Araştırma Makalesi

Psikolojik danışma sürecinde değişen beklentiler: Üniversite öğrencilerinin hizmet ihtiyaçları ve yapay zekâ destekli danışma hizmetlerine ilişkin görüşleri

Cilt: 12 Sayı: 2 16 Haziran 2026
PDF İndir
EN TR

Psikolojik danışma sürecinde değişen beklentiler: Üniversite öğrencilerinin hizmet ihtiyaçları ve yapay zekâ destekli danışma hizmetlerine ilişkin görüşleri

Öz

Bu çalışma, üniversite öğrencilerinin psikolojik danışmanlık ihtiyaçlarını ve yapay zekâ destekli danışmanlık hizmetlerine ilişkin algılarını incelemiştir. Nitel fenomenolojik desen kullanılarak, amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen farklı bölümlerden 16 öğrenciyle yapılan iki odak grup görüşmesi yoluyla veri toplanmıştır. Bulgular, öğrencilerin esas olarak depresyon, yalnızlık, gelecek kaygısı ve aileyle ilgili sorunlar için danışmanlık aradığını, ancak birçoğunun sosyal damgalanma ve sorunların çözülemeyeceğine dair inanç nedeniyle profesyonel destekten kaçındığını ortaya koymuştur. Danışmanlık alan katılımcılar rahatlama, motivasyon ve problem çözme becerilerinde iyileşme gibi olumlu sonuçlar bildirmişlerdir. Yapay zekâ destekli danışmanlık, erişilebilirliği ve kullanım kolaylığı nedeniyle olumlu karşılanmıştır; ancak gizlilik, güven ve insan etkileşiminin azalmasıyla ilgili endişeler de vurgulanmıştır. Çalışma, yapay zekâ destekli danışmanlığın başlangıçta öğrencileri cezbedebileceğini, ancak yüz yüze psikolojik desteğin hâlâ çok önemli olduğunu ve üniversite danışmanlık hizmetlerinin hem erişilebilirliğinin hem de tanıtımının iyileştirilmesi gerektiğinin altını çizmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Asif, S., Mudassar, A., Shahzad, T. Z., Raouf, M., & Pervaiz, T. (2020). Frequency of depression, anxiety and stress among university students. Pakistan journal of Medical Sciences, 36(5), 971-976. https://doi.org/10.12669/pjms.36.5.1873
  2. Ayvaz, M. T., & Aslan Mucur, S. (2025). Yükseköğretimde psikolojik danışma ve rehberlik hizmetleri ile ilgili model önerilerinin SWOT analizi ile değerlendirilmesi. Muş Alparslan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(2), 132-166. https://doi.org/10.60107/maunef.1795120
  3. Bayram, N., & Bilgel, N. (2008). The prevalence and socio-demographic correlations of depression, anxiety and stress among a group of university students. Social Psychiatry and Psychiatric Epidemiology, 43(8), 667-672. https://doi.org/10.1007/s00127-008-0345-x
  4. Beg, M. J., Verma, M., VCKM, M., & Verma, M. K. (2024). Artificial intelligence for psychotherapy: A review of the current state and future directions. Indian Journal of Psychological Medicine, 47(4), 314-325. https://doi.org/10.1177/02537176241260819
  5. Bowling, A. (2002). Research methods in health: Investigating health and health services (2nd ed.). Open University Press.
  6. Brown, J. E. H., & Halpern, J. (2021). AI chatbots cannot replace human interactions in the pursuit of more inclusive mental healthcare. SSM Mental Health, 1(16), 1-17. https://doi.org/10.1016/j.ssmmh.2021.100017
  7. Cage, E., Jones, E., Ryan, G., Hughes, G., & Spanner, L. (2021). Student mental health and transitions into, through and out of university: student and staff perspectives. Journal of Further and Higher Education, 45(8), 1076-1089. https://doi.org/10.1080/0309877X.2021.1875203
  8. Cerolini, S., Zagaria, A., Franchini, C., Maniaci, V. G., Fortunato, A., Petrocchi, C., Speranza, A. M., & Lombardo, C. (2023). Psychological counseling among university students worldwide: A systematic review. European Journal of Investigation in Health, Psychology and Education, 13(9), 1831-1849. https://doi.org/10.3390/ejihpe13090133

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sosyal ve Kişilik Psikolojisi (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

14 Haziran 2026

Yayımlanma Tarihi

16 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

30 Kasım 2025

Kabul Tarihi

6 Haziran 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Özen, B., Demirci Agus, İ., & Uygur, S. S. (2026). Psikolojik danışma sürecinde değişen beklentiler: Üniversite öğrencilerinin hizmet ihtiyaçları ve yapay zekâ destekli danışma hizmetlerine ilişkin görüşleri. International Journal of Social Sciences and Education Research, 12(2), 95-112. https://doi.org/10.24289/ijsser.1833050
AMA
1.Özen B, Demirci Agus İ, Uygur SS. Psikolojik danışma sürecinde değişen beklentiler: Üniversite öğrencilerinin hizmet ihtiyaçları ve yapay zekâ destekli danışma hizmetlerine ilişkin görüşleri. International Journal of Social Sciences and Education Research. 2026;12(2):95-112. doi:10.24289/ijsser.1833050
Chicago
Özen, Beyza, İlknur Demirci Agus, ve Sebahat Sevgi Uygur. 2026. “Psikolojik danışma sürecinde değişen beklentiler: Üniversite öğrencilerinin hizmet ihtiyaçları ve yapay zekâ destekli danışma hizmetlerine ilişkin görüşleri”. International Journal of Social Sciences and Education Research 12 (2): 95-112. https://doi.org/10.24289/ijsser.1833050.
EndNote
Özen B, Demirci Agus İ, Uygur SS (01 Haziran 2026) Psikolojik danışma sürecinde değişen beklentiler: Üniversite öğrencilerinin hizmet ihtiyaçları ve yapay zekâ destekli danışma hizmetlerine ilişkin görüşleri. International Journal of Social Sciences and Education Research 12 2 95–112.
IEEE
[1]B. Özen, İ. Demirci Agus, ve S. S. Uygur, “Psikolojik danışma sürecinde değişen beklentiler: Üniversite öğrencilerinin hizmet ihtiyaçları ve yapay zekâ destekli danışma hizmetlerine ilişkin görüşleri”, International Journal of Social Sciences and Education Research, c. 12, sy 2, ss. 95–112, Haz. 2026, doi: 10.24289/ijsser.1833050.
ISNAD
Özen, Beyza - Demirci Agus, İlknur - Uygur, Sebahat Sevgi. “Psikolojik danışma sürecinde değişen beklentiler: Üniversite öğrencilerinin hizmet ihtiyaçları ve yapay zekâ destekli danışma hizmetlerine ilişkin görüşleri”. International Journal of Social Sciences and Education Research 12/2 (01 Haziran 2026): 95-112. https://doi.org/10.24289/ijsser.1833050.
JAMA
1.Özen B, Demirci Agus İ, Uygur SS. Psikolojik danışma sürecinde değişen beklentiler: Üniversite öğrencilerinin hizmet ihtiyaçları ve yapay zekâ destekli danışma hizmetlerine ilişkin görüşleri. International Journal of Social Sciences and Education Research. 2026;12:95–112.
MLA
Özen, Beyza, vd. “Psikolojik danışma sürecinde değişen beklentiler: Üniversite öğrencilerinin hizmet ihtiyaçları ve yapay zekâ destekli danışma hizmetlerine ilişkin görüşleri”. International Journal of Social Sciences and Education Research, c. 12, sy 2, Haziran 2026, ss. 95-112, doi:10.24289/ijsser.1833050.
Vancouver
1.Beyza Özen, İlknur Demirci Agus, Sebahat Sevgi Uygur. Psikolojik danışma sürecinde değişen beklentiler: Üniversite öğrencilerinin hizmet ihtiyaçları ve yapay zekâ destekli danışma hizmetlerine ilişkin görüşleri. International Journal of Social Sciences and Education Research. 01 Haziran 2026;12(2):95-112. doi:10.24289/ijsser.1833050

88x31.png

Bu eser Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.