İNGİLİZCE VE AZERBAYCAN DİLİNDE İKİ VEYA DAHA FAZLA YAN CÜMLELİ BİRLEŞİK CÜMLELERİNİN MELODİK, ZAMANSAL VE DİNAMİK VARYASYON TÜRLERİNİN KARŞILAŞTIRILMALI ANALİZİ

Öz

Makale, İngilizce ve Azerice'de iki veya daha fazla yan cümleli uzlaştırma cümlelerinin melodik, zamansal ve dinamik varyasyon türlerinin karşılaştırılmalı analizini ele almaktadır. Araştırma, karşılaştırmalı-tipolojik ve deneysel-fonetik yöntemlere dayanmaktadır; dolayısıyla her iki dilde farklı dil gurupları ve farklı dil sistemlerine ait olmaktadırlar. Deneyi gerçekleştirmek için her iki dilden de bir suru örnek seçilmiştir. Burada, başlıca, araştırmanın amacına bağlı olarak iki ve üç dizim içeren cümleler seçilmiştir. Deney sonuçları belirginleştiğinde, İngilizceye ait sonuçlar Azericeye ait sonuçlarla karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırmayı yapmak için PRAAT bilgisayar programı kullanılmıştır

Anahtar Kelimeler

• Varyasyon, İmtiyaz, Melodik, Dinamik, Zamansal, Akustik, Parametreler, Tonlama, İletişim.

Comparative Analysis Of Melodic, Temporal And Dynamic Varition Types Of Concession Claues With Two Or More Syntagms In English And Azerbaijani

Öz

The article deals with the comparison of melodic, temporal and dynamic variation of concession clauses with two or more syntagms in English and Azerbaijani. The research is based on the comparative-typological and experimental-phonetic methods; hence both of the languages belong to different language families and different language systems. A lot of examples from both languages have been chosen to carry out an experiment. Here, mainly, sentences with two-syntagms and three-syntagms have been chosen, depending on the purpose of the research. When the results of experiment became apparent, the part of the material belonging to English has been compared with the part that belongs to Azerbaijani. For this purpose, PRAAT computer program has been used

Anahtar Kelimeler

• variation,concession,melodic,dynamic,temporal,acoustic,parameters,intonation,communication

Kaynakça

1. Aslanov F.Ə. (2009). Müasir alman və Azərbaycan dillərində sintaqm problemi və onun eksperimental-fonetik tədqiqi. Filol. elm. dok. ... diss. avtoref. Bakı: Nurlan. (Aslanov F.A. (2009) The problem of syntagm in modern German and Azerbaijani and its experimental-phonetic analysis. Abstract of Doctor’s dissertation. Baku: Nurlan)
2. Брызгунова Е.А. (1977). Звуки и интонация русской речи. Москва: Высшая школа. (Brizgunova E.A. (1977). Sounds and intonation of Russian Speech. Moscow: Visshaya Shkola)
3. Вейсалов (Вейсалли) Ф. (1990) Проблема варьирования фонем в современной фонологии. «ВЯ», № 3. (Veysalov (Veysalli) F. (1990) The problem of variation of phoneme in modern phonology. “VY”, № 3)
4. Зиндер Л.Р. (1979). Общая фонетика. Москва: Высшая школа. (Zinder L.P. (1979). General Phonetics. Moscow: Visshaya Shkola)
5. Пешковский А.М. (1960). Интонация и грамматика. Избранные труды. Москва: Высшая школа. (Peshkovskiy A.M. (1960). Intonation and Grammar. Selected works. Moscow: Visshaya Shkola)
6. Щерба Л.В. (1974). Языковая система и речевая деятельность. Ленинград: Наука. (Scherba L.V. (1974). Language system and speech activity. Leningrad: Nauka)
7. Щерба Л.В. (1958). Опыт общей теории лексикографии. т. 1, Ленинград: Наука. (Scherba L.V. (1958). Experiment of general theory of lexicography. (1958). Leningrad: Nauka)
8. Veysəlli F. (2007). Dil. Bakı: Maarif. (Veysalli F. (2007). Language. Baku: Maarif) Yunusov D. (2008). Mürəkkəb sintaktik vahidlərdə konstantlıq və variativlik. Bakı: Nurlan.

9. (Yunusov D. (2008). Constancy and variation in complex syntactic units. Baku: Nurlan)
10. Yunusov D. (2007) Müxtəlifsistemli dillərdə mürəkkəb sintaktik vahidlərin variativliyi. Dokt. diss.
11. avtoreferatı. Bakı: Nurlan. (Yunusov D. (2007). Variation of complex syntactic units in the languages of different systems.Abstract of Doctor’s dissertation. Baku: Nurlan)
12. Yadigar (Вейсялли) F. (1993). Fonetika və fonologiya məsələləri. Bakı:, Maarif. (Yadigar (Veysalli) F.(1993). Problems of phonetics and phonology. Baku: Maarif)