TR
EN
NMV Tabanlı TOPSIS Yöntemi ile İslam İşbirliği Teşkilatı Ülkelerinde İslami Bankaların Finansal Performans Analizi
Öz
Bu çalışma, İslam İşbirliği Teşkilatı’na (OIC- Organization of Islamic Cooperation) üye 13 ülkede faaliyet gösteren İslami bankacılık sektörlerinin finansal performansını analiz etmektedir. Çalışmada, bankacılık literatüründe yaygın olarak kullanılan göstergeler aracılığıyla İslami bankaların finansal performansı incelenmiştir. Analiz sürecinde, çok kriterli karar verme tekniklerinden yararlanılmıştır. Öncelikle, Normalized Maximum Values Method (NMV) yöntemi ile belirlenen 8 finansal göstergenin ağırlıkları hesaplanmış, ardından Technique for Order of Preference by Similarity to Ideal Solution (TOPSIS) yöntemi kullanılarak performans analizi gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular; sermaye yeterlilik oranının genellikle en önemli finansal performans göstergesi olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca, yıllara göre değişiklik göstermekle birlikte, Suudi Arabistan ve Irak’ın en yüksek finansal performansa sahip ülkeler olduğu tespit edilmiştir. Bu bulgular, İslami bankacılık sektörünün güçlü ve zayıf yönlerini daha derinlemesine analiz etmeye yönelik bir temel sunmaktadır. Özellikle sermaye yeterlilik oranının önemi, İslami bankaların risk yönetimi stratejilerinin yeniden değerlendirilmesine ve sermaye yapılarını daha verimli bir şekilde analiz etmelerine imkân tanımaktadır. Ülkeler bazında gerçekleştirilen performans analizi ise, finansal başarıdaki farklılıkları ortaya koyarak politika yapıcılara ve düzenleyici otoritelere ülkeler arası iyi uygulamaların paylaşılmasını teşvik edecek stratejik fırsatlar sunabilmektedir. Ayrıca, düşük performans sergileyen ülkelerde faaliyet gösteren İslami bankalar için hedefe yönelik iyileştirme politikalarının geliştirilmesine katkı sağlamanın yanı sıra, sektör genelinde sürdürülebilir büyüme hedeflerinin gerçekleştirilmesi adına rehberlik edebilecek bir kaynak niteliği taşımaktadır. Çalışmanın, İslami bankacılık sektörünün finansal istikrarını güçlendirmeye yönelik olarak hem sektörel uygulamalara hem de akademik literatüre katkı sağlaması amaçlanmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akgül, Y. (2020). Şirket büyüklüğünün aktif kârlılığı üzerindeki etkisi: Türk sigortacılık sektöründen kanıtlar. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(39), 993-1006. https://doi.org/10.46928/iticusbe.768360
- Alexakis, C., Izzeldin, M., Johnes, J., & Pappas, V. (2019). Performance and productivity in Islamic and conventional banks: evidence from the global financial crisis. Economic Modelling, 79, 1-14. https://doi.org/10.1016/j.econmod.2018.09.030
- Alqahtani, F., & Mayes, D. G. (2018). Financial stability of Islamic banking and the global financial crisis: evidence from the Gulf Cooperation Council. Economic Systems, 42(2), 346-360. https://doi.org/10.1016/j.ecosys.2017.09.001
- Alqahtani, F., Mayes, D. G., & Brown, K. (2017). Islamic bank efficiency compared to conventional banks during the global crisis in the GCC region. Journal of International Financial Markets, Institutions and Money, 51, 58-74. https://doi.org/10.1016/j.intfin.2017.08.010
- Ariff, M. (1988). Islamic Banking. Asian-Pacific Economic Literature, 2(2), 48-64. Aycin, E., & Orçun, Ç. (2019). Mevduat bankalarının performanslarının entropi ve maırca yöntemleri ile değerlendirilmesi. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22(42), 175-194. https://doi.org/10.31795/baunsobed.657002
- Azad, A. S. M. S., Yasushi, S., Fang, V., & Ahsan, A. (2014). Impact of policy changes on the efficiency and returns-to-scale of Japanese financial institutions: an evaluation. Research in International Business and Finance, 32, 159-171. https://doi.org/10.1016/j.ribaf.2014.05.001
- Belanès, A., Ftiti, Z., & Regaïeg, R. (2015). What can we learn about Islamic banks efficiency under the subprime crisis? evidence from GCC region. Pacific-Basin Finance Journal, 33, 81-92. https://doi.org/10.1016/j.pacfin.2015.02.012
- Berger, A. N., & Humphrey, D. B. (1997). Efficiency of financial institutions: international survey and directions for future research. European Journal of Operational Research, 98(2), 175-212.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
İslam Ekonomisi, Finans, İslam Finansı
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
17 Mart 2025
Yayımlanma Tarihi
27 Mart 2025
Gönderilme Tarihi
22 Kasım 2024
Kabul Tarihi
30 Ocak 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 11 Sayı: 1
APA
Öner, M. H., & Bağcı, H. (2025). NMV Tabanlı TOPSIS Yöntemi ile İslam İşbirliği Teşkilatı Ülkelerinde İslami Bankaların Finansal Performans Analizi. Uluslararası İslam Ekonomisi ve Finansı Araştırmaları Dergisi, 11(1), 31-47. https://doi.org/10.54427/ijisef.1589538
AMA
1.Öner MH, Bağcı H. NMV Tabanlı TOPSIS Yöntemi ile İslam İşbirliği Teşkilatı Ülkelerinde İslami Bankaların Finansal Performans Analizi. IJISEF. 2025;11(1):31-47. doi:10.54427/ijisef.1589538
Chicago
Öner, Muhammed Hadin, ve Haşim Bağcı. 2025. “NMV Tabanlı TOPSIS Yöntemi ile İslam İşbirliği Teşkilatı Ülkelerinde İslami Bankaların Finansal Performans Analizi”. Uluslararası İslam Ekonomisi ve Finansı Araştırmaları Dergisi 11 (1): 31-47. https://doi.org/10.54427/ijisef.1589538.
EndNote
Öner MH, Bağcı H (01 Mart 2025) NMV Tabanlı TOPSIS Yöntemi ile İslam İşbirliği Teşkilatı Ülkelerinde İslami Bankaların Finansal Performans Analizi. Uluslararası İslam Ekonomisi ve Finansı Araştırmaları Dergisi 11 1 31–47.
IEEE
[1]M. H. Öner ve H. Bağcı, “NMV Tabanlı TOPSIS Yöntemi ile İslam İşbirliği Teşkilatı Ülkelerinde İslami Bankaların Finansal Performans Analizi”, IJISEF, c. 11, sy 1, ss. 31–47, Mar. 2025, doi: 10.54427/ijisef.1589538.
ISNAD
Öner, Muhammed Hadin - Bağcı, Haşim. “NMV Tabanlı TOPSIS Yöntemi ile İslam İşbirliği Teşkilatı Ülkelerinde İslami Bankaların Finansal Performans Analizi”. Uluslararası İslam Ekonomisi ve Finansı Araştırmaları Dergisi 11/1 (01 Mart 2025): 31-47. https://doi.org/10.54427/ijisef.1589538.
JAMA
1.Öner MH, Bağcı H. NMV Tabanlı TOPSIS Yöntemi ile İslam İşbirliği Teşkilatı Ülkelerinde İslami Bankaların Finansal Performans Analizi. IJISEF. 2025;11:31–47.
MLA
Öner, Muhammed Hadin, ve Haşim Bağcı. “NMV Tabanlı TOPSIS Yöntemi ile İslam İşbirliği Teşkilatı Ülkelerinde İslami Bankaların Finansal Performans Analizi”. Uluslararası İslam Ekonomisi ve Finansı Araştırmaları Dergisi, c. 11, sy 1, Mart 2025, ss. 31-47, doi:10.54427/ijisef.1589538.
Vancouver
1.Muhammed Hadin Öner, Haşim Bağcı. NMV Tabanlı TOPSIS Yöntemi ile İslam İşbirliği Teşkilatı Ülkelerinde İslami Bankaların Finansal Performans Analizi. IJISEF. 01 Mart 2025;11(1):31-47. doi:10.54427/ijisef.1589538