ÇANTA FORMU VE ÇANTA FORMUNU KULLANAN SERAMİK SANATÇILARI

Öz

İlk insanlar eşyalarını taşımak ve muhafaza etmek için bir ürüne ihtiyaç duymuş ve çevrelerinde bulunan malzemelerden yola çıkarak torba ve keseler yapmışlardır. Avcı ve toplayıcı ilk insanlar, malzemelerini ve avladıkları hayvanları yaptıkları bu torba ve keselerde muhafaza etmişlerdir. Söz konusu ürünleri, hayvan postu ve pamuk gibi doğada var olan malzemeleri kullanarak oluşturdukları bilinmektedir. Günümüzde bu torba ve keseler genel olarak çanta ismi ile anılmaktadır. Çanta, avcı ve toplayıcı insanlardan tarımla uğraşan yerleşik insanlara kadar her birinin yiyeceklerini ve değerli eşyalarını ellerinde ve vücutlarında taşımalarını mümkün kılmıştır. Çanta, geçmişten günümüze kadar birçok farklı tasarıma bürünerek, şekil ve taşıma amacına göre değişime uğramıştır. İlgili değişim serüveni günümüze ulaşan çanta formlarından anlaşılmaktadır. Günümüzde çanta formunun kullanım eşyası olmaktan çıkarılıp aynı zamanda bir sanat eserine dönüştürüldüğü görülmüştür. Bu doğrultuda çanta formunun sanatsal yansımalarının yalnızca deri, kumaş ve metal gibi malzemelerle değil bununla birlikte seramik malzeme ile de gerçekleştirildiği görülmektedir. Çalışma kapsamında, seramik sanatında ilgili konu doğrultusunda çalışma yapan yerli ve yabancı sanatçıların eserleri incelenmiştir. Bu çalışma ile çanta formu çalışan sanatçıların ve eserlerinin tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Sonuç olarak, geçmişten günümüze kadar varlığını devam ettiren çanta formusun seramik sanatçıları tarafından konu olarak ele alındığı ve seramik eser olarak üretildiği görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Çanta
• çantanın tarihi
• çanta çeşitleri
• seramik çanta

CERAMIC ARTISTS USING THE BAG FORM AND THE BAG FORM

Öz

Early humans needed a product to carry and protect their belongings, and they made bags and pouches from the materials found around them. The first hunters and gatherers kept their materials and the animals they hunted in these bags and pouches. It is known that they create the products in question using natural materials such as animal hides and cotton. Today, these bags and pouches are generally referred to as bags. The bag made it possible for each of them, from hunters and gatherers to agricultural settlers, to carry their food and valuables on their hands and bodies. The bag has changed according to its shape and carrying purpose, taking on many different designs from the past to the present. The related change adventure is understood from the bag forms that have survived to the present day. Today, it has been seen that the bag form has been removed from being an article of use and has been transformed into a work of art at the same time. In this direction, it is seen that the artistic reflections of the bag form are realized not only with materials such as leather, fabric and metal, but also with ceramic materials. Within the scope of the study, the works of local and foreign artists working in the direction of the related subject in the art of ceramics were examined. With this study, it is aimed to determine the artists who work in bag form and their works. As a result, it has been seen that the bag form, which has continued its existence from the past to the present, is handled as a subject by ceramic artists and produced as a ceramic work.

Anahtar Kelimeler

• Bag
• history of bag
• bag types
• ceramic bag

Kaynakça

1. Alp, K.Ö. (2009). Orta Asya’dan Anadolu’ya Kültürel Sembollere Giriş. Ankara: Eflatun Yayınları.
2. Aslan, P.Ş. (2011). “Çağdaş Seramik Sanatında Gündelik Nesneler”. 5. Uluslararası Pişmiş Toprak Sempozyumu 16 Eylül- 2 Ekim, Eskişehir.
3. Aydın, Ö. (2011). “Gazipaşa (Zili-Cicim-Sumak) Heybe, Torba ve Çuval Dokumaları”. Arış Dergisi. Sayı:6, S.20-27.
4. Clark, J, (2012). Handbags:The Making Of A Museum. İtalya: Conti Tipocolor.
5. Critchell, S. (2000). Çantaların Tarihçesi. Oxford: Oxford Üniversitesi Yayınları.
6. Çorum, F. (2019). “Konya İl Merkezindeki Deri Çantaların İncelenmesi”, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, El Sanatları Anasanat Dalı Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
7. Deniz, B. (1987). “Kozak Bergama Yöresi Halıları”. Arış Dergisi. Sayı:2 S 18-37
8. De Waal, E. (2003). 20 th Century Ceramics. London: Thames&Hudson Ltd.

9. Eijk, F. V.(2004). Bags. Amsterdam: Pepin Press.
10. Foster, V. (1982). Çantalar ve Cüzdanlar. Londra, İngiltere: BtBatsford, Ltd.
11. Göler, M. E. (2016). Anadolu’nun İlk Tapınağı: Göbekli Tepe, Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
12. Johnson, A. (2002). Handbags 1. Baskı, Workman Publishing Company, Newyork.
13. Karaman, G. (2015). Cumhuriyet Dönemi Türk Seramik Sanatçıları ve Eserlerinden Örnekler Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü El Sanatları Anabilim Dalı Dekoratif Ürünler ve Çiçek Eğitimi Bilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Konya.
14. Laçinkaya, A. (2019). “Kadın Çanta Tasarımı Ürünlerin Gösterge Bilimsel İncelenmesi”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Yüksek Lisans Tezi. Eskişehir.
15. Nyamache, T- Nyambura H. R. (2012). “El Çantaları Kültürü: Bir Evrim”. Uluslararası Multidisipliner Yönetim Araştırmaları Dergisi. Kenya, Nakuru.
16. Özkan, Ş.Ç. (2017). “Çağdaş Sanatta Bir Üretim Yöntemi Olarak Seramik Malzemenin Tahribatının Araç sallaştırılması”. İdil Sanat Dergisi. Cilt 6, Sayı 34, s.1819-1834.
17. Roseann, E. (1999). El Çantaları. New York: Schiffer Yayıncıları.
18. Sarnıç, K. Ö. (2016) “Seramik Malzemenin Taklit Aracı Olarak Kullanım Olanakları”. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi. Sayı:45, S.415-423 Akdeniz Üniversitesi
19. Steele, V.-Borrelli, L. (1999). Rizzoli International Publications. New York: Inc. Wilcox, C. (1999). Çantalar. Londra: V & A Yayınları.
20. Yorulmaz, S. (2018). “Türkiye’de Saraciye Sektöründeki Deri Çantaların Tasarım Ve Üretim Süreçlerinin Endüstriyel Tasarım Perspektifinden İncelenmesi”, Bahçeşehir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Endüstriyel Tasarım ve İnovasyon Yönetimi Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.