Türkiye’de Matematik Öğretimi Alanında Yapılan Lisansüstü Tezlerin İncelenmesi

Öz

Bu araştırma, matematik öğretimini konu edinen yüksek lisans ve doktora tezlerinin incelenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Nitel araştırma yöntemine göre desenlenen bu araştırmada incelenen tezlerle ilgili iki temel ölçüt belirlenmiştir: Tez araştırmasının Türkiye’de yapılmış olması ve matematik öğretimini konu alması. Bu ölçütlere uygun olarak 47 yüksek lisans ve 36 doktora tezi incelenmiştir. Araştırmanın verileri doküman incelemesi tekniğiyle toplanmış, betimsel analiz tekniğine çözümlenmiştir. Yüksek Öğretim Kurulu’nun Ulusal Tez Veri Tabanında bulunan ve tam metin erişimine açık olan yüksek lisans ve doktora tezleri; yayım yılına, çalışma grubuna, araştırma yöntemi ve veri toplama araçlarına göre incelenmiş ve tasnif edilmiştir. 1999-2021 yıllarında yapılan tezler incelendiğinde, Türkiye’de matematik öğretimi konusunda gerçekleştirilen yüksek tezlerinin büyük çoğunluğunun 2018 yılında; doktora tezlerinin 2012 ve 2013 yıllarında yapıldığı tespit edilmiştir. Yüksek lisans tezlerinde çalışma grubu olarak daha çok öğretmen ve öğrencilerle çalışıldığı; doktora tezlerinde ise öğrencilerin katılımcı olduğu anlaşılmıştır. Yüksek lisans tezlerinde nicel yöntemlerin, doktora tezlerinde ise çoğunlukla karma yöntemlerin tercih edildiği belirlenmiştir. Yüksek lisans tezlerinde veri toplamak için en çok ölçeklerin kullanıldığı; doktora tezlerinde ise çoğunlukla görüşme ve başarı testlerinin kullanıldığı gözlenmiştir. Araştırma sonuçlarının matematik öğretimi üzerine yapılacak farklı araştırmalar için çözüm önerileri sunacağı ve bakış açısı geliştirebileceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Matematik öğretimi
• yüksek lisans tezi
• doktora tezi
• betimsel analiz

Analysis Of The Graduate Theses In The Field Of Teaching Mathematics Education In Turkey

Öz

This research was carried out to examine the master's and doctoral theses on mathematics teaching. In this research, which was designed according to the qualitative research method, two basic criteria were determined about the theses examined: The thesis research was conducted in Turkey and it was about teaching mathematics. In accordance with these criteria, 47 master's and 36 doctoral theses were examined. The data of the research were collected by the document analysis technique and analyzed using the descriptive analysis technique. Master's and doctoral theses in the National Thesis Database of the Council of Higher Education and open to full text access has been examined and classified according to publication year, study group, research method and data collection tools. When the theses made in 1999-2021 are examined, it is seen that most of the master's theses on mathematics teaching in Turkey were conducted in 2018 and doctoral theses were made in 2012 and 2013. In master's theses, the study group mostly consisted of teachers and students. Besides, it was understood that the students were the participants in the doctoral dissertations. It has been determined that quantitative methods are preferred in master's theses and mostly mixed methods are preferred in doctoral dissertations. It is observed that scales are mostly used to collect data in master theses and mostly interview and achievement tests were used in doctoral dissertations. It is thought that the results of the research will offer solutions and develop perspectives for different researches on teaching mathematics.

Anahtar Kelimeler

• Mathematics teaching
• master thesis
• doctoral thesis
• descriptive analysis

Kaynakça

1. Akaydın, Ş. ve Çeçen, M. A. (2015). Okuma becerisiyle ilgili makaleler üzerine bir içerik analizi. Eğitim ve Bilim, 40(178),183-198.
2. Akkoyunlu, B. (1995). Bilgi teknolojilerinin okullarda kullanımı ve öğretmenlerin rolü. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(11).
3. Aksu, H. H. ve Keşan, C. (2011). İlköğretimde aktif öğrenme modeli ile geometri öğretiminin başarı ve kalıcılık düzeyine etkisi. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi, 1(3), 94-113.
4. Arseven, A. (2019). Matematik Öğretim Yöntemleri. Ankara: Pegem A Akademi.
5. Değirmenci Gündoğmuş, H.(2018).Okuduğunu anlama ile ilgili yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi. Electronic Turkish Studies, 13(2).
6. Ekiz, D. (2015). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Anı Yayınları.
7. Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) (2010).İlköğretim matematik dersi1-5. sınıflar öğretim programı. Ankara: Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.
8. NCTM. (2008). Principles and standards for school matematics (3th ed.). Reston, VA: The National Council of Teachers of Mathematics.

9. Olkun, S. ve Toptaş, V. (2016). İlkokullar İçin Resimli Matematik Terimler Sözlüğü. Ankara: Sonçağ Yayıncılık.
10. Olkun, S. ve Uçar, Z. T. (2004). İlköğretimde etkinlik temelli matematik öğretimi. Ankara: Eğiten Kitap.
11. Taşdemir, C. (2009). İlköğretim ikinci kademe öğrencilerinin matematik dersine karşı tutumları: Bitlis ili örneği. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 12(2009),89-96.
12. Tıraş, Ş. (1999). Öğrenme-öğretme açısından matematik öğretmenlerinin yeterliliği ve etkili olma düzeyleri. D.E.Ü. Buca eğitim Fakültesi Dergisi,11(1999), 166-178.
13. Toptaş, V. (2012). Elementary school teachers’opinions on instructional methods used in mathematics classes. Eğitim ve Bilim, 37(166), 116-128.
14. Toptaş, V. ve Kılıçkaya, M. (2017). Problem çözme: Literatür incelemesi. International Journal of Education Technology and Scientific Researches, 2(2), 20-31.
15. Toptaş, V. ve Gözel, E. (2018). An Investigation of the Metaphorical Perceptions of the Parents on the Concept of “Mathematics”. International Electronic Journal of Elementary Education, 10(5), 621-625.
16. Yaşar, Ş. ve Papatğa, E. (2015). İlkokul matematik derslerine yönelik yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(2).
17. Yenilmez, K. (2016). Öğretmen adaylarının akademik öz-yeterlikleri ve matematik öğretimine yönelik öz-yeterliklerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, (29), 316-323.
18. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. 10. baskı, Ankara: Seçkin Yayıncılık.