Yayım Sözleşmesinde Yayımlatanın Yayımcı Zararına Tasarrufta Bulunmama Borcu

Öz

Eser sahibinin yayımcı zararına tasarrufta bulunmama borcu, eser sahibinin, eserin yayımlanması ve ticarileştirilmesi sürecinde yayımcının çıkarlarına zarar verecek her türlü eylemden kaçınma yükümlülüğünü ifade eder. Yayım sözleşmesi ile çoğaltma ve yayma hakkını devreden yayımlatan, sözleşmede kararlaştırılan süre sona ermedikçe, basılan nüshaların tükenmesi için alışılmış süre bitmedikçe eserin tamamı veya bir bölümü üzerinde yayımcının zararına hareket edemez. Yayımlatanın yayımcının zararına olacak tasarruflardan kaçınma borcunun kapsamına çoğaltma ve yayma haklarının girdiği tartışmasızdır. Eser sahibinin manevi haklarından umuma arz hakkı ve eser içeriği hakkında bilgi verme hakkının da yayımcı zararına olmayacak şekilde kullanılması esastır. Eserini umuma arz etmeye karar vermiş olan yayımlatan yayımcı ile yaptığı sözleşme tarihi itibarıyla umuma arz yetkisini kullanmış sayılacak ve devrettiği mali hakları olan çoğaltma ve yayma hakları yayımcı tarafından kullanılabilecektir. Yayım sözleşmesinin imzalanmasından sonra fakat eserin yayımlanmasından önce eser sahibinin eserinin içeriği hakkında bilgi vermesinin her koşulda eserin sürümünü azaltabileceğini söylemek mümkün değildir. İçerik hakkında bilgi vermede ne kadar detaya inildiği, bu detaylı anlatımların eserin tamamı veya tamamına yakınının anlatılıp anlatılmamasına göre değişecektir. Yayımcıya devredilen mali haklar dışında kalan temsil ve umuma iletim haklarının kullanılmasına ilişkin hükümlerin yayım sözleşmelerinde yer alması, yayımcının çıkarına olacaktır. Yayımcının zararına hareket etmeme borcunun istisnaları da bulunmaktadır. Dergilerdeki uzun yazılar ve toplama eserlerin yayımlatan tarafından yeniden yayımlatılabilmesi için kanun koyucu bir süre öngörmüştür. Bu süre, yayım tarihinden itibaren başlayacak olan üç aylık süredir.

Anahtar Kelimeler

• Yayım sözleşmesi
• yayımcı
• yayımlatan
• tasarruf
• zarar

Duty of the Publisher not to Act to The Detriment of the Author in the Publishing Agreement

Öz

The obligation of the author not to act to the detriment of the publisher implies the author’s duty to avoid any action that would harm the interests of the publisher during the process of publication and commercialization of the work. By transferring the reproduction and distribution rights through the publishing agreement, the author cannot act to the detriment of the publisher on the entirety or a part of the work until the customary period for the depletion of printed copies expires, as agreed in the contract. It is undisputed that the obligation to refrain from actions that would be detrimental to the publisher includes the reproduction and distribution rights. It is essential for the author to exercise the right to make the work available to the public and provide information about the content of the work without causing harm to the publisher. The author, who has decided to make the work available to the public, will be deemed to have exercised the right to make it available to the public as of the date of the contract with the publisher, and the transferred economic rights, including reproduction and distribution rights, can be used by the publisher. It is not possible to claim that providing information about the content of the work by the author before its publication would always reduce the circulation of the work. The extent of the detailed information about the content will vary depending on whether the entire work or a significant portion of it is disclosed. t will be in the publisher’s interest for provisions regarding the use of representation and public transmission rights, excluding the financial rights transferred to the publisher, to be included in publishing contracts. There are exceptions to the obligation not to act to the detriment of the publisher. The legislator has provided a period for long articles in magazines and collective works to be re-published by the author. This period is three months starting from the date of publication.

Anahtar Kelimeler

• Publishing agreement
• publisher
• author
• act
• detriment

Kaynakça

1. Açıkgöz, Ahunur, İnternetten İndirilen Dijital Eserlerde Yayma Hakkının Tükenmesi İlkesi, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2021.
2. Aksu, Mustafa, “Eser Yaratıcısının Eseri Üzerindeki Manevi Hakları (Eser Yaratıcısı Kişilik Hakkı) ile Genel Kişilik Hakkı İlişkisi Üzerine Bir Deneme”, Prof. Dr. Rona Serozan’a Armağan, Cilt 1, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2010.
3. Altaş, Hüseyin, Medeni Hukuk Başlangıç Hükümleri (TMK 1-7), 2. Baskı, Yetkin Yayıncılık, Ankara, 2020.
4. Arıdemir, Arzu G., Türk Hukukunda Eser Sahiplerinin Çoğaltma ve Yayma Hakları, Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2003.
5. Arpacı, Abdülkadir; Hatemi, Hüseyin; Rona Serozan, Borçlar Hukuku-Özel Bölüm, Filiz Kitabevi, İstanbul,1992.
6. Arslanlı, M.Halil, Fikrî Hukuk Dersleri II -Fikir ve Sanat Eserleri, Sulhi Garan Matbaası, İstanbul 1954.
7. Ataay, Aytekin, Medeni Hukukun Genel Teorisi, 3. Baskı, Fakülteler Matbaası, İstanbul, 1980.
8. Ateş, Mustafa, Yayım Sözleşmesi, Adalet Yayınevi, İstanbul, 2023.

9. Ateş, Mustafa, “Sahibi Ölen Fikir ve Sanat Eseri Üzerindeki Mali Hakların Mirasçılara İntikali”, Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Ticaret ve Fikri Mülkiyet Hukuku Dergisi, Cilt 6, Sayı 1, Ankara, 2020.
10. Ateş, Mustafa, Fikir ve Sanat Eserleri Üzerindeki Hakların Kapsamı ve Sınırlandırılması, Seçkin Yayınları, Ankara, 2003.
11. Ayan, Mehmet Borçlar Hukuku Genel, Hükümler, 12. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara, 2020.
12. Ayan, Mehmet; Ayan, Nurşen, Medeni Hukuka Giriş, 13. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara, 2020.
13. Ayiter, Nuşin, Hukukta Fikir ve Sanat Ürünleri, Sevinç Matbaası, Ankara, 1972.
14. Ayiter, Kudret “Medeni Hukukta Tasarruf Muameleleri”, AÜSBF Yayınevi, 1953.
15. Bainbridge, David I., Intellectual Property, 8. Baskı, Pearson, London, 2010.
16. Bayındır, Sinan “Eser Sahibinin İzni Olmaksızın Eseri Umuma İletim Suçu”, Türkiye Barolar Birliği Dergisi, Sayı 113, Ankara, 2014.
17. Bellican, Cüneyt, Fikri Hukukta Manevi Haklar ve Manevi Hakların Korunması, Yayınlanmamış Doktora Tezi, İstanbul Kültür Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Ana Bilim Dalı, İstanbul, 2008.
18. Bilge, Necip, Borçlar Hukuku-Özel Borç Münasebetleri, 3. Baskı, Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi (BATİDER) Yayınları, Ankara, 1971.
19. Bozgeyik, Hayri, Fikir ve Sanat Eserleri Hukukunda Mimari Eserlerin Korunması, Yetkin Yayınları, Ankara, 2010.
20. Bozbel, Savaş, Fikir ve Sanat Eserleri Hukuku, 12. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2012.
21. Buz, Vedat, Medeni Hukukta Yenilik Doğuran Haklar, Ankara, 2005.
22. Cumalıoğlu, Emre, Yayım Sözleşmesi, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2018
23. Cumalıoğlu, Emre; Erverdi, Zeynep “Türk Borçlar Kanunu’nun Yayım Sözleşmesine İlişkin Hükümleri ile Yapılan Değişiklikler ve Getirilen Yenilikler”, Prof. Dr. Mustafa Dural’a Armağan, İstanbul 2013.
24. Çelik, Abdullah, Fikir ve Sanat Eserleri Üzerindeki Çoğaltma ve Yayma Haklarının İhlali – İhlalin Sonuçları, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2011.
25. Dural, Mustafa, “Akitten Doğan Yapmama Borçları”, İstanbul Üniversitesi Mukayeseli Hukuk Araştırmaları Dergisi, Cilt 4, Sayı 6, 1970, s. 7-22.
26. Ercan, Cannur, “Fikri Hak Kavramı ve Eser Sahibinin Manevi Haklarının Genel Anlamda Kişilik Hakkıyla İlişkisi”, Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, Sayı 46, 2021, s. 397.
27. Ercoşkun, Kübra Şenol “Mali Hakları veya Kullanım Hakkını Devralanların Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu Kapsamında Korunması”, Hacettepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt 3, Sayı 1, Ankara, 2013.
28. Erdil, Engin, İçtihatlı ve Gerekçeli Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu Şerhi, Cilt 1, Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2009.
29. Erdil, Engin, Fikir ve Sanat Eserleri Hukukunda İşlenme Eserler, Beta Yayıncılık, İstanbul, 2003.
30. Erel, Şafak, Türk Fikir ve Sanat Hukuku, 3. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara 2009.
31. Eren, Fikret, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 26. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara, 2021.
32. Ertaş, Şeref; Gökyayla, K. Emre, “Mimari Projeler Üzerindeki Telif Hakkı”, Prof. Dr. Seyfullah EDİS’e Armağan, İzmir Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları, 2000, s. 411.
33. Franko, Nisim, Türk Borçlar Kanununa Göre Yayın Sözleşmesinin Hükümleri (B.K. 373-381), AİTİA Yayınları, Ankara, 1981.
34. Ginsburg, Jane G, “The Concept of Authorship in Comparative Copyright Law”, DePaul Law Review, Cilt 52, 2003.
35. Giritlioğlu, Necla, Yayın Sözleşmesi, Yayımlanmış Doktora Tezi, İstanbul Üniversitesi Yayınları No: 1253, Hukuk Fakültesi No: 269, Cezaevi Matbaası, İstanbul, 1967.
36. Giritlioğlu, Necla, Dürüstlük Kuralları, Hakkın Kötüye Kullanılması Yasağı, Özellikle Şekil Eksikliğinden Dolayı Geçersizliğin Hakkın Kötüye Kullanılması Yasağı ile Sınırlandırılması, İstanbul, 1989.
37. Gökyayla, K. Emre, “Yayım Sözleşmesinin Konusu”, Cevdet Yavuz’a Armağan, İstanbul, 2011.
38. Gökyayla, K. Emre, Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, 13. Baskı, Turhan Kitabevi, Ankara, 2013.
39. Gökyayla, K. Emre, Telif Hakkı ve Telif Hakkının Devri Sözleşmesi, 2. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara, 2001.
40. Güneş, İlhami, Uygulamada Fikir ve Sanat Eserleri Hukuku, 4. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2022.
41. Hamamcıoğlu-Vardar, Gülşah, Medeni Hukuk’ta Tasarruf İşlemi Kavramı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2014.
42. Hirsch, Ernest, Hukuki Bakımdan Fikri Say, İstanbul Üniversitesi Yayınları, Cilt 2, İstanbul, 1943.
43. Kılıçoğlu, Ahmet, “Telif Hakkı ve Yayın Sözleşmesinden Ayırt Edilmesi”, Ankara Barosu Fikri Mülkiyet ve Rekabet Dergisi, Cilt 1, Sayı 1, Ankara, 2001.
44. Kılıçoğlu, Ahmet, Sınaî Haklarla Karşılaştırmalı Fikri Haklar, 1. Baskı, Turhan Kitabevi, Ankara 2006.
45. Levin, Martin P, “The Contemporary Guide to Negotiating the Author-Publisher Contract”, N.Y.L. School Review, Cilt 54, Sayı 447, 2009-2010.
46. Memiş, Tekin, Fikri Hukuk Bakımından İnternet Ortamında Müzik Sunumu, Seçkin Yayınevi, Ankara, 2002.
47. Molina, J. Carlos Ferna´ndez; Peis, Eduardo “The Moral Rights of Authors in the Age of Digital Information”, Journal of the American Society for Informatıon Science and Technology, Cilt 52, Sayı 2, 2001.
48. Oğuzman, Kemal; Barlas, Nami, Medeni Hukuk, Giriş/Kaynaklar/Temel Kavramlar, İstanbul 2011.
49. Oğuzman, Kemal; Öz, Turgut, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, Cilt 1, Genişletilmiş 18. Baskı, Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2020.
50. Olgaç, Senai, Kazai ve İlmi İçtihatlarla Borçlar Kanunu Şerhi, Cilt 4, Emel Matbaacılık, Ankara, 1976.
51. Öztan, Fırat Fikir ve Sanat Eserleri Hukuku, 1. Baskı, Ankara, 2008.
52. Öztrak, İlhan, Fikir ve Sanat Eserleri Üzerindeki Haklar, AÜSBF Yayınevi, Ankara 1971.
53. Saymen, Ferit, Türk Medeni Hukuku, Cilt 1, İstanbul, 1948.
54. Suluk, Cahit; Orhan, Ali, Uygulamalı Fikri Mülkiyet Hukuku, Cilt 2, Arıkan Yayıncılık, İstanbul, 2005.
55. Suluk, Cahit; Karasu, Rauf; Nal, Temel, Fikri Mülkiyet Hukuku, 3. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2019.
56. Tekinalp, Ünal, Fikri Mülkiyet Hukuku, 5. Baskı, Beta Yayıncılık, İstanbul, 2012.
57. Tekinay, Selahattin Sulhi; Akman, Galip Sermet; Burcuoğlu, Haluk; Altop Serpil, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 7. Baskı, Filiz Kitabevi, İstanbul, 1993.
58. Tosun, Yalçın, Medeni Hukuk, Sözleşme Hukuku ve Fikir ve Sanat Eserleri Hukuku Açısından Manevi Haklar, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2016.
59. Tosun, Yalçın, Sinema Eserleri ve Eser Sahibinin Hakları, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2009.
60. Tunçomağ, Kenan, Türk Borçlar Hukuku Cilt 2 Özel Borç İlişkileri, Sermet Matbaası, İstanbul, 1977.
61. Tunçomağ, Kenan, Türk Borçlar Hukuku Cilt 1 Genel Hükümler, 6. Baskı, Sermet Matbaası, İstanbul, 1976.
62. Tüysüz, Mustafa, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu Çerçevesinde Fikri Haklar Üzerindeki Sözleşmeler, Yetkin Yayınları, Ankara, 2007.
63. Uygur, Turgut, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu Şerhi, 3. Baskı, Seçkin Yayınları, Ankara, 2012.
64. Von Tuhr, Andreas, Borçlar Hukuku, Cilt 1, (Çev.Cevat Edege), Yeni Matbaa, İstanbul, 1952.
65. Wilkinson, Margaret Ann; Gerolami, Natasha, The Author as Agent of Information Policy: the Relationship between Economic and Moral Rights in Copyright, Western University Law School, Law Publications, 2009.
66. Yarsuvat, Duygun, Türk Hukukunda Eser Sahibi ve Hakları, Genişletilmiş 3.Bası, İÜSBF Yayınları İstanbul, 1984.
67. Yavuz, Levent; Alıca Türkay; Merdivan, Fethi, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu Yorumu, Cilt 1, 2. Baskı, Seçkin Yayınları, Ankara, 2014.
68. Yavuz, Cevdet; Acar, Faruk; Özen, Burak, Türk Borçlar Hukuku Özel Hükümler, 10. Baskı, İstanbul, 2014.
69. Yılmaz, Canan, Türk ve İsviçre Borçlar Kanunlarına Göre Yayın (Neşir) Sözleşmesi, Yayınlanmamış Doktora Tezi, İstanbul, 2007.
70. Zevkliler, Aydın; Gökyayla, K. Emre, Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, 13. Baskı, Turhan Kitabevi, Ankara, 2013.
71. https://telifhaklari.ktb.gov.tr/TR-332363/edebiyat-ve-sanat-eserlerinin-korunmasina-iliskin-bern https://sozluk.gov.tr/ https://tr.wikipedia.org/wiki/Anasayfa www.karararama.yargitay.gov.tr