2010 Sonrası Türk Sı̇nemasında Taşra Fı̇lmı̇ Afı̇şlerı̇nı̇n Taşra-Merkez İkı̇lemı̇ Çerçevesinde Göstergebilimsel Olarak İncelenmesi

Yıl 2020, Cilt: 1 Sayı: 1, 9 - 27, 31.12.2020

Ülkü Sönmez

Öz

Afişler ürün, hizmet, düşünce gibi her şeyi kapsayan ve olabildiğince fazla insana ulaşmasına imkân sağlayan basılı duyurulardır. Günümüzde görsel ve işitsel medyanın farklı seçenekler ve olanaklar sunmasına karşın afişler hâlâ sıklıkla kullanılan kitle iletişim araçlarıdır. Özellikle sinema filmlerinde afişler, filmlerin tanıtımı için en önemli araçlardandır. Gelişen süreçte ise afişler, filmlerin hikâyeleri, oyuncuları, dönemleri ve türleri gibi pek çok mesajı iletmektedir. Özellikle 2000’li yıllardan sonra Türk Sinemasında taşra ve merkez ikilemine yönelik çeşitli mesajlar içeren filmlerin sayısı artmış ve ikilemi vurgulayan göstergeler sıklıkla kullanılmaya başlanmıştır. Bu anlatıma paralel olarak film afişlerinde, ikilemin sonucu olarak ortaya çıkan duygu ve durumlar görsel olarak ifade edilmekte ve afişler sinematografik anlatının bir parçası haline gelmektedir. Bu çalışmada temel olarak, 2010 Sonrası Türk Sineması’nda taşra filmi afişlerinin, taşranın ondan ayrı düşünülemez bir kavram olan merkez ile oluşturduğu anlam bütünlüğünü, ikilemin toplumun gündelik yaşamında ve bakış açılarında yarattığı değişimi nasıl ifade ettiği göstergebilimsel olarak incelemeyi amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Sinema , Taşra sineması , Afiş , Film afişleri , Göstergebilim , Grafik Tasarım , İmge.

The Semiotic Analysis Of Provincial Movie Posters In Post-2010 Turkish Cinema Within The Framework Of Rural-Urban Dilemma

Öz

The posters are printed publications comprising everything such as product, service, thought and making them reachable as many people as possible. Even though today’s visual and auditory media offer different choice and chance, the posters are still widely used mass communication tools. Especially the posters in the motion picture are one of the most important tools for the film promotion. In the developing process, posters started to convey many messages such as the stories of the films, actors, periods, and genres. Especially after the 2000s, the number of films containing various messages regarding the dilemma of provincial and center in Turkish Cinema increased, and the indicators that highlight the dilemma started to be used frequently. Parallel to this expression, on the movie posters, the emotions and situations that emerged as a result of the dilemma were expressed visually and the posters became a part of the cinematographic narration. Basically in the study, the provincial movie posters produced in Turkish Cinema after 2010, the content integrity created by the province with the center, a concept that cannot be separated from it, and how the dilemma expressed the change that it made in daily life and perspectives of the society have been aimed to be analyzed semiotically.

Anahtar Kelimeler

Cinema , Provincial Cinema , Movie Posters , Semiotics , Graphic Design , Image.

Kaynakça

• Alver, K. (2013). Taşra Halleri. Sosyoloji Divanı, (1) 11-23.
• Axis. (2000). Axis 2000. (Cilt. 1, ss. 86).İstanbul: Doğan Kitap.
• Barthes, R. Göstergebilimsel Serüven. (M. Rifat & S. Rifat, Çev.) İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
• Bektaş, D. (2003). Cumhuriyetin İlk Yıllarında Grafik Tasarım (1923-1943). Sanat Dünyamız, s. 89.
• Demirkan, T. (1996). Tarih Boyunca Kuşatılan Özgürlük Adaları; Kentler. Cogito, s. 17-21.
• Drucker, J., & McVarish, E. (2009). Graphic Design History: A Critical Guide. London: Pearson Education.
• Eco, U. (1976). A Theory of Semiotics. London: Indiana University Press.
• Ergin, M. (2009). Orhun Abideleri. İstanbul: Boğaziçi Yayınları.
• Gallo, M., & Quintavalle, A. (2001). The Poster in History. New York: WW Norton & Company.
• Günay, D. (2007). Dil ve İletişim. İstanbul: Multilingual.
• Harris, P., & Ambrose, G. (2009). The Fundamentals of Graphic Design. Lausanne: AVA Publishing .
• Jung, C. G. (2016). İnsan ve Sembolleri. (H. M. İlgün, Çev.) İstanbul: Kabalcı Yayınları.
• Jung, C. G. (2017). Dört Arketip. (Z. A. Yılmazer, Çev.) İstanbul: Metis Kitap.
• King, E. (2003). Movie Poster. London: Mitchell Beazley.
• Lippert, A. (2020, Mart 14). What is a poster? PosterHouse: https://posterhouse.org/blog/what-is-a-poster/ adresinden alındı
• Meggs, P. (2011). History of Graphic Design. New Jersey: Wiley.
• Özel, Z. (2008). "Beynelmilel": Bir Film Afişinin Göstergebilimsel Çözümlenmesi. Film Çözümlemeleri. İstanbul Multilingual Yayınları.
• Saussure, F. (1983). Course in General Linguistics. (R. Harris, Çev.) London: Duckworth.
• Sayın, Z. (2004). Göstergelerin Göstergebilimsel (Semiotik) açıdan değerlendirilmesi: Ankara Büyükşehir Belediye’sinin “Ankara” Amblemine Bir Yaklaşım. “Sanat Yazıları” dergisi, Ankara: HÜGSF Yayınları, Sayı: 8, s. 83-94.
• Simmel, G. (2005). Metropol ve Zihinsel Yaşam. İstanbul: İz Yayıncılık.
• Sönmez, Ü. (2019). 2000 Sonrası Türk Sinemasında Taşradaki Erkek Çocuklarının Erkeklik Performansları (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), İstanbul Okan Üniversitesi, İstanbul.
• TDK. (2000). Okul Sözlüğü. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
• Todorov, T. (1982). Theories of the Symbol. (C. Porter, Çev.) New York: Cornell University Press.
• Ulanoff, S. (1977). Advertising in America: An Introduction to Persuasive Communication. London: Hastings House Pub