LİBYA VE SURİYE ÖRNEĞİNDE ULUSLARARASI KORUMA SORUMLULUĞU DOKTRİNİ

Öz

Uluslararası Koruma Sorumluluğu, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin kararı tekelinde, ülke içinde uluslararası barış ve güvenliği tehdit eden suçların (savaş suçları, insanlığa karşı suçlar, soykırım, etnik temizlik) işlenmesi halinde barışı tekrar tesis etmek ve sivilleri korumak için kendi ülkesi ve insanları bakımından etkili olamayan devletlere müdahalede bulunularak barış ortamının yeniden tesisini sağlamaya hizmet eden ve halen oluşmakta olan bir uluslararası hukuk normudur. Bu çalışmada, Arap Baharı sonrası, uluslararası koruma sorumluluğu kapsamında Libya’da gerçekleştirilen askeri müdahale ve Suriye’de halen işlenmekte olan insanlığa karşı suçlar karşısında Birleşmiş Milletler’in hareketsiz kalmasının sebepleri incelenmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Uluslararası Koruma Sorumluluğu
• Libya
• Suriye
• Arap Baharı
• Askeri Müdahale

Öz

International Responsibility to Protect, is an emerging legal norm in international law which serves the purpose of protecting civilians and establishing peace and security again in the countries by intervention, where the states are not able to protect its own people from the incidents threatening international peace and security as genocide, ethnic cleansing, crimes against humanity and warcrimes. In this research, the military intervention took place in scope of R2P in Libya after Arab Spring and the reasons of UN’s inactive position in face of the crimes against humanity still being committed in Syrian Conflict are analyzed.

Anahtar Kelimeler

• International Responsibility to Protect
• Libya
• Syria
• Arap Spring
• Military Intervention

Kaynakça

1. "A More Secure World", UN Report of the Secretary General’s High Level Panel on Threats, Challenges and Change, 2004.
2. ADAMS, Simon, “Failure to Protect; Syria and the UN Security Council”, Global Centre for Responsibility to Protect, Occasional Paper Series, N.5,Mart 2015.
3. ANNAN, Kofi, “Two Concepts of State Sovereignty”, The Economist, 18 Eylül 1999.
4. ARSAVA, Füsun, “Egemenlik ve Koruma Sorumluluğu”, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, S.15, C.1, 2011, s.101-124.
5. ARSAVA, Füsun, “Libya Örneğinde İnsan Haklarının Korunması İçin Yapılan Askeri Müdahale”, TAAD, S.12,Ocak 2013.
6. “Astana zirvesinde gerilim yükseldi” başlıklı haber, (çevrimiçi),http://www.milliyet.com.tr/son-dakika-astana-dangelecek-haber-dunya-2383225/ , E.T. 12.06.2017.
7. BARKIN, Samuel J., “TheEvolution of Constitution of the Sovereignty and the Emergence of Human Rights Norms”, Milienium-Journal of International Studies, S.27, C.2, 1998,s.229-252.
8. BELLAMY, Alex/HUNT, Charles, "Main streaming the Responsibility to Protect in Peacekeeping Operations" Asia-Pacific Center for the Responsibility to Protect, Mart 2010.

9. BM S/PV 6528 Sayılı Raporu.
10. CRONOGUE, Graham, “Responsibility to Protect: Syria The Law, Politics, and Future of Humanitarian Intervention Post-Libya”, Journal of International Humanitarian Legal Studies,S.3, C.1, 2012, s.124-159.
11. Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Büyükelçi İbrahim Kalın’ın Basın Toplantısında Yaptığı Açıklama, (çevrimiçi), https://www.tccb.gov.tr/cumhurbaskanligisozculugunden/1695/32829/cumhurbaskanligi-sozcusubuyukelci-ibrahim-kalinin-basin-toplantisinda-yaptigiaciklama.html , E.T. 12.06.2017
12. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın 28.04.2017 tarihli Atlantik Konseyi Zirvesi Açılış Konuşması, (çevrimiçi) https://www.youtube.com/watch?v=knjPvlYYlXQ , E.T. 12.06.2017.
13. Dış İşleri Bk. Basın Açıklaması No:210, 19.09.2011.
14. Dış İşleri Bakanlığı Basın Açıklaması No:77, 19.03.2011.
15. Dış İşleri Bakanlığı Basın Açıklaması No: 333, 29.12. 2016.
16. Dış İşleri Bakanlığı Basın Açıklaması No:312, 19.12.2015.
17. HALATÇI ULUSOY, Ülkü, “Suriye ve Libya Özelinde Koruma Sorumluluğu”, TAAD, S.14, Temmuz 2013.
18. MEVLÜT Çavuşoğlu’nun 30.12.2016 tarihli basın açıklaması, (çevrimiçi), https://www.youtube.com/watch?v=zS6nfDP_Zzw , E.T. 12.06.2017.
19. NURUZZAMAN, Muhammed,” The Responsibility to Protec tDoctrine Revived in Libya Buried in Syria”, (Çevrimiçi), www.papers.ssrn.com, E.T.13.06.2017.
20. Report of ICISS, “The Responsibility To Protect”, Aralık, 2001.
21. WILLIAMS, Paul R./ULBRICK, J. Trevor/ WORBOYS, Jonathan, "Preventing mass atrocity crimes: The responsibility to protect and the Syria crisis", Case Western Reserve Journal of International Law, S.45, C.1.2, 2012.
22. ZİFCAK, Spencer, “The responsibility to Protect After Libya and Syria”, (çevrimiçi), http://heinonline.org/HOL/LandingPage?handle=hein.journals/meljil13&div=5&id=&page= , (E.T.12.06.2017).