Fen Bilgisi Öğretiminde Probleme Dayalı Öğrenme Yaklaşımının Yaratıcı Düşünme Becerisine Etkisi

Öz

Okulda verilen eğitim, öğrencilerin bilgiyi nereden ve nasıl elde edeceklerini, nasıl değerlendireceklerini ve problemi çözmede bu bilgiyi nasıl kullanacaklarını öğrenmelerini sağlar. Probleme dayalı öğrenme yaklaşımı bu becerilerin kazandırılmasında oldukça etkili olmaktadır. Bu çalışmada PDÖ yaklaşımının öğretmen adaylarının yaratıcı düşünme düzeylerine etkisi değerlendirilmiştir. Araştırma 2002-2003 öğretim yılında Gazi Eğitim Fakültesinde yapılmıştır. Çalışmada deney ve kontrol gruplu deneysel tasarım kullanılmıştır. Araştırmada öğrencilerin cinsiyet ve mezun oldukları lise türlerine göre yaratıcı düşünme düzeylerinde uygulama öncesi ve sonrasında anlamlı farklılık olup olmadığı incelenmiştir. Uygulama sonunda, deney grubundaki öğretmen adaylarının yaratıcı düşünme düzeylerinin kontrol grubundaki öğrencilerden daha fazla geliştiği görülmüştür. Bu sonuçlar, PDÖ yaklaşımın, yaratıcı düşünmeyi geleneksel öğretim yöntemlerinden daha fazla geliştirdiğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• Probleme dayalı öğrenme, fen öğretimi, yaratıcı düşünme

Effectiveness on Creative Thinking Skills of Problem Based Learning Approach in Science Teaching

Abstract

The education given in the schools provides to learn students where and how can get the knowledge, how to evaluate it, and how the use it for solving the problem. Problem-based learning approach is highly effective to acquire these skills. In this study, the effect of problem-based learning approach on pre-service teachers’ creative thinking level was evaluated. The research was carried out at Gazi Educational Faculty in 2002-2003 school years. In the research was used experimental design with treatment and control groups. It was examined whether there are any meaningful differences between their sex and their type of graduated school after and before the research. Results of the research showed that there is a progress on creative thinking level of pre-service teachers’ in the experimental group than pre-service teachers’ in control group. This result showed that problem based learning is more effective than traditional methods in developing creative thinking skills.

Keywords

• Problem-based learning,science teaching,creative thinking

Kaynakça

1. Arends, R. I. (1998). Learning to teach, 4th Edition, Boston, USA: McGraw Hill
2. Bartzer, S. (2001). The development of creative thinking through an adequate engineering education, International Conference on Engineering Education, 18-22, August 6-10, Oslo, Norway
3. Cohen, L., Manion, L. & Morrison, K. (2000). Research methods in education, 5th Edition, London: Routledge/Falmer, Taylor&Francis Group
4. Cropley, A.J. (2001). Creativity in education and learning: A guide for teachers and educators, London: British Library Cataloguing in Publication Data
5. Dahlgren, M.A., Castensson, R. & Dahlgren, L.O. (1998). PBL from the teachers’ perspective, Conceptions of the tutor’s role within problem based learning, Higher Education, 36, 437-447
6. Dahlgren, M.A. & Öberg, G. (2001). Questioning to learn and learning questions: Structure and function of problem based learning scenarios in environmental science education, Higher Education, 41, 263-282
7. Edens, K.M. (2000). Preparing problem solvers for the 21st century through problem-based learning, College Teaching, 48(2), 55-60
8. Harland, T. (2002). Zoology students’ experiences of collaborative enquiry in problem based learning, Teaching in Higher Education, 7(1), 3-15

9. Harris, K., Marcus, R., McLaren, K. & Fey, J. (2001). Curriculum materials supporting problem-based teaching, School Science & Mathematics, 101(6), 310-318
10. Kaptan, F., Korkmaz, H. (2001). Fen eğitiminde probleme dayalı öğrenme yaklaşımı, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20, 191-192
11. Kaptan, F., Korkmaz, H. (2002). Probleme dayalı öğrenme yaklaşımının hizmet öncesi fen öğretmenlerinin problem çözme becerileri ve öz yeterlik inanç düzeylerine etkisi, V. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi Bildiriler Kitapçığı, 16-18 Eylül, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara
12. Kaptan, F., Kuşakçı, F. (2002). fen öğretiminde beyin fırtınası tekniğinin öğrenci yaratıcılığına etkisi, V. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi Bildiriler Kitapçığı, 16-18 Eylül, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara
13. Korkmaz, H. (2002). Fen eğitiminde proje tabanlı öğrenmenin yaratıcı düşünme, problem çözme ve akademik risk alma düzeylerine etkisi, Yayımlanmamış Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara
14. Mayer, R.E. (2002). Invited reaction: Cultivating problem-solving skills through problem-based approaches to professional development, Human Resource Development Quarterly, 13(3), 263-269
15. McMillan, J.H. (2000). Educational research: Fundamentals for the consumer, USA: Longman
16. MEB. (2004). MEB ilköğretim öğretim programları: Programların yaklaşımı, 24.08.2004’de MEB veritabanından alınmıştır. Web üzerinde:http://meb.gov.tr
17. Ngeow, K. & Kong, Y.S. (2001). Learning to learn: Preparing teachers and students for problem-based learning, Career World, 29(4), 18-19
18. ÖSYM. (2004). 2004. Çizelge 3 - Okul türlerine göre başvuran ve yerleşen aday sayıları, 24.08.2004’de ÖSYM veritabanından alınmıştır. Web üzerinde: http://www.osym.gov.tr
19. Perrenet, J., Bouhuijs, P. & Smits, J. (2000). The suitability of problem-based learning for engineering education, Theory and practice, Teaching in Higher Education, 5(3), 345-358
20. Peterson, R.F. & Treagust, D.F. (1998). Learning to teach primary science through problem-based learning, Science Education, 82, 215–237
21. Roberts, L. (2003). Creativity, Tech Directions, 63(3), 12
22. Siegel, M.A. & Lee, J.A.C. (2001). “But electricity isn’t static” science discussion, identification of learning issues, and use of resources in a problem-based learning education course, Annual Meeting of the National Association for Research in Science Teaching, March 25-28, St. Louis, USA
23. Soylu, H. (2004). Fen öğretiminde yeni yaklaşimlar: Keşif yoluyla öğrenme, Ankara: Nobel Yayın Dağıtım
24. Stepien, W.J., Gallagher, S.A. & Workman, D. (1993). Problem-based learning for traditional and interdisciplinary classrooms, Journal for the Education of the Gifted, 16, 338-357
25. Teo, R. & Wong, A. (2000). Does problem based learning create a better student: A reflection?, 2nd Asia-Pacific Conference on Problem Based Learning, 4-7 December, Singapore
26. Torp, L. & Sage, S. (1998). Problems as possibilities: Problem based learning for K-12 education, Virginia, USA: Association for Supervision and Curriculum Development
27. Van Till, C.T., Van Der Vleuten, C.P.M. & Van Berkel, H.J.M. (1997). Problem based learning behavior: The impact of differences in problem based learning style and activity on student’ achievement, Annual Meeting of the American Educational Research Association, March 24-28, Chicago, USA
28. Woods, D. (1985). Problem-based learning and problem-solving, Ed: D. Boud, Problem-Based Learning for the Professions, Higher Education Research and Development Society of Australasian, Sydney, 59-66
29. Xiaoxia, A. (1999). Creativity and academic achievement: An investigation of gender differences, Creativity Research Journal, 12(4), 329-337