Türkiye‘de Ekonomik Büyüme-İstihdam İlişkisi ve Çalışma Süreleri

Öz

Literatür taramasına dayalı bu çalışmada, ekonomik büyüme ve istihdam arasındaki ilişki işgücü talebi yönünden ele alınarak, Türkiye’de 4857 sayılı İş Kanunu ile belirlenen normal haftalık çalışma süresinin uluslararası standartların üzerinde belirlenmesinin, çalışma sürelerinin aşılmasının ve esnekleştirilmesinin istihdamı kısıtlayıcı etkisi üzerinde durulmuştur. Son yıllarda, Türkiye’de ekonomik büyümenin beklendiği düzeyde istihdam yaratmadığı gözlenmekte ve bunun nedenleri tartışılmaktadır. Ekonomik büyüme ile istihdam arasındaki ilişkinin ekonomi, çalışma ekonomisi ve iş hukukunun alanına giren disiplinler arası bir konu olduğu dikkate alınarak; sorunun irdelenmesi gerekmektedir. Bununla birlikte, sorunun iş hukuku açısından irdelenmesi üzerinde fazla durulmadığı gözlenmektedir. Mevcut işgücünün uzun süre çalıştırılması, gerçekleştirilen ekonomik büyümenin kayıtlı istihdama beklenen ölçüde yansımasını engelemektedir. Bunda, ekonominin ve işgücü piyasasının yapısal özellikleri belirleyicidir. İş Kanunu içinde çalışma sürelerinin esnekleştirilmesi de ekonomik büyümenin istihdama yansıması üzerinde kısıtlayıcı etki yapacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Türkiye, Ekonomik Büyüme, Yasal Çalışma Süreleri, İstihdam, İş Kanunu

Öz

In this study based on literature searching, the relation between economic growth and employment is considered from the labour force demand side, and the focus is on the restrictive effect of the fact that normal weekly working hours in Turkey, which is determined in the Labour Law numbered 4857, is above the international standards, working hours are exceeded and deemed more flexible. In the recent years, it has been observed that economic growth cannot create employment in an expected level and the reasons of this trend are being discussed in Turkey. Considering the fact that the relation between economic growth and employment is an interdisciplinary subject which is in the scope of economics, labour economics and labour law, this subject should be analysed. Moreover, it is observed that the labour law side of the problem has never been discussed in detail. Having the existing labour force work for long periods hinders the reflection of the ongoing economic growth on the registered employment in an expected level. Here the definitive point is the structural characteristics of the economy and the labour force. Furthermore, in the case that working hours is rendered flexible in the Labour Law, it will have a restricting effect on the reflection of economic growth on employment.

Anahtar Kelimeler

• Turkey, Economic Growth, Legal Working Hours, Employment, Labour Law

Kaynakça

1. Bulutay, Tuncay (1995), Employment, Unemployment and Wages in Turkey, With introduction by Edmond Malin- vand and Comments by Orhan Güve- nen, ILO and State Institute of Statistics. Ankara, 1995, Turkey.
2. Bosch, George (1994), Working Time in 14 Industrilies Countries, Edited by Ger- hard Bosch, Peter Dawkins and Frran- cois Michon, International Institute for Labour Studies, Switzerland, Ge- neva,1994.
3. Centel, Tuncay (2003), “Türkiye’de Yeni İs- tihdam Türleri ile İş İlişkilerinin Esnek- leştirilmesi”. Çalışma Hayatında Esneklik. Türkiye İşveren Konfederas- yonu Yayını. Ankara, 2003.
4. ÇSGB (2006), Kayıtdışı İstihdam, (http://www.csgb.gov.tr/sgb_web/su num/ba.pdf)
5. Çelik, Nuri ( 2003) İş Hukuku Dersleri. Yayın No:1405; Hukuk Dizisi: 596. 16. Bası. Ekim, 2003. İstanbul.
6. Delegation of the European Commision to Turkey (2007), AB’de Çalışma Saatleri, (http://min.avrupa.info.tr/QA/forum /viewthread.php?lang=0&forum_id63 &thread_id=3257
7. DPT, (2000), Uzun Vadeli Strateji ve Seki- zinci Beş Yıllık Kalkınma Planı 2001– 2005, 2000, Ankara.
8. DPT, (2001), DPT, Sekizinci Beş Yıllık Kal- kınma Planı, İşgücü Piyasası Özel İhti- sas Komisyonu Raporu. Yayın No : DPT : 2548, ÖİK. No: 564. Ankara, 2001.

9. DPT, (2007), Dokuzuncu Beş Yıllık Kalkınma Planı 2007–2013 İşgücü Piyasası Özel İhtisas Komisyonu Raporu, Yayın No: DPT: 2709 - ÖİK: 662. 2007, Ankara.
10. Elliot, F, Robert (1997), Labour Economics: A Comparatative Text. Reprinted 1997. McGraw-Hill Internatonal (UK) Limi- ted, England.
11. Hazine Müsteşarlığı (2007), Kobi Kredileri İzleme Raporu (1999-2005), http://www.hazine.gov.tr/mev- zuat/Kobi_Destek_Sistemi_pdf
12. Kara, Mehmet ve Durual, Mehmet (2003) Ekonomik Büyümenin İstihdam Yarat- mama Sorunu. (http://iibf.kou.edu.tr/ceko/ssk/kitap 5019.pdf) . s.367-396
13. Kazgan, Gülten (2002), 1990 Sonrası Yıllarda Türkiye’de Krizler ve Yarattığı Sonuç- lar (İşçiler ve Sosyal Önlemler Açısın- dan Bir İrdeleme ), Ekonomik Krizin İş Hukuku Uygulamasına Etkisi, İstanbul Barosu, Galatasaray Üniversitesi, İstan- bul Barosu Yayınları. 2002, s. 17-40, İs- tanbul.
14. Kamusen (2003), İşsizliğe Çözüm Arayışları Çerçevesinde Çalışma Süreleri,
15. (http://www.kamusen.org.tr/imaj/arge/c alismasureleri.pdf)
16. Kuzgun, İnci (2004), Türkiye’de Bireysel İş İlişkilerinin Düzenlenmesinde Yeni Yaklaşımlar. T. C. Muğla Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Tar- tışma Tebliğleri No : 2004/06.
17. Kuzgun, İnci (2005), Türkiye’de Kısa Ça- lışma Uygulaması. H.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt 23, Sayı 2, s. 35-52, Aralık, 2005.
18. Kuzgun, İnci (2007), Türkiye’de Firma Açı- sından Esnekliğe Dayalı İstihdam Star- tejisi, Journal of Yasar University, 30. N0: 8,Volume 2. http://joy.yasar.edu.tr/arsiv/n8v2/.
19. Liemt Van, Gijsbert (1997) “Labour in The Global Economy: challenges, adjust- ment and policy responses in the EU”. Globalization of Labour Market Challe- ges, Adjustment and Policy responses in the European Union and Less Deve- loped Countries. Edited by Olga Me- medovic, Arie Kuyvenhoven and Willem T. M. Molle. Netherland Econo- mic Institute. Kluwer Acedemic Publis- hers. U.S.A. 1997.
20. OECD(1990) Labour Market Policies for The 1990’s. Switzerland,1990.
21. SGK (2001), 2001 yılı İstataisitkleri, www.ssk.gov.tr/wps/sskroot/istatis- tik/istatistik2001/T1-15-2001son.xls
22. SGK (2006), 2006 yılı İstatistikleri,
23. http://www.ssk.gov.tr/sskdownloads/ana sayfa/istaistik/istatistik20067default.ht ml
24. SPO(2007) Nineth Development Plan (2008- 2013) 2008 Annual Programme. Ankara, Turkey. 2007.
25. TİSK, (2003) Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu. 4857 Sayılı İş Kanunu ve Gerekçesi (Kabul Edilen Değişiklik Önergeleri İle Birlikte) Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu Yayın No: 234. Ankara. Temmuz, 2003.
26. Worlbank, (2006) Turkey, Labor Market Study, Report No: 33254-Tr, (http://si- teresources.worldbank.org/INTTUR- KEY/Resources/361616-144320150009 /Labor_Study.pdf)