Constantin Brâncuşi’de Doğa İnsan Etkileşimi ve Evrenin Dört Temel Maddesi (Anâsır-I Erbaa)

Yıl 2021, Cilt: 1 Sayı: 18 Mart Sanat Günleri Özel Sayısı, 30 - 47, 03.08.2021

Dalila Özbay

Öz

“Constantin Brâncuşi’de Doğa İnsan Etkileşimi ve Evrenin Dört Temel Maddesi (anâsır-ı erbaa)” adlı bu çalışmada, doğa ve insan etkileşiminin insanlık tarihinden ve sanat tarihinden örneklerini verdikten sonra, doğada çocukluğunu yaşamış Romanyalı heykeltıraş Constantin Brâncuşi’nin evrenin temel birleşenleri olan bu dört maddesini, eski adıyla anâsır-ı erbaa’yı (dört unsur), eserlerine nasıl yansıttığını ve temel unsur olarak kullandığını yaptığı çalışmaları üzerinden analizler yaparak vermeye çalıştım. Makalemin amacı, XX yüzyılın ilk yarısında eser veren Romanyalı heykeltıraş Constantin Brâncuşi’nin yetiştiği toplumun kültürünü, inançlarını, değerlerini, doğa ile bütünleştirerek eserlerinde işleme tarzını vurgulamaktır. Evrensel değer taşıyan bu eserler, bir grup heykelden ibaret sanat eserleri olmasının yanında yazımızda sanatçının sanata bakışı, yetiştiği toplumunun yaşam ve düşünce biçimi, kültürü, kimliği de ortaya konulmuştur. Bu yazıda, Constantin Brâncuşi’nin hayatı boyunca gerçekleştirdiği bütün sanatsal çalışmaları değil, sadece insan-doğa etkileşimini ifade eden ve evrenin dört temel unsurunu yansıtan belirli eserleri incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Brâncuşi , Doğa , Dört Temel Birleşen (Anâsır-ı Erbaa) , Heykel , Halk Kültürü

Nature-Human Interaction in Constantın Brâncuşı and The Four Primordial Elements of the Universe

Öz

In this study entitled “Nature-Human Interaction in Constantin Brâncuşi and the Four Primordial Elements of the Universe (Anâsır-ı Erbaa)”, it was aimed to discuss how the Romanian sculptor Constantin Brâncuşi, who spent his childhood in nature, reflected and made use of the four primordial elements of the universe, known as “anâsır-ı erbaa”, in his works after giving examples of nature and human interaction from the history of humanity and art history. This paper aims to emphasize the Romanian sculptor Constantin Brâncuşi, who produced artworks in the first half of the 20th century, integrating the culture, beliefs, values of the society he grew up with nature, and the style of processing in his works. In addition to the fact that these works of universal value are works of art consisting of a group of sculptures, the article also reveals the artist’s view of art, the way of life and thought, culture and identity of the society in which he grew up. For this purpose, in this study, not all the artistic works of Constantin Brâncuşi during his lifetime, but only certain works that express human-nature interaction and reflect the four primordial elements of the universe are examined.

Anahtar Kelimeler

Brâncuşi , Nature , Four Primordial Elements , Sculpture , Folk Culture

Kaynakça

• Toprak, B., (1961), Sanat Tarihi, İnkılâp Kitapevi, İstanbul.
• Çetişli, İ., (2015), Batı Edebiyatında Edebi Akımlar, AkÇağ, Ankara.
• Chave, A. C., (1993), Constantin Brancuşi Shifting the Bases of Art, Yale University, U.S.A. Chevalier, J. ve Gherbrant, A. (1993). Dictionar de Simboluri, Vol. 2, Editura Artemis, Bucureşti.
• Devellioğlu, F., (2013) Anâsır-ı erbaa. Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lugat, Ankara.
• Eliade, M. (2000). Arhitectura şi Geografie Sacra&Mircea Eliade şi Redescoperirea Sacrului, Editura Policrom, Bucureşti.
• Eliade, M. (2001). Mitlerin Özellikleri, Om Kuram, İstanbul.
• Eliade, M. (2017). Mitler, Rüyalar ve Gizemler, Doğu Batı Yayınları, Ankara Eliade, M. (2019). Kutsal ve Kutsal Dışı, Alfa Mitoloji, 2. Basım, İstanbul.
• Evseev, İ. (2001). Dictionar de Simboluri şi Arhietipuri Culturale, Editura Amarcord, Timişoara.
• Garaş, A. C. (2016). Brâncuşi Print al Formei Pure, Editura RAO, Bucureşti.
• Grigorescu, D. (2001). Brâncuşi şi Arta Moderna, Editura Universal Dalsi, Bucureşti.
• Gürkan, S. L., (2009), Su. (Cilt. 37, s. 440) İstanbul, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi.
• Jianu, İ. (1996). Brâncuşi, Editura Meridiane, Bucureşti.
• Jianu, İ. (2002). Brâncuşi İntroducere in Sculptura lui Brâncuşi, Editura Meridiane, Bucureşti.
• Karlıağa, H. B., (1991), Anâsır-ı Erbaa. (Cilt. 3, s. 149) İstanbul, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi.
• Kaya, M. (2007) Mitolojiden Efsaneye Türk Mitolojisinin Türkiye’deki Efsanelerde İzleri, Bağlam, İstanbul.
• Lemny, D. (2016). Brâncuşi Artistul care Transfigureaza toate Hotarele, NOI Media Print, Bucureşti.
• Miclea, İ. (2003). Brâncuşi la Targu Jiu, Editura Gramar, Bucureşti.
• Mocioi, İ. (1987). Estetica Operei lui Constantin Brâncuşi, Scrisul Romanesc, Craiova.
• Oprescu, G., (1968), (Cilt 1), İstoria Artelor Plastice in Romania, Bucureşti.
• Tanyu, H., (1991), Ateş. (Cilt. 4, s. 52) İstanbul, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi.
• Zarnescu, C. (2004). Aforismele şi Textele lui Brâncuşi, Editura Dacia, Cluj-Napoca.