Araştırma Makalesi

Anksiyete Düzeyi ile Akdeniz Diyetine Uyum ve Gastrointestinal Semptomlar Arasındaki İlişki: Kesitsel Bir Analiz

Sayı: 2026 28 Temmuz 2026
PDF İndir
EN TR

Anksiyete Düzeyi ile Akdeniz Diyetine Uyum ve Gastrointestinal Semptomlar Arasındaki İlişki: Kesitsel Bir Analiz

Öz

Anksiyete bozuklukları, yüksek prevalansı ve bireylerin yaşam kalitesi üzerindeki olumsuz etkileri nedeniyle önemli bir halk sağlığı sorunudur. Literatürde, beslenme alışkanlıklarının anksiyete ve gastrointestinal semptomlarla yakından ilişkili olduğu; özellikle Akdeniz diyetine uyumun ruhsal ve bedensel sağlık açısından koruyucu bir rol üstlenebileceği vurgulanmaktadır. Bu bağlamda, mevcut çalışma yetişkin bireylerde anksiyete düzeyi, Akdeniz diyetine uyum ve gastrointestinal semptomlar arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Bu çalışma, kesitsel araştırma deseni ile yürütülmüş olup 18–65 yaş aralığında gönüllü olarak katılan 517 yetişkin bireyden oluşan örneklem üzerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler, sosyodemografik özelliklerin yanı sıra Beck Anksiyete Ölçeği, Akdeniz Diyetine Bağlılık Ölçeği ve Gastrointestinal Semptom Derecelendirme Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Çalışmaya %59,2’si kadın, %40,8’i erkek olmak üzere toplam 517 kişi katılmıştır. Bulgular, anksiyete düzeyi ile Akdeniz diyetine uyum arasında anlamlı bir ilişki olmadığını göstermiştir. Ancak anksiyete ile gastrointestinal semptomlar arasında anlamlı ilişkiler saptanmış; ayrıca Akdeniz diyetine uyumun, karın ağrısı, reflü ve hazımsızlık gibi gastrointestinal semptom alt boyutlarıyla negatif yönde ilişkili olduğu belirlenmiştir. Bu sonuçlar, anksiyetenin gastrointestinal semptomlarla yakın ilişki içinde olduğunu, Akdeniz diyetine uyumun ise bu semptomların hafifletilmesinde koruyucu bir rol oynayabileceğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Çalışmaya başlamadan önce çalışmanın etik kurul izini T.C. İstanbul Kent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu’ndan 10.01.2025 tarihli E-10420511-051-40425 karar numarası ile alınmıştır.

Kaynakça

  1. Allcock, L., Mantzioris, E. and Villani, A. (2024) 'Adherence to a Mediterranean Diet Is Inversely Associated with Anxiety and Stress but Not Depression: A Cross-Sectional Analysis of Community-Dwelling Older Australians', Nutrients, 16(3), article 366. https://doi.org/10.3390/nu16030366
  2. Amerikan Psikiyatri Birliği (2013) Ruhsal bozuklukların tanısal ve istatistiksel el kitabı. 5. bs. Çev. E. Köroğlu. Ankara: Hekimler Yayın Birliği. https://doi.org/10.1176/appi.books.9780890425596
  3. Aucoin, M., LaChance, L., Naidoo, U., Remy, D., Shekdar, T., Sayar, N., Cardozo, V., Rawana, T., Chan, I. and Cooley, K. (2021) 'Diet and Anxiety: A Scoping Review', Nutrients, 13(12), article 4418. https://doi.org/10.3390/nu13124418
  4. Avramidou, M., Angst, F., Angst, J., Aeschlimann, A., Rössler, W. and Schnyder, U. (2018) 'Epidemiology of gastrointestinal symptoms in young and middle-aged Swiss adults: prevalences and comorbidities in a longitudinal population cohort over 28 years', BMC Gastroenterology, 18(1), article 21. https://doi.org/10.1186/s12876-018-0749-3
  5. Bandelow, B. and Michaelis, S. (2015) 'Epidemiology of anxiety disorders in the 21st century', Dialogues in Clinical Neuroscience, 17(3), pp. 327–335. Available at: https://doi.org/10.31887/DCNS.2015.17.3/bbandelow
  6. Baydemir, C., Ozgur, E.G. and Balci, S. (2018) 'Evaluation of adherence to Mediterranean diet in medical students at Kocaeli University, Turkey', Journal of International Medical Research, 46(4), pp. 1585–1594. https://doi.org/10.1177/0300060518757158
  7. Beck, A.T., Epstein, N., Brown, G. and Steer, R.A. (1988) 'An inventory for measuring clinical anxiety: Psychometric properties', Journal of Consulting and Clinical Psychology, 56(6), pp. 893–897. https://doi.org/10.1037/0022-006X.56.6.893
  8. Cantarero-Prieto, D. and Moreno-Mencia, P. (2022) 'The effects of gastrointestinal disturbances on the onset of depression and anxiety', PLOS ONE, 17(1), article e0262712. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0262712

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Birinci Basamak Sağlık Hizmetleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Temmuz 2026

Gönderilme Tarihi

7 Ekim 2025

Kabul Tarihi

20 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 2026

Kaynak Göster

APA
Topal, G. (2026). Anksiyete Düzeyi ile Akdeniz Diyetine Uyum ve Gastrointestinal Semptomlar Arasındaki İlişki: Kesitsel Bir Analiz. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences, 2026, 29-45. https://izlik.org/JA79PU75SW
AMA
1.Topal G. Anksiyete Düzeyi ile Akdeniz Diyetine Uyum ve Gastrointestinal Semptomlar Arasındaki İlişki: Kesitsel Bir Analiz. IKUJHS. 2026;(2026):29-45. https://izlik.org/JA79PU75SW
Chicago
Topal, Gülnihal. 2026. “Anksiyete Düzeyi ile Akdeniz Diyetine Uyum ve Gastrointestinal Semptomlar Arasındaki İlişki: Kesitsel Bir Analiz”. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences, sy 2026: 29-45. https://izlik.org/JA79PU75SW.
EndNote
Topal G (01 Temmuz 2026) Anksiyete Düzeyi ile Akdeniz Diyetine Uyum ve Gastrointestinal Semptomlar Arasındaki İlişki: Kesitsel Bir Analiz. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences 2026 29–45.
IEEE
[1]G. Topal, “Anksiyete Düzeyi ile Akdeniz Diyetine Uyum ve Gastrointestinal Semptomlar Arasındaki İlişki: Kesitsel Bir Analiz”, IKUJHS, sy 2026, ss. 29–45, Tem. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA79PU75SW
ISNAD
Topal, Gülnihal. “Anksiyete Düzeyi ile Akdeniz Diyetine Uyum ve Gastrointestinal Semptomlar Arasındaki İlişki: Kesitsel Bir Analiz”. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences. 2026 (01 Temmuz 2026): 29-45. https://izlik.org/JA79PU75SW.
JAMA
1.Topal G. Anksiyete Düzeyi ile Akdeniz Diyetine Uyum ve Gastrointestinal Semptomlar Arasındaki İlişki: Kesitsel Bir Analiz. IKUJHS. 2026;:29–45.
MLA
Topal, Gülnihal. “Anksiyete Düzeyi ile Akdeniz Diyetine Uyum ve Gastrointestinal Semptomlar Arasındaki İlişki: Kesitsel Bir Analiz”. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences, sy 2026, Temmuz 2026, ss. 29-45, https://izlik.org/JA79PU75SW.
Vancouver
1.Gülnihal Topal. Anksiyete Düzeyi ile Akdeniz Diyetine Uyum ve Gastrointestinal Semptomlar Arasındaki İlişki: Kesitsel Bir Analiz. IKUJHS [Internet]. 01 Temmuz 2026;(2026):29-45. Erişim adresi: https://izlik.org/JA79PU75SW