Eğitim Sürecindeki Z Kuşağının Evrensel Değerlere ve Toplumsal Konulara Yönelik Algılarının Araştırılması

Öz

Amaç: Bu çalışma, özellikle lise ve üniversitede eğitim gören Z-kuşağının evrensel değerleri ve uluslararası düzeyde önem taşıyan, benlik, sosyal ve kültürel konuları nasıl yorumladıklarını incelemektedir. Yöntem: Bu çalışmada 21 maddeden oluşan “Değerler Ölçeği (Portrait Value Questionnaire)” uygulanmıştır. Bu ölçek, Schwartz (1992;1999; 2012) tarafından “Temel Evrensel Teorisi” çerçevesinde geliştirilmiştir. Uluslararası alanda kabul görmüş, geçerliliği ve güvenliliği kanıtlanmıştır; ancak ülkemizde şu ana kadar yalnızca birkaç araştırmacı bu ölçeği kullanmıştır. Ayrıca, literatür taraması baz alınarak 10 maddelik sosyo-kültürel konulara ilişkin bir soru formu hazırlanmış ve ölçekle beraber bu form da uygulanmıştır. Bulgular: Bu çalışmaya, İstanbul, Ankara ve İzmir’de yaşayan toplam 314 lise son sınıf ve lisans öğrencisi katılmıştır. Katılımcılar kolayda örneklem yöntemiyle seçilmiştir. Katılımcıların 187’si (%59,6) kadın ve 127’si (%40,4) de erkektir. Yaş ve gelir seviyesi değişkenine göre güç, başarı, uyarılım, uyum arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur. Kültürel Değerlerin mutluluk üzerinde pozitif bir etkisi olduğu anlaşılmaktadır. Nitekim başarı ve gelenekselcilik ile ilgili değerler sosyo-kültürel konuların %22,8’ini açıklamaktadır. Özgünlük: Mevcut literatür önceki kuşakların çeşitli konulardaki düşüncelerini ve ayrıca eğilimlerini ortaya çıkarmaktadır. Ancak, Z kuşağına ilişkin çalışmaların sayısı hâlâ sınırlıdır. Bu bağlamda, eğitim sürecindeki Z kuşağının evrensel değerler, benlik, toplum ve kültürle ilgili konulara dair tutumlarının incelenmesi literatüre katkıda bulunmaktadır. Ayrıca, bu kuşağın üyeleri yakın gelecekte işgücüne katılacakları için bu çalışma, örgütlere ve pazarlamacılara yakında beraber çalışacakları bireylerin dünya görüşleri ve öncelikleri hakkında bilgi sağlaması açısından da önem taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

• z kuşağı
• davranış
• evrensel değerler
• toplumsal konular

Investigating The Perceptions Of Generation Z İn The Education Process Towards Universal Values And Social Issues

Öz

Purpose: This study investigates how Generation Z, particularly those in high schools and universities, interprets universal values and internationally prominent self, social and cultural issues. Method: “The Value Questionnaire (Portrait Value Questionnaire)” consisting of 21 items was implemented in this study. This questionnaire was developed by Schwartz (1992; 1999; 2012) within his Basic Universal Theory. It is internationally accepted and regarded as valid and reliable; but in our country, up to now, few researchers have previously used this method. Moreover, based on the literature review, a 10-item sociological survey was implemented. Results: In this research, 314 senior high school and undergraduate students living in Istanbul, Ankara and Izmir participated. Participants were selected by convenience sampling method. 187 (59.6%) of the participants were female and 127 (40.4%) were male. A statistically significant difference was found between power, achievement, stimulation and adjustment according to age and income level variables. It is understood that cultural values have a positive effect on happiness. As a matter of fact, values related to success and traditionalism explain 22.8% of socio-cultural issues. Originality: The available literature uncovers previous generations’ opinions on various topics and their tendencies; but studies on Generation Z is still limited in number. In this respect, investigating Generation Z’s perception regarding international values, self, social and cultural issues contributes to the literature. Moreover, as members of this generation will join the workforce soon, this study is of prominence since provides organizations and marketers with information on the world views and priorities of their future employees.

Anahtar Kelimeler

• Generation Z
• behavior
• universal values
• social values

Kaynakça

1. Altuntuğ, N. (2012). Kuşaktan kuşağa tüketim olgusu ve geleceğin tüketici profili. Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 4(1), 203-212.
2. Akdemir, A., Konakay, G., Demirkaya, H., Noyan, A., Demir, B., Ağ, C., Pehlivan, Ç., Özdemir, E., Akduman, G., Eregez, H., Öztürk, İ., & Balcı, O. (2013). Y kuşağının kariyer algısı, kariyer değişimi ve liderlik tarzı beklentilerinin araştırılması. Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 2(2), 11-42.
3. Beck, U., Giddens, A. ve Lash, S. (1994). Reflexive Modernization—politics, tradition and aesthetics in the modern social order, Cambridge: Polity Press.
4. Fukuyama, F. (1989). "The End of History?", The National Interest, Summer ‘89.
5. Hofstede, G; Hofstede, J. G.; Minkov, M. (2010). Cultures and organizations: software of the mind. Kaynak: http://testrain.info/download/Software%20of%20mind.pdf, Erişim: Aralık, 2017, 2018.
6. Heather Skinner, David Sarpong and Gareth R.T. White 2018 : ‘Meeting the needs of the Millennials and Generation Z: gamification in tourism through geocaching’ DOI 10.1108/JTF-12-2017-0060 VOL. 4 NO. 1 2018, pp. 93-104, Emerald Publishing Limited, ISSN 2055-5911 j JOURNAL OF TOURISM FUTURES https://mccrindle.com.au/insights/blog/gen-z-launch-ok-boomer/
7. Kentel, F. (2011). Modernite, gündelik hayat ve yeni sosyal hareketler, Marksist Bakış, Modernleşme, S: 3. Kaynak: http://www.altust.org/2011/11/modernite-gundelik-hayat-ve-yeni-sosyal-hareketler1/
8. Meral ÖZTÜRK, Vehbi ÜNAL (2019). Temel İnsani Değerler ile Yaşam Doyumu Arasındaki İlişki: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Örneği A Relation Between Basic Human Values and Life Satisfaction: The Case of Sivas Cumhuriyet University, Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi Hacettepe University Journal of Faculty of Letters Haziran/June 2019- 36(1), 61-74 doi: 10.32600/huefd.433294

9. Michael Rodriguez, Stefanie Boyer, David Fleming & Scott Cohen (2019). Managing the Next Generation of Sales, Gen Z/Millennial Cusp: An Exploration of Grit,
10. Entrepreneurship, and Loyalty, Journal of Business-to-Business Marketing, 26:1, 43-55, DOI:10.1080/1051712X.2019.1565136
11. Schwartz, S. H. (1992). Universals in The Content and Structure of Values: Theoretical advances and empirical tests in 20 countries‟, Advances in Experimental Social Psychology, 25, pp. 1-65
12. Schwartz, S. H. (1999). A Theory of Cultural Values and Some Implications for Work, Applied Psychology: An International Review, 48, pp. 23–47.
13. Schwartz, S.H. (2012 a). “An overview of the Schwartz theory of basic values”, Online Readings in Psychology and Culture, Vol. 2 No. 1, pp. 1-20, http://dx.doi.org/10.9707/2307-0919.1116
14. Yahyagil, M. Y. (2019). Küreselleşme girdabında kültür: Modern zamanlarda mutluluk arayışı, Yeditepe Üniversitesi Yayınevi, İstanbul
15. Yahyagil, M. Y. (2015). "Values, Feelings, Job Satisfaction and Well-Being: the Turkish case", Management Decision, Vol. 53 Iss: 10, pp. 2268 – 2286. DOI: http://dx.doi.org/10.1108/MD-10-2014-0609
16. Yalçın, B. & Kelgökmen İlic, D. (2017). Y jenerasyonunun farklılaşan iş değerleri ve liderlik algılamaları . Yaşar Üniversitesi E-Dergisi , 12 (46) , 136-160 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/jyasar/issue/31218/339648 s://generationz.com.au/articles/global/
17. Walby, S. (2009). Globalization and inequalities: Complexity and contested modernities. Sage Publications Ltd.