre Enstitüsü tarafından hazırlanmış olan Anadolu Hikâyeleri dizisindeki hikâye kitaplarının söz varlığının sözcük sıklığı tespit edilip yeni materyaller hazırlayacaklara söz varlığı hususunda yardımcı olmak amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Anadolu Hikâyeleri
• Sıklık Çalışması
• Kelime Dizini
• Yabancılara Türkçe Öğretimi.

Word Frequency in Teaching Turkish as a Foreign Language: An Example of Anatolian Stories Series (A1-A2)

Öz

Language is the most important tool that provides communication between people. There are approximately seven thousand languages belonging to different language families in the world. Although the alphabets and the spelling of the words change in these languages, the ideas, feelings and thoughts that are meant to be expressed do not change and they are expressed with the language. In addition, each language is the transmitter of the unique culture of the nation it belongs to. Accordingly, the vocabulary of each language is the mirror of that language, and the words used in each language are also an indicator of the expressive power of that language. In recent years, Turkey is a state that has made great progress in both political and commercial areas. Accordingly, both Turkish culture and Turkish are curious in the world. For this reason, in order to get to know and learn this culture closely, people; They watch Turkish TV series and listen to Turkish songs. In addition, these people who are interested in Turkish culture apply to institutions and organizations that teach languages to learn Turkish. This situation shows the world's interest in Turkish and this interest is increasing day by day. For this reason, teaching Turkish as a foreign language has become an important field of science. In this research, the frequency of vocabulary elements in the Anatolian Stories series set was determined. Document analysis, one of the qualitative research methods, was used in the study. The data were obtained by examining the five books in the Anatolian Stories series prepared by Yunus Emre Institute. In order to determine the frequency of the vocabulary elements in the story books, firstly, the frequency index was prepared, provided that the existing page numbers of the stories were kept constant. Afterwards, the frequency of the words in the storybooks was analyzed and interpreted by comparing them with the word frequency studies conducted in the field. With this study, it is aimed to determine the word frequency of the vocabulary of the story books in the Anatolian Stories series prepared by Yunus Emre Institute and to help those who will prepare new materials in terms of vocabulary.

Anahtar Kelimeler

• Anatolian Stories
• Frequency Study
• Word Index
• Teaching Turkish to Foreigners.

Kaynakça

1. Açık, F (2013). Temel Türkçe (A1/A2) için söz dağarcığı tespit denemesi. Abdurrahman Güzel İçin Armağan Kitabı. Trabzon, Türkiye: Akçağ Yayınları.
2. Aksan, D (2002). Ana dilimizin söz denizinde. Ankara, Türkiye: Bilgi Yayınevi.
3. Aydın, M (2015). “Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde kullanılan ders ve okuma kitaplarındaki öğretmen ve seviyelere göre kelime hazinesi çalışması.” Yayımlanmamış Tüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
4. Baş, B (2010). “Söz varlığının oluşumu ve gelişiminde çocuk edebiyatının rolü.”, Türklük Bilimi Araştırmaları Dergisi, (27):137-159.
5. Baştürk Ş, Kılıç Z (2020). “Yedi iklim Türkçe A1 kitabı ile Sejong Hangugo Korece 1A-1B kitaplarının tema ve kelimeler açısından karşılaştırılması.” Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, no:33(3):802-838.
6. Bayraktar, N (2003). “Yabancılara Türkçe öğretiminin tarihsel gelişimi.” Dil Dergisi, no (119):58-71.
7. Çepni, S (2018). Araştırma ve proje çalışmalarına giriş. Trabzon, Türkiye: Celepler Matbaacılık Basım Yayın ve Dağıtım.
8. D-AOBM (2020). “Diller için Avrupa ortak başvuru metni, öğrenme, öğretme ve değerlendirme.” Strazburg: Avrupa Konseyi Yayımcılık.

9. Dökmeci, H (2022). “Yabancılara Türkçe öğretiminde sözlü Türkçenin kelime sıklığını belirleme çalışması ve günlük hayatta kullanılan diyalogların derlenmesi.” Master's thesis, Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi, Karaman.
10. Göçen, G (2016). “Yabancılar için hazırlanan Türkçe ders kitaplarındaki söz varlığı ile Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlerin yazılı anlatımlarındaki söz varlığı.” Yayımlanmamış Doktora Tezi. Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
11. Göçen G, Alpaslan O (2017). “Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlerin yazılı anlatımlarındaki sözcüklerin kullanım sıklığı.” Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, no:19(3):119-136.
12. Göçen G, Yatmaz H (2023). “ABC Çocuklar İçin Türkçe (A2)” Çalışma Kitaplarındaki Söz Varlığı Unsurları. Journal of Sustainable Education Studies.” Özel Sayı, (Ö2):161-179.
13. Göz, İ (2020). Yazılı Türkçenin Kelime Sıklığı Sözlüğü. Ankara, Türkiye: Türk dil Kurumu Yayınları. Kurudayıoğlu, M & Zorpuzan, R (2019). “Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde anlamsal haritalama tekniğinin kelime öğretimi üzerine etkisi.” Ana Dili Eğitimi Dergisi, (7):4.
14. Mustafaoğlu, R (2018). “Yabancı dil olarak İngilizce ve Türkçe öğretimi A1 ve A2 seviyesindeki ders kitaplarının söz varlığı bakımından karşılaştırılması.” İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
15. Sarıgül, K (2021). Türkçe A1 söz varlığı. Ankara, Türkiye: Gece Kitap Yayınları.
16. Serin, N (2017) “Yabancı dil olarak Türkçe öğretim için hazırlanmış ders kitapları ile bu kitapları kullanan öğrencilerin söz varlığının karşılaştırılması.” Yayımlanmamış Doktora Tezi. Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi, Erzurum.
17. Seyhan, L (2018). “Yabancılara Türkçe öğretimi için Avrupa ortak öneriler çerçevesindeki bağlamlardan hareketle Türkçenin temel söz varlığının belirlenmesi.” Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
18. Şenyiğit, Y (2020). “Yabancılara Türkçe öğretiminde sözlü dilin kelime sıklığı ve A1-A2 seviye sözlüğü.” Yayımlanmamış Doktora Tezi. Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.
19. Tunçel, H (2011). “Yabancılara Türkçe öğretiminde sözlü Türkçenin kelime sıklığını ve yaygınlığını belirleme çalışması.” Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çanakkale.
20. Yahşi, Ö (2020). “Yabancılara Türkçe öğretiminde temel düzey söz varlığını belirleme: Yabancılar için hazırlanan Türkçe ders kitapları ile Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlerin yazılı ve sözlü anlatım uygulamalarına dayalı söz varlığı.” Yayımlanmamış Doktora Tezi. Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.