1960-1980 Dönemi Türkiye’sinde boş zaman etkinlikleri, eğlence ve spor

Öz

1960 askeri darbesinin ardından yaşanan ve yine bir başka darbe -1980 darbesi- ile biten dönemi kapsayan bu zaman zarfında yaşanan siyasi ve ekonomik olayların halkın gündelik yaşamına yansıması da kaçınılmazdır. 1960 darbesi sonrasında Demokrat Partinin kapatılması ve sonrasında kurulan Adalet Partinin ilk seçim sonucunda Cumhuriyet Halk Partisi ile koalisyon kurması, halkın darbeye ilişkin düşüncesinin bir göstergesi olarak okunabilir. Bu dönemde özellikle darbe sonrasında gündelik yaşamın yeniden normalleşme çabaları önemlidir. Bunu izleyen dönemde ise 12 Mart 1971 muhtırası yaşanmıştır. Genel olarak bakıldığında 1960-1980 arası yıllar, hem sanayileşmenin hızlandığı, buna bağlı iç ve dış göçün de arttığı, hem siyasi, hem ekonomik değişimler, hem öğrenci hareketleri, hem Kıbrıs Harekâtı, hem de mekânsal farklılaşmalar bağlamına birçok faktörün bir araya geldiği bir dönemdir. Başta gecekondulaşmanın artışı ile bağlantılı olarak halkın gündelik yaşamında, boş zaman faaliyetleri, spor ve eğlence kültüründe değişimin yaşandığı bu dönemin en dikkat çeken özelliklerinden biri, özellikle geçmiş dönemin geleneksel-modern ikilemler bağlamındaki yaşam biçimlerine, alternatif yaşam biçimlerinin şekillenmesidir. Bu çalışmada Türkiye’nin kırsal ve kentsel alanlarındaki farklı tezahürlerinin tamamının verilmesinden ziyade, temel düzeyde dönemin ekonomik ve siyasi koşulları altında halkın gündelik yaşamında neler yaptığı, boş zaman faaliyetleri, spor ve eğlence kültürünün nasıl şekillendiği literatür üzerinden sosyolojik açıdan ele alınmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Boş zaman faaliyetleri,gündelik yaşam,sosyal değişme

Leisure, entertainment and sports at 1960-1980 Period in Turkey

Abstract

The political and economic events of the period between 1960 and 1980 military coup affected to the people's everyday life. The Democratic Party was closed after the 1960 coup and Justice Party formed the coalition with the Republican People's Party as a result of the first election after military coup. This coalition can be considered that public opinion on impact political life of 1960’s. During this period, especially the re-normalization effort of daily life is very important. This can be considered as an indication of the public's thoughts. In the following period, On 12 March 1971, government was forced to resign after the commanders of the armed forces delivered an ultimatum to the President. Overall, industrialization, internal and external migration, the student movement, political and economic changes, and The Peach Operation of Cyprus are subjects of the 1960-1980's period. In this period, at first, the people's daily life, sports and entertainment culture has changed in connection with growth of squatters. In addition, alternative lifestyles shaped against the traditional-modern lifestyles dilemmas. In this study, were examined people daily life, leisure activities, sports, and entertainment under the economic and political conditions of this period.

Keywords

• Leisure,Daily life,Social change

Kaynakça

1. Aslan, Cengiz (2010). Türk Sinema Tarihi, http:77www.mkutup.gov.tr7menu780, 1 Şubat 2012.
2. Bay, Nurettin. (2007). Radyo ve Televizyon Yayıncılığı, İstanbul: Sistem Yay.
3. Can, Aynur (2010). Ayaküstü Bir Kahve İçimi- Kentte Gündelik Yaşam, İstanbul: Ötüken yay.
4. Cankaya, Özden. (2003). Bir Kitle İletişim Kurumunun Tarihi: TRT 1927-2000, İstanbul: Yapı Kredi Yay.
5. Çavdar, Tevfik (1983). “ Halkevleri”, ( içinde )Cumhuriyet Dönemi Türkiye Ansiklopedisi, 4. Cilt, İstanbul: İletişim Yay. s. 878-884.
6. Deleon, Jak. (1988). Osmanlı'dan Cumhuriyete Türk Balesi, İstanbul: Dönemli yay.
7. Deleon, Jak. (1990). Cumhuriyet Dönemi Türk Balesi, İstanbul: Dönemli yay.
8. Fişek, Kurthan (1985). 100 Soruda Türkiye’de Spor Tarihi, İstanbul: Gerçek yayınevi.

9. Güneri, Uğur (2005). “Nerede Eski Gazinolar, Nerede Eski Assolistler”, H.O. Tercüman, 05.02.2005.
10. Hayat, sayı:27, 26 Haziran 1969, s.8
11. Hayat, sayı:27, 26 Haziran 1969, s.16
12. Hayat, sayı:27, 26 Haziran 1969, s.43
13. Hayat, sayı:28, 3 Temmuz 1969, s.18
14. Hayat, sayı:29, 10 Temmuz 1969, s.6
15. Hayat, sayı:42, 9 Ekim 1969, s.11
16. Nutku, Özdemir (1983). “Cumhuriyet Tiyatrosu”, ( içinde )Cumhuriyet Dönemi Türkiye Ansiklopedisi, 9. Cilt, İstanbul: İletişim yay. s. 2511-2545.
17. Tekeli, ilhan( 2010). Gündelik Yaşam, Yaşam Kalitesi ve Yerellik Yazıları, İstanbul: Tarih Vakfı Yay.
18. Yazgan, Teoman (2006). Önce Radyo Vardı, İstanbul: Tekin yay.