Araştırma Makalesi

Jeopolitik Bloklaşma Sürecinde G20 Ekonomilerinde Finansal Volatilite Yayılımının Yapısal Dönüşümü: Türkiye’nin Rolü

Cilt: 12 Sayı: 2 18 Ekim 2026
PDF İndir
EN TR

Jeopolitik Bloklaşma Sürecinde G20 Ekonomilerinde Finansal Volatilite Yayılımının Yapısal Dönüşümü: Türkiye’nin Rolü

Öz

Bu çalışma, 2016–2025 döneminde G20 finansal piyasaları arasındaki volatilite yayılımını, küresel ekonomide derinleşen jeopolitik rekabet ve finansal yeniden yapılanma süreci bağlamında incelemektedir. Çalışmada G20’de yer alan 16 ülke; küresel finansal mimarinin merkezini temsil eden Batı Bloğu (G7+), yükselen ekonomik güçlerin oluşturduğu Yükselen Piyasalar Bloğu (BRICS+) ve iki yapı arasındaki ilişkilerde stratejik konuma sahip Türkiye olarak sınıflandırılmıştır. Çalışma, finansal bağlantılılığın yalnızca ekonomik temellerle değil, jeopolitik konumlanmalar, ticaret ağları ve küresel güç dengelerindeki değişimlerle nasıl şekillendiğini analiz etmektedir. Ülke bazında GJR-GARCH modellerinden elde edilen koşullu volatilite serileri, ticaret ağırlıklı dış değişkenleri içeren VAR-X sistemi kapsamında değerlendirilmiş, finansal bağlantılılık yapısı Diebold-Yılmaz yaklaşımıyla dinamik olarak ölçülmüştür. Bulgular, COVID-19 salgını ve Rusya-Ukrayna savaşı gibi küresel şok dönemlerinin ardından bloklar arası finansal aktarım mekanizmalarının zayıfladığını, buna karşılık BRICS+ içindeki finansal etkileşimlerin güçlendiğini göstermektedir. Batı Bloğu net volatilite yayıcısı konumunu korurken, G7+ ve BRICS+ arasındaki aktarım asimetrisinin azaldığı belirlenmiştir. Yapısal kırılım analizleri, finansal bağlantılılıktaki rejim değişimlerinin küresel şok dönemleriyle örtüştüğünü göstermektedir. Türkiye’nin volatilite yayılımındaki konumu büyük ölçüde istikrarlı kalırken, BRICS+ kaynaklı volatilite şoklarının göreli etkisinin arttığı görülmektedir. Bulgular, Türkiye’nin küresel finansal sistemde farklı jeopolitik-ekonomik bloklar arasındaki bağlantı noktalarından biri olduğunu ve 21. yüzyılın değişen küresel ekonomi politiğinde finansal entegrasyonun yeni güç dengeleri doğrultusunda yeniden şekillendiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ahmed, S., Akinci, O., & Queralto, A. (2024). U.S. monetary policy spillovers to emerging markets: Both shocks and vulnerabilities matter (Staff Report No. 972). Federal Reserve Bank of New York Staff Report. https://www.newyorkfed.org/medialibrary/media/research/staff_reports/sr972.pdf
  2. Aiyar, S., Chen, J., Ebeke, C., Garcia-Saltos, R., Gudmundsson, T., Ilyina, A., Kangur, A., Kunaratskul, T., Rodriguez, S. L., Ruta, M., Schulze, T., Soderberg, G., & Trevino, J. P. (2023). Geo-economic fragmentation and the future of multilateralism (IMF Staff Discussion Note SDN/2023/001). International Monetary Fund. https://doi.org/10.5089/9798400229046.006
  3. Antonakakis, N., Chatziantoniou, I., & Gabauer, D. (2020). Refined measures of dynamic connectedness based on time-varying parameter vector autoregressions. Journal of Risk & Financial Management, 13(4), 84. https://doi.org/10.3390/jrfm13040084
  4. Bai, J., & Perron, P. (1998). Estimating and testing linear models with multiple structural changes. Econometrica, 66(1), 47–78. https://doi.org/10.2307/2998540
  5. Bai, J., & Perron, P. (2003). Computation and analysis of multiple structural change models. Journal of Applied Econometrics, 18(1), 1–22. https://doi.org/10.1002/jae.659
  6. Baru, S. (2012). Geo-economics and strategy. Survival, 54(3), 47–58. https://doi.org/10.1080/00396338.2012.690978 Baruník, J., Kočenda, E., & Vácha, L. (2016). Asymmetric connectedness on the U.S. stock market: Bad and good volatility spillovers. Journal of Financial Markets, 27, 55–78. https://doi.org/10.1016/j.finmar.2015.09.003
  7. Billio, M., Getmansky, M., Lo, A. W., & Pelizzon, L. (2012). Econometric measures of connectedness and systemic risk in the finance and insurance sectors. Journal of Financial Economics, 104(3), 535–559. https://doi.org/10.1016/j.jfineco.2011.12.010
  8. Blackwill, R. D., & Harris, J. M. (2016). War by other means: Geoeconomics and statecraft. Harvard University Press. https://doi.org/10.2307/j.ctt1c84cr7

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ekonometri (Diğer), Ekonomi Politik Teorisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

18 Ekim 2026

Gönderilme Tarihi

11 Ağustos 2026

Kabul Tarihi

7 Ekim 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Fındıkçı Erdoğan, M. (2026). Jeopolitik Bloklaşma Sürecinde G20 Ekonomilerinde Finansal Volatilite Yayılımının Yapısal Dönüşümü: Türkiye’nin Rolü. Uluslararası İslam Ekonomisi ve Finansı Araştırmaları Dergisi, 12(2). https://doi.org/10.54427/ijisef.2015901
AMA
1.Fındıkçı Erdoğan M. Jeopolitik Bloklaşma Sürecinde G20 Ekonomilerinde Finansal Volatilite Yayılımının Yapısal Dönüşümü: Türkiye’nin Rolü. IJISEF. 2026;12(2). doi:10.54427/ijisef.2015901
Chicago
Fındıkçı Erdoğan, Mefule. 2026. “Jeopolitik Bloklaşma Sürecinde G20 Ekonomilerinde Finansal Volatilite Yayılımının Yapısal Dönüşümü: Türkiye’nin Rolü”. Uluslararası İslam Ekonomisi ve Finansı Araştırmaları Dergisi 12 (2). https://doi.org/10.54427/ijisef.2015901.
EndNote
Fındıkçı Erdoğan M (01 Ekim 2026) Jeopolitik Bloklaşma Sürecinde G20 Ekonomilerinde Finansal Volatilite Yayılımının Yapısal Dönüşümü: Türkiye’nin Rolü. Uluslararası İslam Ekonomisi ve Finansı Araştırmaları Dergisi 12 2
IEEE
[1]M. Fındıkçı Erdoğan, “Jeopolitik Bloklaşma Sürecinde G20 Ekonomilerinde Finansal Volatilite Yayılımının Yapısal Dönüşümü: Türkiye’nin Rolü”, IJISEF, c. 12, sy 2, Eki. 2026, doi: 10.54427/ijisef.2015901.
ISNAD
Fındıkçı Erdoğan, Mefule. “Jeopolitik Bloklaşma Sürecinde G20 Ekonomilerinde Finansal Volatilite Yayılımının Yapısal Dönüşümü: Türkiye’nin Rolü”. Uluslararası İslam Ekonomisi ve Finansı Araştırmaları Dergisi 12/2 (01 Ekim 2026). https://doi.org/10.54427/ijisef.2015901.
JAMA
1.Fındıkçı Erdoğan M. Jeopolitik Bloklaşma Sürecinde G20 Ekonomilerinde Finansal Volatilite Yayılımının Yapısal Dönüşümü: Türkiye’nin Rolü. IJISEF. 2026;12. doi:10.54427/ijisef.2015901.
MLA
Fındıkçı Erdoğan, Mefule. “Jeopolitik Bloklaşma Sürecinde G20 Ekonomilerinde Finansal Volatilite Yayılımının Yapısal Dönüşümü: Türkiye’nin Rolü”. Uluslararası İslam Ekonomisi ve Finansı Araştırmaları Dergisi, c. 12, sy 2, Ekim 2026, doi:10.54427/ijisef.2015901.
Vancouver
1.Mefule Fındıkçı Erdoğan. Jeopolitik Bloklaşma Sürecinde G20 Ekonomilerinde Finansal Volatilite Yayılımının Yapısal Dönüşümü: Türkiye’nin Rolü. IJISEF. 01 Ekim 2026;12(2). doi:10.54427/ijisef.2015901

25855

IJISEF'te yayınlanan tüm makaleler Creative Commons Alıntı 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır. Bu lisans; yayınlanan tüm makaleleri, veri setlerini, grafik ve ekleri kaynak göstermek şartıyla veri madenciliği uygulamalarında, arama motorlarında, web sitelerinde, bloglarda ve diğer tüm platformlarda çoğaltma, paylaşma ve yayma hakkı tanır. Açık erişim disiplinler arası iletişimi kolaylaştıran, farklı disiplinlerin birbirleriyle çalışabilmesini teşvik eden bir yaklaşımdır.