Bagus Riyono, Tazkiya Therapy in Islāmic Psychotherapy

Yıl 2026, Sayı: 55, 360 - 365, 24.02.2026

Sondoss Aldimasi

https://doi.org/10.26570/isad.1825711

https://izlik.org/JA28UW83NK

Öz

Bu inceleme, Bagus Riyono tarafından geliştirilen, Kur’ân temelli ve çok boyutlu bir çerçeve olan Tazkiya Therapy in Islāmic Psychotherapy’yi (Riyono, 2024) eleştirel bir bakışla değerlendirmektedir. Model, ruhsal arınma (tazkiya) kavramını psikolojik iyilik hâlinin merkezine yerleştirmekte ve terapötik değişimi, Bâtınî işaretlerle bilişsel etkileşimin duygu, davranış ve ruhun gelişimini şekillendirdiği bilgi aracılı bir süreç olarak kavramaktadır. Model, klasik İslâmî kavramları çağdaş psikoloji teorileriyle bütünleştirmekte ve klinik uygulama için yedi teorik çerçeve, vaka örnekleri ve “empatik yönergeler” sunmaktadır. Güçlü yönler arasında kavramsal tutarlılık, Müslüman klinisyenler için pratik erişilebilirlik ve dönüşümün birincil odak noktaları olarak kalp (qalb) ve ruh (rūḥ, nafs) üzerine vurgu yer almaktadır. Sınırlılıklar ise ampirik doğrulamanın eksikliği, terapist niteliklerine dair yetersiz rehberlik, metodolojik operasyonel açıklığın eksikliği, gayrimüslim danışanlara uyarlama konusunda sınırlı yol gösterme ve klasik İslâmî kaynaklarla daha derin bir etkileşime ihtiyaç duyulmasıdır. Özetle, Riyono’nun çalışması İslâm psikoterapisine önemli bir katkı sunmakta, teolojik temelli ve psikolojik olarak yapılandırılmış bir model önerirken, gelecekteki araştırma ve mesleki eğitim için yönlendirmeler sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

tazkiya terapisi , tazkiya , İslâm psikoterapisi , Kur’ân temelli terapi , Kur’ân rehberliği , İslâm psikolojisi , ruhsal arınma , ruhsal iyileşme , terapist eğitimi , terapötik modeller , çok boyutlu iyilik hâli , Müslüman ruh sağlığı

Bagus Riyono, Tazkiya Therapy in Islāmic Psychotherapy

https://izlik.org/JA28UW83NK

Öz

This review critically examines Tazkiya Therapy in Islāmic Psychotherapy (Riyono, 2024), a Qur’anic-rooted, multidimensional framework developed by Bagus Riyono. The model positions spiritual purification (tazkiya) at the center of psychological well-being, conceptualizing therapeutic change as a knowledge-mediated process in which cognitive engagement with Divine signs informs emotion, behavior, and the cultivation of the soul. It integrates classical Islamic constructs with contemporary psychological theory and provides seven theoretical frameworks, case vignettes, and “empathetic directives” for clinical application. Strengths include conceptual coherence, practical accessibility for Muslim clinicians, and emphasis on the heart (qalb) and soul (rūḥ, nafs) as primary loci of transformation. Limitations involve the absence of empirical validation, insufficient therapist qualification guidelines, underdeveloped methodological operationalization, limited adaptation for non-Muslim clients, and need for deeper engagement with classical Islamic scholarship. In summary, Riyono’s work contributes significantly to Islamic psychotherapy, offering a theologically grounded and psychologically structured model while highlighting directions for future research and professional training.

Anahtar Kelimeler

Tazkiya therapy , tazkiya , Islamic psychotherapy , Qur’anic-based therapy , Qur’anic guidance , Islamic psychology , spiritual purification , spiritual healing , therapist training , therapeutic models , multidimensional well-being , Muslim mental health

Teşekkür

Special thanks to my Professor at IHU Dr. Feyza Uzunoğlu Saçmalı