İsviçre Medenî Kanunu’ndaki Miras Hukukuna İlişkin Değişikliklerin Türk Hukukuna Yansımalarının Değerlendirilmesi

Öz

İsviçre’de son yüz on yılda aile yapısı ve sosyal yaşam koşulları temelden değişmiştir. Bu da miras hukukuna ilişkin hükümlerin, büyük ölçüde değişen demografik, ailevi ve sosyal yaşam gerçekliklerine uygun hâle getirilmesi amacıyla kapsamlı bir değişiklik yapılması ihtiyacını doğurmuştur. Bu amaçla İsviçre’de miras hukuku alanındaki ilk değişiklik 18.12.2020 tarihli Federal Kanun ile yapılmıştır. Bu kapsamda İsviçre Medenî Kanunu’nun miras hukukuna ilişkin bazı hükümlerinde değişikliğe gidilmiş ve ayrıca bazı yeni hükümler öngörülmüştür. Bu değişiklikler, 1.1.2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Yapılan yenilik ve değişikliklerin odak noktasını mirasbırakanın tasarruf serbestisinin genişletilmesi oluşturmaktadır. Bu amaçla ana-babanın saklı payları kaldırılmış, altsoyun saklı payı azaltılmış ve boşanma davalarında eşin saklı payının kaybı düzenlenmiştir. Bununla birlikte İsviçre kanun koyucusu, öğretide tartışmalı olan bazı hususlara açıklık getirmeye çalışmıştır. Nitekim eşler arasında mal rejimi sözleşmesi ile yapılan artık değere katılma oranına ilişkin anlaşma sebebiyle ortaya çıkan artışın nasıl ve hangi sırada tenkis edileceği düzenlenmiştir. Ayrıca öğretide ve uygulamada var olan görüş ayrılıklarını gidermek amacıyla miras sözleşmesinin bağlayıcılığına ilişkin hüküm değiştirilmiştir. Bu çalışmada da miras hukuku alanında yapılmış yenilik ve değişikliklerin 1.1.2023 tarihinde yürürlüğe giren ilk aşamasının İsviçre Medenî Kanunu’nda meydana getirmiş olduğu farklılıklar, Türk Hukuku ile karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Bu sayede söz konusu farklılıkların Türk Hukuku bakımından olası bir kanun değişikliğine kaynaklık teşkil edip etmeyeceği hususu ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Miras Hukukunda Değişiklik
• Miras Hukukunda Yenilik
• Saklı Pay
• Mirasbırakanın Tasarruf Serbestisi
• Boşanma Davası Devam Ederken Eşin Saklı Payının Kaybı
• Artık Değere Katılma İle İlgili Anlaşmalar
• Miras Sözleşmesinin Bağlayıcı Etkisi
• Tenkis

Evaluatıon of the Reflections of the Amendments Related to Inheritance Law in the Swiss Civil Code to Turkish Law

Öz

In Switzerland, in the last 110 years, the family structure and social living conditions have changed fundamentally. This has led to the need for a comprehensive amendment of the provisions on inheritance law in order to adapt it to changing changing demographic, family and a social life realities. To this end, the first amendment in the field of inheritance law in Switzerland was made by the Federal Act of 18.12.2020. In this context some provisions of the Swiss Civil Code regarding inheritance law were amended and new provisions were envisaged. These entered into force on 1.1.2023. The focus of these is the expansion of the legator’s freedom of disposal. To this end, the reserved portions of the parents were abolished, the reserved portions of the descendants were reduced and the loss of the spouse’s reserved portion in the divorce proceedings was regulated. However, legislator tried to clarify some controversial issues. Thus, it is regulated how and in what order the increase resulting from the agreement between the spouses regarding the rate of participation in the surplus value made with the matrimonial property agreements will be reduced. Moreover, the provision regarding the binding nature of the inheritance contract has been amended in order to eliminate the differences in the doctrine and judicial practice. In this study, innovations and changes in the Swiss Civil Code are discussed in comparison to Turkish law. Through, it has been tried to reveal whether these will constitute a source for a law amendment in Turkish law.

Anahtar Kelimeler

• Amendment in Inheritance Law
• Innovation in Inheritance Law
• Reserved Portion
• The Legator
• The Loss of Spouse’s Reserved Portion in The Divorce Proceedings
• Agreements Related to Join to Surplus Value
• The Binding Effect of The Inheritance Contract
• Reduction in Inheritance Law

Kaynakça

1. ACAR, Faruk, Aile Hukukumuzda Aile Konutu, Mal Rejimleri, Eşin Yasal Miras Payı, 5. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2016.
2. AKINCI, Şahin, “Türkiye’de İmam Nikahı ve Köylerde Muhtarların Yaptıkları Evlenme Akitlerinin Geçerliliği”, ATA Dergisi, Y. 1994, S. 6, s. 49-54.
3. AKSU, Mustafa, “4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 181. Maddesinin İkinci Fıkrası İle Alman Medeni Kanunu’nun 1933. Paragrafının Birinci Fıkrasının Bazı Açılardan Karşılaştırılması”, Haluk Konuralp Anısına Armağan, C. 3, Yetkin Yayınevi, Ankara, 2009, s. 69-94 (Aksu, Karşılaştırma).
4. AKSU, Mustafa, “Boşanma Davası Sırasında Ölen Davacı Eşe Davalı Eşin Mirasçılığının Engellenebilmesini Düzenleyen TMK M.181 II Hükmünü Kısmen İptal Eden Anayasa Mahkemesi Kararına Dair Düşünceler ve Bazı Eleştiriler”, Prof. Dr. Mustafa Dural’a Armağan, Filiz Kitabevi, İstanbul, 2013, s. 37-73 (Aksu, Boşanma).
5. AKSU, Mustafa, “MK.m.181 II Hükmünün Gizli Bir Mirastan Yoksunluk Sebebi Olarak Değerlendirilmesi” Prof. Dr. Hüseyin Hatemi’ye Armağan, C. 1, Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2009, s. 251-273 (Aksu, Mirastan Yoksunluk).
6. ALTUNKAYA, Mehmet, “Katılma Alacağının İfası”, Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Sempozyum Dergisi, Y. 2019, C. 1, S. 1, s. 391-407 (Altunkaya, Katılma Alacağı).
7. ALTUNKAYA, Mehmet, “Türk Özel Hukukunda Evlilik Dışı Doğan Çocukların Hukuki Durumu”, SÜHFD, Y. 2001, C. 9, S. 1, s. 389-434 (Altunkaya, Evlilik Dışı Doğan Çocuklar).
8. ANTALYA, Osman Gökhan, Marmara Hukuk Yorumu, Miras Hukuku, Cilt III, 5. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2021.

9. AYAN, Mehmet, “Saklı Pay Sahibi Mirasçılar ve Saklı Payları”, SÜHFD, Y. 2002, C. 10, S. 1-2, s. 7-18 (Ayan, Saklı Pay).
10. AYAN, Mehmet, Miras Hukuku, 10. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara, 2020 (Ayan, Miras).
11. AYAN, Serkan, “Olumlu Miras Sözleşmelerinin İçeriğine Aykırı Hukuki İşlemlere İtiraza Yönelik Medeni Kanun’un 527/II Hükmünün Anlamı”, THD, Y. 6, S. 58, Haziran 2011, s. 14-33 (Ayan, Olumlu Miras Sözleşmesi).
12. AYANOĞLU, Ahu, “Yasal Mal Rejiminin Ölüm Nedeniyle Sona Ermesinde Yargıtay Uygulaması”, Şükran ŞIPKA (Edt.) içinde: Aile Hukuku Derneği Mal Rejimi Çalıştayı 26-27 Nisan 2019, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2019.
13. AYDOS, Oğuz Sadık, “Paylaşmalı Mal Ayrılığında Tasfiye”, Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Sempozyum Dergisi, Y. 2019, C. 1, S. 1, s. 485-501.
14. BAYGIN, Cem, “Değer Artış Payı Alacağı İle Katılma Alacağı Arasındaki İlişki”, Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Sempozyum Dergisi, Y. 2019, C. 1, S. 1, s. 111-129 (Baygın, Katılma Alacağı).
15. BAYGIN, Cem, 21.01.2010 Tarihli Anayasa Mahkemesi Kararı Işığında Boşanma Davasında Davalının Ölümünün Sağ Kalan Eşin Mirasçılığına Etkisi, KHD, Y. Ocak-Şubat 2011, S. 77-78, s. 30-48 (Baygın, Sağ Kalan Eş).
16. BİRİNCİ UZUN, Tuba, “Artık Değere (TMK md. 237 f. 2) ve Ortaklık Mallarına (TMK md. 276 f. 3) Katılma Anlaşmalarıyla Saklı Pay Kurallarının Bertaraf Edilmesi: Bir Medeni Hukuk Anomalisi”, İnÜHFD, Y. 2017, C. 9, S. 1, s. 105-132.
17. BREITSCHMID, Peter / JUNGO, Alexandra (Hrsg.), CHK – Handkommentar zum Schweizer Privatrecht, Erbrecht, Art. 457-640 ZGB, 3. Auflage, Schulthess Juristische Medien AG, Zürich, 2016.
18. BREITSCHMID, Peter / JUNGO, Alexandra (Hrsg.), CHK – Handkommentar zum Schweizer Privatrecht, Personen- und Familienrecht – Patnerschaftsgesetz, Art. 1-456 ZGB, 3. Auflage, Schulthess Juristische Medien AG, Zürich, 2016.
19. BREITSCHMID, Peter, “Die Revision(en) des Erbrechts”, Anwaltsrevue, Y. 2021, S. 1, s. 21-25 (Breitschmid, Revision).
20. BREITSCHMID, Peter, “Erbrecht: Stabilität und Reform … und der Übergang von fortdauernder Reform zu Stabilität”, successio, Y. 2020, S. 4, s. 402-406 (Breitschmid, Reform).
21. BURCUOĞLU, Haluk, “4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 181. Maddesinin 2. Fıkrası İle İlgili Bazı Gözlemler”, Prof. Dr. Ergon A. Çetingil ve Prof. Dr. Rayegân Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları, İstanbul, 2007, s. 381-391.
22. BÜCHLER, Andrea / JAKOB, Dominique (Hrsg.), Kurzkommentar ZGB, 2. Auflage, Helbing Lichtenhahn Verlag, Basel, 2018.
23. CANARSLAN, Gökçe, “743 Sayılı Kanundan Günümüze Sağ Kalan Eşin Mirasçılığı”, Ejovoc, Y. 2015, C. 5, S. 6, s. 30-39 (Canarslan, Sağ Kalan Eş).
24. CANARSLAN, Gökçe, İntifa Hakkının Sona Ermesi, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2017 (Canarslan, İntifa).
25. ÇABRİ, Sezer, Miras Hukuku Şerhi (TMK m. 495-574), C. 1, 2. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2022.
26. ÇAKIR, Aytuğ Ceyhun, Sağ Kalan Eşin Mirasçılığı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2018.
27. ÇEKİN, Mesut Serdar, “Mal Rejimi Hukukunda Gerçekleştirilen Tasarrufların Miras Hukukuna Etkisi”, İMÜHFD, Y. 2017, C. 4, S. 2, s. 189-207.
28. DOĞAN, Murat / KÖROĞLU, Emre, “Edinilmiş Mallara Katılma Rejimininde Katılma Alacağının Niteliği”, Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Sempozyum Dergisi, Y. 2019, C. 1, S. 1, s. 281-299.
29. DURAL, Mustafa / ÖĞÜZ, Tufan / GÜMÜŞ, Mustafa Alper, Türk Özel Hukuku, Cilt III, Aile Hukuku, 17. Baskı, Filiz Kitabevi, İstanbul, 2022.
30. DURAL, Mustafa / ÖZ, Turgut, Türk Özel Hukuku, Cilt IV, Miras Hukuku, 17. Baskı, Filiz Kitabevi, İstanbul, 2021.
31. DURAL, Mustafa, “İsviçre’de Eşcinsel Hayat Ortaklığının Düzenlenişi”, Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, Y. 2013, C. 8, s. 927-936 (Dural, Eşcinsel).
32. DURAL, Mustafa, Miras Sözleşmeleri, Fakülteler Matbaası, İstanbul, 1980 (Dural, Miras Sözleşmeleri).
33. EITEL, Paul, “Das neue Erbrecht ("politischer Teil") vom 18.12.2020: Inkrafttreten am 1.1.2023”, successio, Y. 2021, S. 3, s. 186-187 (Eitel, politischer Teil).
34. EITEL, Paul, “Neues Erbrecht “ante portas” – Auswirkungen auf die Beurkundungspraxis”, in: Erbrecht und Grundbuch, Hrsg. Beat Franz / Michel Mooser, Schulthess, Zürich, 2021, s. 33-71 (Eitel, Erbrecht).
35. ERDEM, Mehmet / MAKARACI BAŞAK, Aslı, Aile Hukuku, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2022.
36. EREN, Fikret / YÜCER AKTÜRK, İpek, Türk Miras Hukuku, 4. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara, 2021.
37. FANKHAUSER, Roland (Hrsg.) / SCHWENZER, Ingeborg (Begr.), FamKomm Scheidung, Band I: ZGB und Band II: Anhänge, 4. Auflage, Stämpfli Verlag AG, Bern, 2022.
38. FANKHAUSER, Roland / JUNGO, Alexandra, “Entwurf zur Revision des Erbrechts vom 29. August 2018: ein Überblick”, Zeitschrift für juristische Weiterbildung und Praxis (recht), Y. 2019, S. 1, s. 1-11.
39. GEISER, Thomas / FOUNTOULAKIS, Christiana (Hrsg), Basler Kommentar Zivilgesetzbuch I, Art. 1-476 ZGB, 7. Auflage, Helbing Lichtenhahn Verlag, Basel, 2022.
40. GEISER, Thomas / WOLF, Stephan (Hrsg), Basler Kommentar Zivilgesetzbuch II, Art. 457-977 ZGB, Art. 1-61 SchlT, 6. Auflage, Helbing Lichtenhahn Verlag, Basel, 2019.
41. HAIDMAYER, Barbara, “Die Revision des Erbrechts - Änderungen im Pflichtteilsrecht und Unterstützungsanspruch für Lebenspartner”, AJP/PJA, Y. 2018, S. 12, s. 1544-1555.
42. HORAT, Felix, “Die Revision des Erbrechts/Motion Gutzwiller”, Blätter für Agrarrecht (BIAR), Y. 2017, S. 3, s. 239-246.
43. İNAN, Ali Naim / ERTAŞ, Şeref / ALBAŞ, Hakan, Miras Hukuku, 11. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2022.
44. JAKOB, Dominique, “Draft revision of Swiss inheritance law: impact on estate planning via foundations and trusts”, Trusts & Trustees, Y. July 2017, C. 23, S. 6, s. 705-708.
45. JUNGO, Alexandra, “Die Qualifikation der vollen Vorschlagszuweisung durch das Bundesgericht und was der Vorentwurf zur Erbrechtsrevision daraus macht”, successio, Y. 2016, S. 3, s. 276-279.
46. KAŞAK, Fahri Erdem, “Zina veya Hayata Kast Nedeniyle Artık Değerdeki Pay Oranının Azaltılması veya Kaldırılması (TMK m.236/II)”, ASBÜ Hukuk Fakültesi Dergisi, Y. 2020, C. 2, S. 1, s. 111-130.
47. KILIÇOĞLU, Ahmet M., Miras Hukuku, 11. Baskı, Turhan Kitabevi, Ankara, 2021.
48. KORKMAZ, Hülya Taş, “Boşanma Davasında Sağ Kalan Eşin Bu Sıfatla Mirasçılığına Son Vermek Amacıyla Mirasçılar Tarafından Davaya Devam Edilmesi”, DEÜHFD, Y. 2014, C. 16, Prof. Dr. Hakan Pekcanıtez’e Armağan, Özel Sayı, s. 1413-1482.
49. KREN KOSTKIEWICZ, Jolanta / WOLF, Stephan / AMSTUTZ, Marc / FANKHAUSER, Roland (Hrsg.), ZGB Kommentar Schweizerisches Zivilgesetzbuch, OFK – Orell Füssli Kommentar, 4. Auflage, Orell Füssli Verlag AG, Zürich, 2021.
50. LUTZ SCIAMANNA, Lousie, “Nachlassplanung im Vorfeld der Erbrechtsrevision(en)”, AJP/PJA, Y. 2021, S. 3, s. 325-335.
51. NAR, Ahmet, “İsviçre’deki Miras Hukukuna İlişkin Revizyon Çalışmaları ve Türk Hukukuna Olası Yansımaları”, ERÜHFD, Y. 2019, C. 14, S. 2, s. 333-370.
52. ÖZER DENİZ, Miray, Edinilmiş Mallara Katılma Rejiminin Sona Ermesi ve Tasfiyesi, Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2016.
53. ÖZTAN, Bilge, Miras Hukuku (Tablolar ve Örneklerle), 12. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara, 2021.
54. PETEK, Hasan, “Terke Dayalı Boşanmada Manevî Tazminat”, DEÜHFD, Y. 2010, C. 12, S. 2, s. 43-78.
55. POLATER, Salih, “İsviçre Medeni Kanunu İle Karşılaştırmalı Olarak Türk Hukukunda Emeklilikten Doğan Hakların Paylaştırılması”, İnÜHFD, Y. 2017, C. 8, S. 2, s. 453-478.
56. PÜRSELİM DOĞAN, Hatice Selin, “Almanya’da Tescil Edilmiş Eşcinsel Hayat Ortaklığında Veraset İlamının Alınması ve Bu İlama Dayanılarak Türkiye ve Almanya’da Bulunan Terekenin Paylaşılması”, MHB, Y. 2011, C. 31, S. 1, s. 243-266.
57. RUMO-JUNGO, Alexandra, “Die Vorschlagszuweisung an den überlebenden Ehegatten als Rechtsgeschft unter Lebenden: eine Qualifikation mit weitreichenden Folgen”, successio, Y. 2007, S. 3, s. 158-167.
58. SARI, Suat, Evlilik Birliğinde Yasal Mal Rejimi Olarak Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi, Beşir Kitabevi, İstanbul, 2007.
59. SAVAŞ, Abdurrahman, “Evlenmenin Yokluğu”, SÜHFD, Y. 2000, C. 8, S. 1-2, s. 121-140.
60. SEROZAN, Rona / ENGİN, Baki İlkay, Miras Hukuku ve Tamamı Çözümlü Pratik Çalışmalar, 8. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2022.
61. SEROZAN, Rona, “Miras Hukukunun Gelişim Süreci” (Çev. M.S. Paksoy), İÜHFM, Y. 2015, C. 73, S. 1, s. 531-560.
62. ŞENOCAK, Zarife, “Edinilmiş Mallara Katılma Rejiminde Artık Değere Katılma İle İlgili Mal Rejimi Sözleşmeleri ve Tenkisi”, AÜHFD, Y. 2009, C. 58, S. 2, s. 377-411.
63. ŞIPKA, Şükran / KAPLAN, Hasan Ali, “4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu’na göre Eşlerin Artık Değere Katılma ve Paylaşma Oranı ile İlgili Olarak Yapacakları Mal Rejimi Sözleşmelerinin Altsoya Etkisi”, Prof. Dr. Necip Kocayusufpaşaoğlu İçin Armağan, Ankara, 2004, s. 263-274.
64. ŞIPKA, Şükran, Türk Hukukunda Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi ve Uygulamaya İlişkin Sorunlar, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2011.
65. TOPUZ, Seçkin, “Boşanma Davasında Sağ Kalan Eşin Mirasçılık Sıfatını Kaybetmesinin (TMK m.181 f.2) Miras Hakkını Koruyan Anayasa’nın 35. Maddesi Yönünden İncelenmesi”, İÜHFM, Y. 2012, C. 70, S. 2, s. 221-256.
66. TURAN BAŞARA, Gamze, “Ölüme Bağlı Tasarrufların Tenkisi ve Tenkis Davası”, TAAD, Y. 7, S. 27, Temmuz 2016, s. 365-408.
67. TÜZÜNER, Özlem, “Kardeşin Saklı Payının Kaldırılması Üzerine De Lege Lata Bilgiler ve De Lege Ferenda Düşünceler”, İBD, Y. 2014, C. 79, S. 2, s. 103-139.
68. ÜNAL, Akın, “Edinilmiş Mallara Katılma Rejimine Eleştirel Bir Bakış”, AHBÜHFD, Y. 2019, C. 23, S. 4, s. 121-140.
69. WOLF, Stephan / DORJEE-GOOD, Andrea “Das neue Erbrecht – insbesondere Rechtsgeschäftsplanung und Aspekte aus der notariellen Praxis”, in: Das neue Erbrecht – insbesondere Rechtsgeschäftsplanung, Fragen aus der notariellen Praxis und internationales Erbrecht, Hrsg. Stephan Wolf, Stämpfli Verlag, Bern, 2022, s. 1-78.
70. WOLF, Stephan, “Das neue Erbrecht – eine Übersicht über die auf den 1. Januar 2023 in Kraft tretenden Änderungen”, ZBJV, Y. 2022, S. 9, s. 417-443.
71. YAKUPOĞLU, S. Derya, “Olumlu Miras Sözleşmesinin Bağlayıcılığı”, TBBD, Y. 31, S. 136, Mayıs-Haziran 2018, s. 225-263.
72. YASAN, Candan, “Milletlerarası Özel Hukukta Aynı Cinsiyetten Kişilerin Evliliği ve Evlilik Dışı Birliktelikler”, GÜHFD, Atâ Sakmar’a Armağan, Y. 2011, S. 1, s. 749-776 (Yasan, Evlilik Dışı Birliktelikler).
73. YASAN, Candan, Milletlerarası Özel Hukukta Aynı Cinsiyetten Kişilerin Birliktelikleri, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2013 (Yasan, Aynı Cinsiyet).
74. YILDIRIM, Mustafa Fadıl, “Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi İle Miras Hukuku Arasındaki İlişki”, Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Sempozyum Dergisi, Y. 2019, C. I, S. 1, s. 237-263.
75. YILMAZ, Süleyman, Medeni Hukuk, Cilt IV, Miras Hukuku, Yetkin Yayınları, Ankara, 2022.
76. ZEYTİN, Zafer, Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi ve Tasfiyesi, 5. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2021.
77. Schweizerisches Zivilgesetzbuch (Erbrecht) vom 19. Mai 2021, AS 2021 312, https://www.bj.admin.ch/bj/de/home/gesellschaft/gesetzgebung/erbrecht.html, E.T. 2.11.2022.
78. Änderung Schweizerisches Zivilgesetzbuch (Erbrecht) vom 18. Dezember 2020, BBl 2020 9923 ff., https://www.fedlex.admin.ch/eli/fga/2020/2688/de, E.T. 2.11.2022.
79. Botschaft zur Änderung des Schweizerischen Zivilgesetzbuches (Erbrecht) vom 29. August 2018, BBI 2018 5813, https://www.fedlex.admin.ch/eli/fga/2018/2131/de, E.T. 2.11.2022 (BOTSCHAFT).
80. https://www.parlament.ch/de/ratsbetrieb/suche-curia-vista/geschaeft?AffairId=20103524, E.T. 2.11.2022.
81. https://www.parlament.ch/de/ratsbetrieb/amtliches-bulletin/amtliches-bulletin-die-verhandlungen?SubjectId=23483, E.T. 3.11.2022.
82. https://www.parlament.ch/de/ratsbetrieb/amtliches-bulletin/amtliches-bulletin-die-verhandlungen?SubjectId=23465, E.T. 3.11.2022.
83. https://www.parlament.ch/centers/kb/Documents/2010/Kommissionsbericht_RK-S_10.3524_2011-03-31.pdf, E.T. 3.11.2022.
84. https://www.parlament.ch/de/ratsbetrieb/amtliches-bulletin/amtliches-bulletin-die-verhandlungen?SubjectId=28316, E.T. 3.11.2022.
85. https://www.ius.uzh.ch/dam/jcr:00000000-7de3-c558-0000-000070d4619d/bericht_br_postulat_fehr.pdf, E.T. 3.11.2022.
86. https://www.bj.admin.ch/dam/bj/de/data/gesellschaft/gesetzgebung/erbrecht/vorentw-d.pdf.download.pdf/vorentw-d.pdf, E.T. 4.11.2022.
87. https://www.bj.admin.ch/dam/bj/de/data/gesellschaft/gesetzgebung/erbrecht/vn-ber-d.pdf.download. pdf/vn-ber-d.pdf, E.T. 4.11.2022.
88. https://www.bj.admin.ch/ejpd/de/home/aktuell/news/2016/2016-03-041.html, E.T. 5.11.2022.
89. https://www.fedlex.admin.ch/eli/fga/2018/2132/de, E.T. 5.11.2022.
90. https://www.bj.admin.ch/bj/de/home/gesellschaft/gesetzgebung/erbrecht.html, E.T. 5.11.2022.