İDKAB öğretmen adaylarının metaforik çevre algıları

Öz

Metafor, bir kelimeyi, düşünceyi, olguyu, durumu veya kavramı kabul edilen anlamı dışında, açıklamak veya farklı anlamlara ulaşmak amacı ile kullanmaktır. Metafor, bir dil sanatı olması yanında felsefi düşünce üretme ve mantık ile de doğrudan ilgilidir. Bu bağlamda metafor, bilimsel alanların birçoğunda kendisine başvurulan bir açıklama yöntemidir. Daha çok soyut konuların yer aldığı din ve ahlak alanı ise mecaz ve sembollerin yoğun olarak kullanıldığı bir alandır. Bu nedenle Kuran ve sünnet, metaforlar açısından zengin bir muhtevaya sahiptir. Eğitim alanında inanç, düşünce ve duyguları açıklamada, karşılıklı iletişim ve kendini ifade etmede metaforlara başvurulur. Din eğitimi alanında da öğretmen ve öğrencilerin metaforik anlatımlardan yararlanması bir zorunluluktur. Çünkü dini alanda üretilen bilgilerin başka alanlarla ilişkilendirilmesi ve karşılıklı bilgi transferinde metaforlar yardımcı olabilir. Araştırmada, din eğitimi alanında metaforların kullanılmasının gerekliliği ve önemi üzerinde durulmuş, konu öğretmen adaylarının çevreyi algılayışları örnekliğinde ele alınmıştır.  Araştırma, Bayburt Üniversitesi İDKAB Bölümü öğretmen adayı olan son sınıf öğrencilerinin 2016-2017 öğretim yılı bahar döneminde aldığı Çevre ve Din Eğitimi dersinin bir ürünüdür. Çalışma, söz konusu dersi alan 105 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Dönem içinde derste yapılan ortak etkinliklerde “Din eğitimi açısından çevrenin anlamı nedir?” sorusuna örnek metaforlar üretilmiştir. İkinci bir adımda öğrencilerin aynı soruyu bireysel olarak cevaplamaları istenmiştir. Araştırma verileri “Din eğitimi açısından çevre  ……dir. ….gibidir.  Çünkü…” cümlelelerine öğrencilerin verdiği cevaplardan elde edilmiştir. Araştırmada yöntem olarak olgu bilim deseni kullanılmış olup veriler içerik analiz tekniğiyle çözümlenmiştir. Elde edilen bulgular kavramsal ilişkilerine göre sınıflandırılmış ve benzer başlıklar altında değerlendirilmiştir. Çevre ile ilgili öğretmen adayları tarafından üretilen metaforların Allah, insan ve evren ilişkileri bağlamında din eğitimi alanında kullanılabilecek yararlı bir içeriğe sahip olduğu gözlenmiştir. 

Anahtar Kelimeler

• Din,Din Eğitimi,Metafor,Çevre,Çevre Algısı

İDKAB teaching candidates’ perception on environment

Öz

Metaphor is used in order to explain the meaning except from the meaning that a word, view, fact, case or concept is accepted or to get different meanings. Metaphor is directly related to generate a philosophical view and to the logic as it is an art of language. In this sense, metaphor is an explanation method that it is applied in most of scientific fields. The field of religion and morals that the abstract subjects are mostly included is a field that the simile and symbols are densely used. Metaphors are used to explain the faith, view and emotions in the education and to express the mutual communication and oneself. In the research, the necessity and importance of metaphors’ usage in the field of religious education have been focused and the subject has been considered in sampling the teaching candidates’ perception on environment. The research is an output of lesson on Environment and Religious Education that the senior students in The Department of Religious Culture and Morals Knowledge ERCMK Teaching from Bayburt University had it in 2016-2017 education year’s spring term. The students were asked to answer the same question individually. The research data was obtained from the answers that the students gave to the statements “ Environment is…in terms of religious education. It is like…….Because….”. The phenomenology design was used in the research and the data was analyzed with the content analysis technique. The findings which were obtained were categorized by the conceptual relations and they were assessed under the similar titles.  

Anahtar Kelimeler

• Religion,Religious Education,Metaphor,Environment,Perception on Environment

Kaynakça

1. Akan, D., Yalçın, S., & Yıldırım, İ. (2014). “Okul Müdürü” Kavramına İlişkin Öğretmenlerin Metaforik Algıları. İlköğretim Online.
2. Balta, E. E. (2015). Öğretmen Adaylarının Ana Diline İlişkin Metaforları. International Journal of Languages’ Education and Teaching.
3. Çalışkan, N. (2009). Kavramsal Anahtar Modeliyle İki Dilli Çocuklara Metafor ve Deyim Öğretimi. Doktora Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Dili Ve Edebiyatı Anabilim Dalı Türk Dili Bilim Dalı.
4. Çalışkan, N. (2009). Metaforların Izinde Bir Yazarın Kavramlar Dünyasına Giriç: Cemil Meriç’in Bu Ülke’sinde Kitap Metaforları. Dil Araçtırmaları.
5. Kılıç, İ. B., & Altındaş, O. (2016). Çağdaş Sanatta Metaforik Düşünce. İdil Sanat ve Dil Dergisi.
6. Lakoff, G., & Johnson, M. (1980). Metaphors We Live By. 07 20, 2017 tarihinde Metaphors We Live By: http://www.cabrillo.edu/~ewagner/WOK%20Eng%202/Lakoff%20&%20Johnson%20-%20Metaphors%20We%20Live%20By.pdf adresinden alındı
7. Özdemir, M. (2012). Lise Öğrencilerinin Metaforik Okul Algılarının Çeşitli Değişkenler Bakımından İncelenmesi. Eğitim ve Bilim.
8. P.R.Wilkinson. (2002). Thesaurus of Traditional English Metaphors.

9. Parın, K. (2017). Metaforlar: Hayat, Anlam ve Dil. Söylem.
10. Sezgin, F., Koşar, D., Koşar, S., & Er, E. (2017). Öğretmenlerin Öğrenciye Yönelik Metaforlarının Belirlenmesine İlişkin Nitel Bir Araştırma. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi.
11. Sezgin, Z. Ç. (2016). Öğretmen Adaylarının ve İlkokul Öğrencilerinin Kitap Kavramına İlişkin Metoforik Algıları. Uluslararası Eğitim Araştırmaları Kongresi. Çanakkale: Uluslararası Eğitim Araştırmaları Kongresi.
12. Yalçın, M., & Erginer, A. (2012). İlköğretim Okullarında Okul Müdürüne İlişkin Metaforik Algılar. Öğretmen Eğitimi ve Eğitimcileri Dergisi .
13. Yıldırım, A., & Şimşek , H. (2005). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
14. Zabotkina, V. (2017, 08 12). Cognitive Modeling in Linguistics: Conceptual Metaphors. Cognitive Modeling in Linguistics: Conceptual Metaphors: http://shanghailectures.org/sites/default/files/guestlectures_slides/Zabotkina%20-%20Conceptual%20metaphors.pdf adresinden alındı