Türkiye’de Yerel Demokrasiyi Güçlendirme Bağlamında Vatandaş Katılımını Teşvik Edici Mekanizmalar

Öz

Demokrasinin temel taşlarından olan vatandaş katılımı Antik Yunan’dan beri binlerce yıldır önemli bir değer olarak görülmüştür. Ancak günümüzde hem yüzölçümü hem de nüfus bakımından oldukça genişlemiş modern devletler vatandaş katılımını sağlamada oldukça zorlanmaktadır. Bu kapsamda merkezi yönetimden ziyade yerel yönetimler hem demokrasinin daha etkin bir şekilde tesis edilmesi hem de vatandaş katılımının sağlanması açısından en uygun alanlardan biri olarak görülmüştür. Bu bağlamda ülkeler toplumsal ve kültürel dinamiklerini de göz önünde bulundurarak yerel yönetimlerde vatandaş katılımının artırılması ve kolaylaştırılmasına yönelik mekanizmalar geliştirmişlerdir. Bu kapsamda çalışmada literatür taraması yöntemiyle Türkiye’de yerel yönetimlerin vatandaş katılımını artırmaya yönelik kullandıkları mekanizmaların neler olduğu tespit edilmeye çalışılmıştır. Araştırma sonucunda yerel yönetimlerin vatandaş katılımını artırmaya yönelik kullandıkları mekanizmaların “hemşehri hukuku, gönüllülük, meclis komisyonlarına katılma, kent konseyi, sivil toplum kuruluşları ile iş birliği” şeklinde olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Demokrasi
• Vatandaş Katılımı
• Yerel Yönetimler

Promoting Mechanisms of Citizens Participation in the Context of Strengthening Local Democracy in Turkey

Öz

Citizen participation, which is one of the cornerstones of democracy, has been seen as an important value for thousands of years since Ancient Greece. Today, however, modern states that have expanded considerably in terms of both surface area and population have difficulties in ensuring citizen participation. In this context, local governments rather than the central government have been seen as one of the most suitable areas in terms of both establishing democracy more effectively and ensuring citizen participation. Within this scope, countries have developed mechanisms to increase and facilitate citizen participation in local governments, taking into account their social and cultural dynamics. In this context, in this study, it has been tried to determine what the mechanisms used by local governments in Turkey to increase citizen participation are through the literature review method. As a result of the research, it has been seen that the mechanisms used by local governments to increase citizen participation are "citizen law, volunteering, participation in parliamentary commissions, cooperation with the city council, and non-governmental organizations".

Anahtar Kelimeler

• Democracy
• Citizen Participation
• Local Governments

Kaynakça

1. Arnstein, S. R. (1969). A Ladder of Citizen Participation. Journal of the American Institute of Planners, 35(4):216–224.
2. Berner, M. M., Amos, J. M., & Morse, R. S. (2011). What constitutes effective citizen participation in local government? Views from city stakeholders. Public Administration Quarterly, 128-163.
3. Buček, J., & Smith, B. (2000). New Approaches to Local Democracy: Direct Democracy, Participation and the “Third Sector.” Environment and Planning C: Government and Policy, 18(1), 3–16. doi:10.1068/c9950
4. Chikerema, A. F. (2013). Citizen participation and local democracy in Zimbabwean local government system. IOSR Journal of Humanities and Social Science, 13(2), 87-90.
5. Christiano, T. & Bajaj, S. (2022). Democracy. Stanford Encyclopedia of Philosophy. Çam, E. (1994). Siyaset bilimine giriş. İstanbul: Der Yayınları.
6. Dahl, R. A. (1967). The City in the Future of Democracy. American Political Science Review, 61.
7. Dahl, R. A. (2008). Democracy and its Critics. Yale university press.
8. Devas, N., & Grant, U. (2003). Local government decision-making? citizen participation and local accountability: some evidence from Kenya and Uganda. Public Administration and Development, 23(4), 307–316. doi:10.1002/pad.281

9. Ebdon, C., & Franklin, A. L. (2006). Citizen participation in budgeting theory. Public Administration Review, 66(3), 437-447.
10. Eroğlu, H. T. (2006). Yönetime Katılma Biçimleri ve Yerel Yönetimlerde Demokratik Mekanizmalar. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 6(11), 190-206.
11. Gaventa, J., & Valderrama, C. (1999, June). Participation, citizenship and local governance. In Background note for the workshop “Strengthening Participation in Local Governance,” University of Sussex, Institute of Development Studies (Vol. 21).
12. Neshkova, M. I., & Kalesnikaite, V. (2019). Corruption and citizen participation in local government: Evidence from Latin America. Governance. Doi:10.1111/gove.12401
13. Oktay, T. (2023). Yerel Yönetimler. İdealkent Yayınları: Ankara
14. Önder, Ö. (2013). Yerelleşme ve Yerel Demokrasinin Güçlendirilmesi Bağlamında Yerel Katılım. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 9(18), 311-326.
15. Pandeya, G. P. (2015). Does Citizen Participation in Local Government Decision-Making Contribute to Strengthening Local Planning and Accountability Systems? An Empirical Assessment of Stakeholders’ Perceptions in Nepal. International Public Management Review, 16(1), 67–98.
16. Roberts, Nancy C. (2008). The Age of Direct Citizen Participation, Nancy C. Roberts (ed.), An ASPA Classics Volume, United States of America: M.E. Sharpe, 3-9.