Araştırma Makalesi

VERGİ GELİRLERİ VE VERGİ YAPISININ EKONOMİK BÜYÜMENİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNE ETKİSİ: REFAH, VERİMLİLİK VE REKABET GÜCÜ PERSPEKTİFİNDE BİR İNCELEME

Cilt: 22 Sayı: 46 25 Haziran 2023
PDF İndir
EN TR

VERGİ GELİRLERİ VE VERGİ YAPISININ EKONOMİK BÜYÜMENİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNE ETKİSİ: REFAH, VERİMLİLİK VE REKABET GÜCÜ PERSPEKTİFİNDE BİR İNCELEME

Öz

Amaç: Devletin en temel gelir kaynağını oluşturan vergilerin ekonomide önemli etkiler yarattığı bilinmektedir. Bu nedenle, vergi sisteminin tasarımında devletlerin öncelikleri, ekonominin işleyişi ve gelişiminde minimum maliyetle maksimum gelirinin elde edilmesi şeklinde özetlenebilmektedir. Optimal vergi sistemi olarak tanımlanabilen bu gereklilik ise ülkelerdeki ekonomik koşullara göre farklılaşabilmektedir. Ayrıca, yine ekonomik ve politik koşullara göre devletlerin tercih ve öncelikleri de değişebilmekte, vergilerin düzey ve yapısından kaynaklanan maliyetler göz ardı edilebilmektedir. Bu bağlamda çalışmada, vergi düzeyi ve vergi yapının büyümenin sürdürülebilirliğinde önemli rol oynayan verimlilik, rekabet gücü ve refah düzeyi üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlanmaktadır. Yöntem: Çalışmada, ortalama vergi oranı olarak ifade edilen toplam vergi gelirlerinin GSYH’ye oranı ile kişisel gelir, kurumlar ve mal ve hizmet vergilerinin toplam vergiler içerisindeki payları bağımsız değişkenler, satın alma gücü paritesine (SAGP) göre kişi başına gelir, toplam faktör verimliliği ve Küresel Rekabetçilik endeksi ise bağımlı değişkenler olarak belirlenmiştir. OECD üyesi 35 ülkenin 2008-2017 dönemini kapsayan çalışmada, panel veri analizi yöntemi kullanılmıştır. Bulgular: Elde edilen bulgulara göre, mal ve hizmet vergilerinin toplam vergi gelirleri içerisindeki payı SAGP’ye göre kişi başına gelir düzeyini ve toplam faktör verimliliğini negatif yönde etkilemektedir. Ayrıca, kurumlar vergisinin toplam vergi gelirleri içerisindeki payı toplam faktör verimliliğini pozitif yönde etkilerken, toplam vergi gelirlerini GSYH’ye oranı Küresel Rekabetçilik Endeksini pozitif yönde etkilemektedir. Özgünlük: Vergilerin ekonomik etkilerini inceleyen çalışmalarda genel olarak büyüme oranları dikkate alınmakta ve büyümenin kaynakları genel olarak göz ardı edilmektedir. Büyümenin kaynakları sürdürülebilirlik açısından önemli bilgiler sağladığından, bu çalışmada niteliksel gelişim ve refah göstergeleri dikkate alınmakta ve vergi gelirleri ve vergi yapısının bu göstergeler üzerindeki etkileri araştırılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Arnold, J.M., Brys, B., Heady, C., Johansson, A.S., Schwellnus, C. & Vartia, L. (2011). Tax policy for economic recovery and growth, The Economic Journal, 121(550), F59–F80.
  2. Baltagi, B.H. (2008). Econometric analysis of panel data. West Sussex, John Wiley & Sons.
  3. Cameron, A.C. & Trivedi, P.K. (2010). Microeconometrics using stata. Texas, Stata Press.
  4. Dackehag,M. & Hansson, A. (2012).Taxation of income and economic growth: An empirical analysis of 25 rich OECD countries. Lund University Department of Economics Working Papers, No: 2012:6.
  5. Everaert, G., Heylen, F. & Schoonackers, R. (2014). Fiscal policy and TFP in the OECD: Measuring direct and indirect effects. National Bank of Belgium Working Paper, No: 274.
  6. Gober, J.R. & Burns, J.O. (1997). The relationship between tax structures and economic indicators. Journal of International Accounting, Auditing and Taxation, 6(1), 1-24.
  7. Güriş, S. (2018). Panel veri modelleri. İçinde S. Güriş (Ed.), Uygulamalı panel veri ekonometrisi (ss. 3-39). İstanbul, Der Yayınları.
  8. Hill, R.C., Griffiths, W.C. & Lim, G.C. (2008). Principles of econometrics, U.S, John Wiley & Sons,

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Büyüme, Refah Ekonomisi, Kamu Ekonomisi - Vergilendirme ve Gelir

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

25 Haziran 2023

Gönderilme Tarihi

7 Haziran 2023

Kabul Tarihi

16 Haziran 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 22 Sayı: 46

Kaynak Göster

APA
Karagöz, H. (2023). VERGİ GELİRLERİ VE VERGİ YAPISININ EKONOMİK BÜYÜMENİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNE ETKİSİ: REFAH, VERİMLİLİK VE REKABET GÜCÜ PERSPEKTİFİNDE BİR İNCELEME. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(46), 438-457. https://doi.org/10.46928/iticusbe.1311033
AMA
1.Karagöz H. VERGİ GELİRLERİ VE VERGİ YAPISININ EKONOMİK BÜYÜMENİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNE ETKİSİ: REFAH, VERİMLİLİK VE REKABET GÜCÜ PERSPEKTİFİNDE BİR İNCELEME. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2023;22(46):438-457. doi:10.46928/iticusbe.1311033
Chicago
Karagöz, Hüseyin. 2023. “VERGİ GELİRLERİ VE VERGİ YAPISININ EKONOMİK BÜYÜMENİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNE ETKİSİ: REFAH, VERİMLİLİK VE REKABET GÜCÜ PERSPEKTİFİNDE BİR İNCELEME”. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22 (46): 438-57. https://doi.org/10.46928/iticusbe.1311033.
EndNote
Karagöz H (01 Haziran 2023) VERGİ GELİRLERİ VE VERGİ YAPISININ EKONOMİK BÜYÜMENİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNE ETKİSİ: REFAH, VERİMLİLİK VE REKABET GÜCÜ PERSPEKTİFİNDE BİR İNCELEME. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22 46 438–457.
IEEE
[1]H. Karagöz, “VERGİ GELİRLERİ VE VERGİ YAPISININ EKONOMİK BÜYÜMENİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNE ETKİSİ: REFAH, VERİMLİLİK VE REKABET GÜCÜ PERSPEKTİFİNDE BİR İNCELEME”, İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 22, sy 46, ss. 438–457, Haz. 2023, doi: 10.46928/iticusbe.1311033.
ISNAD
Karagöz, Hüseyin. “VERGİ GELİRLERİ VE VERGİ YAPISININ EKONOMİK BÜYÜMENİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNE ETKİSİ: REFAH, VERİMLİLİK VE REKABET GÜCÜ PERSPEKTİFİNDE BİR İNCELEME”. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22/46 (01 Haziran 2023): 438-457. https://doi.org/10.46928/iticusbe.1311033.
JAMA
1.Karagöz H. VERGİ GELİRLERİ VE VERGİ YAPISININ EKONOMİK BÜYÜMENİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNE ETKİSİ: REFAH, VERİMLİLİK VE REKABET GÜCÜ PERSPEKTİFİNDE BİR İNCELEME. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2023;22:438–457.
MLA
Karagöz, Hüseyin. “VERGİ GELİRLERİ VE VERGİ YAPISININ EKONOMİK BÜYÜMENİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNE ETKİSİ: REFAH, VERİMLİLİK VE REKABET GÜCÜ PERSPEKTİFİNDE BİR İNCELEME”. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 22, sy 46, Haziran 2023, ss. 438-57, doi:10.46928/iticusbe.1311033.
Vancouver
1.Hüseyin Karagöz. VERGİ GELİRLERİ VE VERGİ YAPISININ EKONOMİK BÜYÜMENİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNE ETKİSİ: REFAH, VERİMLİLİK VE REKABET GÜCÜ PERSPEKTİFİNDE BİR İNCELEME. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 01 Haziran 2023;22(46):438-57. doi:10.46928/iticusbe.1311033

Cited By