Ortaokul Öğretmenlerinin Spora İlişkin Tutumları İle Tükenmişlik Düzeyleri İlişkisi
Öz
Bu çalışma ile, Batman İl Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı merkez ortaokullarında görev yapan öğretmenlerin spora ilişkin tutum ve davranışları ile mesleki tükenmişlik durumları ilişkisi araştırılmıştır. Araştırmaya 168 öğretmen gönüllü olarak katılmıştır. Veri toplama aracı olarak, katılımcıların demografik bilgileri ile spora ilişkin tutumlarını belirlemek üzere araştırmacılar tarafından geliştirilen Kişisel Bilgi Formu ve mesleki tükenmişlik durumlarını ölçen Mashlach Tükenmişlik Envanteri (MTE) kullanılmıştır. Verilerin istatistiksel analizleri için SPSS 16.0 programının Anova ve t-testinden yararlanılmıştır. Araştırma sonuçları incelendiğinde; hem erkek hem de kadınlarda tükenmişlik alt boyutları düzeyleri benzer bulunmuştur. Öğretmenlerin % 22’si düzenli spor/fiziksel aktivite yaptığı ve % 78’i de düzenli spor/fiziksel aktivite yapmadığı belirlenmiştir. Düzenli spor yapan öğretmenlerin spor yapmayanlara göre Duygusal Tükenme ve Kişisel Başarı alt boyutları düzeylerinde anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Ancak Duyarsızlaşma alt boyutunda gruplar arasında herhangi bir anlamlı farklılık bulunmamıştır. Fırsat verilmesi halinde öğretmenlerin %39,9’u doğa yürüyüşünü ve % 50’si de tenis sporunu yapmak istediğini beyan etmesi, bu yönde altyapı ve spor programlarının arttırılmasını gerekli kıldığı değerlendirilmektedir.
Kaynakça
- Akçamete, G., Kaner, S., Sucuoğlu, B., (2001). Öğretmenlerde Tükenmişlik İş Doyumu ve Kişilik. 1. Baskı, Nobel Yayınları, Ankara.
- Akgün, N.,(1986). Egzersiz Fizyolojisi. Ege Üniversitesi Basımevi, İzmir.
- Allen, R.J., (1983). Human Stress: Its Nature and Control. Macmillan, New York.
- Amman M.T., Karahüseyinoğlu M.F., Yaprak P., Şahin S., (2006). Mesleki Yaşamda Bedensel Faaliyet ile Kitle Sporu İlişkisi, Spor Bilimleri Kongresi Bildiri Kitabı, Muğla, s. 302-4
- Avşaroğlu, S., Deniz, E.M., Kahraman, A., (2005). Teknik Öğretmenlerde Yaşam Doyumu, İş Doyumu ve Mesleki Tükenmişlik Düzeylerinin İncelenmesi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 14, 115-129.
- Caldwell, L., Smith, E., Weissenger E., (1992). The Relationship of Leisure Activities and Perceived Health of College Students, Society and Leisure, 15(2): 545–556.
- Cemaloğlu, N., Şahin, D.E., (2007). Öğretmenlerin Mesleki Tükenmişlik Düzeylerinin Farklı Değişkenlere Göre İncelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, (15)2: 465-84.
- Cohen, L., Manion, L., Morrison, K., (2009). Research Methods in Education (6th ed.). Routledge, Taylor & Francis Group, New York.
- Doğan, B., Moralı, S., (1999). Üniversite Öğretim Elemanlarının Sporla İlgili Tutumları ile Yaşam ve İş Doyum Düzeylerinin Spor Yapma Alışkanlıkları ile İncelenmesi. Celal Bayar Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 3(1): 15-27.
- Ergin, C., (1992). Doktor ve Hemşirelerde Tüken¬mişlik ve Maslach Tükenmişlik Ölçeğinin Uyarlanması, 143–154, içinde: Bayraktar, R. ve Dağ, İ., VII. Ulusal Psikoloji Kongresi Bilimsel Çalışmaları, Türk Psikologlar Derneği Yayını, Ankara.