Öğretmen adaylarının nesli tükenen ve Türkiye’ye özgü endemik türlere atfettikleri değerlerin belirlenmesi

Öz

Bu çalışmada öğretmen adaylarının nesli tükenen, tükenmekte olan ve Türkiye’ye özgü endemik türler hakkında sahip oldukları değer boyutlarının saptanması amaçlanmıştır. Bu amaçlar doğrultusunda öğretmen adaylarına yarı yapılandırılmış anket uygulanarak belirlenen canlı türlerinin, kendileri için ifade ettiği değerler sorulmuştur. Verilen cevaplar kategorize edilmiş ve 13 farklı değer boyutu ortaya çıkmıştır.  Bunlar; sempati-sevgi, ekolojik, besin, ekonomik, tehlikeli-korkutucu, süs-estetik, turistik, sanayi, sağlık-ilaç, sanatsal, eğitim, reklam, simge-oyuncaktır. Öğretmen adaylarının belirlenen canlı türlerine %20.00’lik cevap oranıyla en çok ekolojik, %14.00’lük oranla duygusal ve %10.03’lük oranla ekonomik açıdan önem verdikleri görülmüştür. Ayrıca bu 13 değer boyutu kullanılarak hazırlanan anketler uygulanarak öğretmen adaylarının belirlenen nesli tükenen ve Türkiye’ye özgü endemik türlerin her birine atfettikleri değerler ortaya çıkartılmıştır. Sonuçlar, öğretmen adaylarının biyolojik çeşitlilikle ilgili algılarının yeterli sayılabileceğini göstermektedir. Canlı çeşitliliğinin önemi ve korunması konularında bilinç, algı ve tutum oluşturacak öğretmenlerin bu konular hakkındaki algıları beklenen düzeyde olmalıdır. Bu durum göz önünde bulundurulduğunda öğretmen adaylarının biyolojik çeşitlilikle ilgili algılarının yeterli olması önemlidir.

Anahtar Kelimeler

• Çevre eğitimi,Biyolojik çeşitlilik,Ekolojik değer,Nesli tükenen tür,Endemik tür

Determination of the values attributed to the exhausted and Turkey’s endemic species by preservice teachers

Öz

The purpose of the study is to determine preservice teachers’ value dimensions about exhausted, exhausting species and Turkey’s endemic species. For this purpose, a semi-structered survey has been conducted to preservice teachers and asked what kind of values they have about species determined. The answers have categorized and 13 value dimensions have been determined. These are; sympathy-affection (emotional), ecological, nourishment, economic, dangerous-frightening, ornament-aesthetic, touristic, industry, health-medicine, artistic, educational, advertisement, symbol-toy. As a result of analysis of the datas it has seen that ecological value (20.00% answer rate) is the most important and then, emotional (14.00% answer rate), economic (10.03% answer rate) values are important for preservice teachers. Besides, the values have been determined which have been  attributed to the each of  exhausted, exhausting species and Turkey’s endemic species by preservice teachers conducting  surveys which has been prepared using 13 value dimensions. Based on the results, it can be considered that preservice teachers are proficient in perceptions about biodiversity. Teachers’ perceptions about importance and conservation of biodiversity must be on an expected level because of teachers’ creating awereness, perception and attitude on students. Taking into account of these factors, for preservice teachers it is important that having enough perception about biodiversity.

Anahtar Kelimeler

• Environmental education,Biodiversity,Ecological value,Exhausted species,Endemic species