İnceleme Makalesi

OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUKTA BİLİŞSEL DAVRANIŞÇI TERAPİNİN ETKİNLİĞİ ÜZERİNE İNCELEME: BİR DERLEME ÇALIŞMASI

Cilt: 1 Sayı: 2 31 Aralık 2022
Kardelen Ruso
PDF İndir
TR EN

OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUKTA BİLİŞSEL DAVRANIŞÇI TERAPİNİN ETKİNLİĞİ ÜZERİNE İNCELEME: BİR DERLEME ÇALIŞMASI

Öz

Obsesyonlar istemsizce ortaya çıkan, yineleyici, önlenmeyen ve sıkıntı veren düşünceler olarak tanımlanırken, kompulsiyonlar, obsesyonların neden olduğu sıkıntı hissini ortadan kaldırmak için ritüeller şeklinde gerçekleştirilen davranışlardır. Obsesif kompulsif bozukluk, kişilerin günlük hayatındaki fonksiyonlarını olumsuz etkilemektedir. Bu bozukluğun tedavi aşamasında kullanılan yaklaşımlara göre uygulanan yöntemler ve seans süreci değişmektedir. Bu yaklaşımlardan biri olan bilişsel davranışçı terapi, düşünce, duygu ve davranış arasındaki ilişkiyi ele almaktadır. Bilişsel davranışçı tedavinin genel amacı obsesyon ve kompulsiyonların semptomlarını azaltmak ve durumu kontrol altında tutabilmek için kognitif (bilişsel) ve davranışlarda değişimlere neden olmaktır. Obsesif kompulsif bozuklukta (OKB) bilişsel davranışçı terapi, bireylerin alternatif düşünme ve davranma biçimlerini keşfetmesine, anlamasına ve uygulamasına yardımcı olacak öğretim tekniklerine odaklanır. Obsesif kompulsif bozukluk için bilişsel davranışçı terapi, kanıta dayalı Maruz Kalma ve Tepki Önleme terapisi (ERP) ve Bilişsel Terapi (BT) olmak üzere iki yöntem kullanılır. Bilişsel davranışçı terapide kullanılan maruz bırakma ve yanıt önleme (ERP) tekniği, hastaların istenmeyen düşüncelere yanıt olarak alternatif davranışları keşfetmelerine yardımcı olmak için kullanılan bir tür maruz bırakma terapisi obsesif-kompulsif bozukluğun (OKB) tedavisinde etkinlik göstermiştir. Bu çalışmada, OKB için maruz bırakma ve yanıt önleme ve bilişsel davranışçı terapinin etkililiği üzerine yapılan araştırmaları inceleyerek obsesif kompulsif bozukluk ve bilişsel davranışçı terapi kavramlarının ele alındığı görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Obsesiyon, Kompulsiyon, Obsesif Kompulsif Bozukluk, Bilişsel Davranışçı Terapi, Maruz Bırakma ve Yanıt Önleme.

Kaynakça

  1. Abramowitz, J. S. (2006). The psychological treatment of obsessive—compulsive disorder. The Canadian Journal of Psychiatry, 51(7), 407-416. https://doi.org/10.1177/070674370605100702
  2. Al-Sharbati, Z., Al-Sharbati, M., & Gupta, I. (2014). Cognitive behavioral therapy for obsessive compulsive disorder. In Obsessive-Compulsive Disorder-The Old and the New Problems. V. Kalinin (Ed.), Intech Open. http://dx.doi.org/10.5772/57332
  3. Amerikan Psikiyatri Birliği (2000). Psikiyatride Hastalıkların Tanımlanması ve Sınıflandırılması El Kitabı, yeniden gözden geçirilmiş dördüncü baskı (DSM-IV-TR). (Çeviri ed. E Köroğlu) Ankara, Hekimler Yayın Birliği.
  4. Amerikan Psikiyatri Birliği (2013) Mental Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal El Kitabı, Beşinci Baskı (DSM-5) (Çev. ed.: E Köroğlu). Ankara, Hekimler Yayın Birliği.
  5. Anderson, R. A., & Rees, C. S. (2007). Group versus individual cognitive-behavioural treatment for obsessive-compulsive disorder: a controlled trial. Behaviour Research and Therapy, 45(1), 123-137. https://doi.org/10.1016/j.brat.2006.01.016
  6. Aouizerate, B., Guehl, D., Cuny, E., Rougier, A., Bioulac, B., Tignol, J., & Burbaud, P. (2004). Pathophysiology of obsessive–compulsive disorder: a necessary link between phenomenology, neuropsychology, imagery and physiology. Progress in neurobiology, 72(3), 195-221. https://doi.org/10.1016/j.pneurobio.2004.02.004
  7. Bayar, R., & Yavuz, M. (2008). Obsesif kompulsif bozukluk. İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri, 62, 185-192.
  8. Bayraktutan, E. (2006). Grupla psikolojik danışmanın lise öğrencilerinin atılganlık düzeyine etkisi (Yayınlanmamış Yüksek İsans Tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü,İzmir. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/
  9. Beck, A. T., Epstein, N., Brown, G., & Steer, R. A. (1988). An inventory for measuring clinical anxiety: psychometric properties. Journal Of Consulting And Clinical Psychology, 56(6), 893-897. https://doi.org/10.1037/0022-006X.56.6.893
  10. Beck, A. T., Ward, C., Mendelson, M., Mock, J., & Erbaugh, J. J. A. G. P. (1961). Beck depression inventory (BDI). Arch gen psychiatry, 4(6), 561-571.

Kaynak Göster

APA
Ruso, K. (2022). OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUKTA BİLİŞSEL DAVRANIŞÇI TERAPİNİN ETKİNLİĞİ ÜZERİNE İNCELEME: BİR DERLEME ÇALIŞMASI. INTERNATIONAL JOURNAL OF SU-AY DEVELOPMENT ASSOCIATION, 1(2), 96-116. https://izlik.org/JA74MM53XR
AMA
1.Ruso K. OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUKTA BİLİŞSEL DAVRANIŞÇI TERAPİNİN ETKİNLİĞİ ÜZERİNE İNCELEME: BİR DERLEME ÇALIŞMASI. IJOSDA. 2022;1(2):96-116. https://izlik.org/JA74MM53XR
Chicago
Ruso, Kardelen. 2022. “OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUKTA BİLİŞSEL DAVRANIŞÇI TERAPİNİN ETKİNLİĞİ ÜZERİNE İNCELEME: BİR DERLEME ÇALIŞMASI”. INTERNATIONAL JOURNAL OF SU-AY DEVELOPMENT ASSOCIATION 1 (2): 96-116. https://izlik.org/JA74MM53XR.
EndNote
Ruso K (01 Aralık 2022) OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUKTA BİLİŞSEL DAVRANIŞÇI TERAPİNİN ETKİNLİĞİ ÜZERİNE İNCELEME: BİR DERLEME ÇALIŞMASI. INTERNATIONAL JOURNAL OF SU-AY DEVELOPMENT ASSOCIATION 1 2 96–116.
IEEE
[1]K. Ruso, “OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUKTA BİLİŞSEL DAVRANIŞÇI TERAPİNİN ETKİNLİĞİ ÜZERİNE İNCELEME: BİR DERLEME ÇALIŞMASI”, IJOSDA, c. 1, sy 2, ss. 96–116, Ara. 2022, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA74MM53XR
ISNAD
Ruso, Kardelen. “OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUKTA BİLİŞSEL DAVRANIŞÇI TERAPİNİN ETKİNLİĞİ ÜZERİNE İNCELEME: BİR DERLEME ÇALIŞMASI”. INTERNATIONAL JOURNAL OF SU-AY DEVELOPMENT ASSOCIATION 1/2 (01 Aralık 2022): 96-116. https://izlik.org/JA74MM53XR.
JAMA
1.Ruso K. OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUKTA BİLİŞSEL DAVRANIŞÇI TERAPİNİN ETKİNLİĞİ ÜZERİNE İNCELEME: BİR DERLEME ÇALIŞMASI. IJOSDA. 2022;1:96–116.
MLA
Ruso, Kardelen. “OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUKTA BİLİŞSEL DAVRANIŞÇI TERAPİNİN ETKİNLİĞİ ÜZERİNE İNCELEME: BİR DERLEME ÇALIŞMASI”. INTERNATIONAL JOURNAL OF SU-AY DEVELOPMENT ASSOCIATION, c. 1, sy 2, Aralık 2022, ss. 96-116, https://izlik.org/JA74MM53XR.
Vancouver
1.Kardelen Ruso. OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUKTA BİLİŞSEL DAVRANIŞÇI TERAPİNİN ETKİNLİĞİ ÜZERİNE İNCELEME: BİR DERLEME ÇALIŞMASI. IJOSDA [Internet]. 01 Aralık 2022;1(2):96-116. Erişim adresi: https://izlik.org/JA74MM53XR