Yüzyıldır Tekstil Tasarımlarıyla Yaşayan Sanatçı: Lyubov Popova

Yıl 2021, Cilt: 1 Sayı: 8 Mart Özel Sayısı, 147 - 165, 31.03.2021

Aytül Apalak Neslihan Yaşar

Öz

Lyubov Sergeyevna Popova, Rus avangard sanatın önemli kadın temsilcilerinden biri olarak o dönemde yaptığı giysi ve kumaş tasarımları ile hala günümüz tekstil tasarım dünyasını etkilemektedir. Rusya’da Ekim 1917 de yaşanan değişim sonucunda kurulan yeni devlet düzeninin desteklediği Sovyet modasının öncülerinden Lyubov Sergeyevna Popova, tasarımlarını Konstrüktivist yaklaşımın etkisinde hazırlamıştır. Bu tasarımları ile Rus moda dünyasını derinden etkilemekle kalmamış, arkadaşı Stepanova’yla beraber endüstride tekstil tasarımcısı göreviyle çalışmış bilinen ilk kadın sanatçılardan biri olarak moda, tekstil ve sanat tarihine adını yazdırmayı başarmıştır. Çalışmada Popova’nın hayatı, bir “sanatçı-konstrüktör” olarak gelişimi, sanat anlayışı, tasarım dünyasındaki güçlü etkileri, geliştirmiş olduğu özgün tasarım anlayışı ile Sovyet tasarım, tekstil ve moda dünyası üzerindeki etkileri incelenmiştir. Geniş bir kaynak taraması yapılarak sektörün öncü firmalarının günümüz kumaş koleksiyonlarında halen Popova desenlerine yer verdiği görülmüştür. Bu makalede Popova’nın sanatı ve ilk kez 1923 yılında tekstil baskı fabrikasında yaptığı güçlü kumaş tasarımları geniş bir çerçevede incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Lyubov Sergeyevna Popova , Konstrüktivizm , Rus Avangard Sanatı , Tekstil Tasarımı

Still Living Artist with Textile Designs for a Century: Lyubov Popova

Öz

Lyubov Sergeyevna Popova, as one of the important female representatives of Russian avant-garde art, still influences today's textile design world with the clothing and fabric designs she made at that time. Lyubov Sergeyevna Popova, one of the pioneers of the Soviet fashion, supported by the new state order established as a result of the change in Russia in October 1917, prepared her designs under the influence of the Constructivist approach. With these designs, she not only deeply influenced the Russian fashion world but also managed to write her name in the history of fashion, textile, and art as one of the first known female artists who worked as a textile designer in the industry with her friend Stepanova. In this study, Popova's life, her development as an "artist-constructor", her understanding of art, her strong influence in the design world, her original design understanding, and her effects on the Soviet design, textile, and fashion world were examined. It has been observed that the leading companies of the sector still include Popova patterns in today's fabric collections by conducting a wide literature review. In this article, Popova's art and the strong fabric designs she made for the first time in 1923 in the textile printing factory were examined in a wide frame.

Anahtar Kelimeler

Lyubov Sergeyevna Popova , Constructivism , Russian Avant-garde Art , Textile Design

Kaynakça

• Antmen, A. (2018). 20.Yüzyıl Batı Sanatında Akımlar. İstanbul: Sel Yayıncılık, 103, 104.
• Apalak, A. (2020). Jakarlı Dokuma Tasarımında Popova Desenleri, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Dokuz Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü, İzmir.
• Artun, A. (2019). Sanatın İktidarı-1917 Devrimi, Avangard Sanat ve Müzecilik. İstanbul: İletişim Yayınları, 80. Dabrowski, M. (1991). Liubov Popova, New York: The Museum of Modern Art,11,104,110,111.
• Kavaklı, Ö.T. (2006). Kübizm’den Konstrüktivizm’e Sanat Akımlarının Günümüz Kadın Giyim Modasına Yansımaları, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Nişantaşı Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul, 92-94,98.
• Gerçek, M. (2006). Fransız Devrimi’nden İtibaren, Sanayi Devrimi, l. ve ll. Dünya Savaşları ve Sovyet Devrimi’nin Avrupa Kadın Giyimi Üzerindeki Etkileri, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul,105
• Penev, G. (2019). The Politics of Pairing Gender ldentity and Artistic Profession in Moscow’s Constructivist Circle, (Yüksek Lisans Tezi), Concordia University Department of History, Quebec, 34.
• Popova, L. (2011). Yeniden Örgütlenmeye Dair, 100 Sanatçı Manifestosu-Fütüristlerden Stuckistlere, çev. M.Emir Uslu (ed. Alex Danchev), Espas Sanat Kuram Yayınları, 208. Read, H. (2020). Modern Sanatın Felsefesi. (E. Kök ve H. Orgun, Çev.). İstanbul: Hayalperest Yayınevi, 261.
• Sarabianov, D.V. & ADASKINA, N.L. (1990). Liubov Popova. New York: Abrams, 282. Zaikov, A. M. (1927). Na khlopchatobumazhnoi fabrike, Moscow, 121.
• Komapob, r. (2014). JlIO6oSb noNOSa: ,1yxoSHOCTb JlIO6S� lı1 JlIO6oSb ,1yxoSHOCT�, Moscow, 1-41.
• Dergiler ve Makaleler
• Adaskina, N. (1987). Constructivist Fabrics and Dress Design, The Journal of Decorative and Propaganda Arts, Russian/Soviet Theme Issue Vol. 5, (Summer, 1987), 144-159.
• Özüdoğru, Ş. (2011). Modern Sanat Akımları ve Moda, İdil Dergisi, DOl: 10.7816/idil-02-06-11, 234.
• Yıldırım, L. ve Sakalauskaite, J. (2011). Devrim Sonrası İlk Sovyet Modası’nın Oluşturulmasına Popova ve Stepanova’nın Konstrüktivist Yaklaşımlarının Etkisi, Yedi DEÜ GSF Dergisi, 6,38.
• İnternet Kaynakçası
• Lodder, C. (2010). Liubov Popova: From Painting to Textile Design, Tate Papers, no. 14, ISSN 1753-9854, 16.03.2020 tarihinde https://www.tate.org.uk/research/publications/tate-papers/14/liubov-popova-from-painting-to-textile-design adresinden erişildi.
• Railing, P. (Tarihsiz). Liubov Popova Biography, InCorm- International Chamber of Russian Modernism, 2. 12.03.2020 tarihinde http://www.incorm.eu/Biogs/Popova.pdf adresinden erişildi.
• Renitent, S. (Tarihsiz) Soviet Textile Designs, Rebel Log Blog.10.03.2020 tarihinde http://www.rebellogblog.com/text/blog/959/959-01.htm adresinden erişildi.
• Vargı, E. (2009). Lyubov Popova, Fotoğrafya, 22. 07.04.2020 tarihinde http://fotografya.fotografya.gen.tr/cnd/index.php?id=446,0,0,1,0,0 adresinden erişildi.