Araştırma Makalesi

Türkiye ekonomisinin sektörel istihdam dinamiklerine küreselleşme ve teknolojik gelişme üzerinden ampirik bir bakış: ARDL ve DOLS yöntemlerinden kanıtlar

Cilt: 23 Sayı: 51 28 Aralık 2024
PDF İndir
TR EN

Türkiye ekonomisinin sektörel istihdam dinamiklerine küreselleşme ve teknolojik gelişme üzerinden ampirik bir bakış: ARDL ve DOLS yöntemlerinden kanıtlar

Öz

Bu çalışmanın temel amacı, küreselleşme ve teknolojik gelişmenin Türkiye’deki sektörel istihdam üzerindeki etkilerini incelemektir. Bu doğrultuda, küreselleşme endeksi ve teknolojik gelişme göstergesi olarak AR-GE harcamalarının tarım, sanayi ve hizmet sektörlerinde yarattığı istihdam dinamikleri analiz edilmiştir. Çalışmada 1991-2021 dönemi yıllık verileri kullanılarak ARDL ve DOLS tahmincileri aracılığıyla sektörel düzeyde uzun ve kısa dönem ilişkiler Türkiye örneğinde analiz edilmiştir. ARDL modeli, uzun dönem ilişkilerin yanı sıra kısa dönem dinamiklerin eşzamanlı olarak incelenmesine olanak sağlarken, DOLS tahmincisi eşbütünleşme analizinde elde edilen bulguların sağlamlığını test etmeye olanak sağlamaktadır. Buna göre, Türkiye için tarım, sanayi ve hizmet sektörlerine yönelik üç ayrı model kurulmuş ve her sektör ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Küreselleşme endeksi ve AR-GE harcamalarının tarım sektöründe istihdamı olumsuz etkilediği görülmüştür. Küreselleşme ve teknolojik ilerlemeler tarım sektöründe istihdamı azaltırken, sanayi ve hizmet sektörlerinde artırıcı etkiye sahiptir. Özellikle hizmet sektöründe AR-GE harcamalarının istihdam üzerindeki olumlu etkisi sanayiye göre daha yüksek bulunmuştur. Sanayi sektöründe ise küreselleşmenin yeni teknolojilerle entegrasyonu destekleyerek istihdam artışını teşvik ettiği gözlemlenmiştir. Çalışmanın bulguları, ekonomik politika yapıcıları için küreselleşme ve teknolojik gelişmelerin sektörel istihdam üzerindeki etkilerine dair önemli çıkarımlar sunmaktadır. Türkiye örneğinde küreselleşme ve teknolojik gelişmenin sektörel istihdam oranları üzerindeki etkisine ilişkin çalışmalar sınırlıdır. Bu çalışma, ARDL ve DOLS tahmincisini kullanarak tarım, sanayi ve hizmetler sektörlerindeki istihdam oranlarını ayrı ayrı analiz ederek literatüre önemli bir katkı sağlamaktadır. Zaman serisi analizlerinde ARDL ve DOLS yöntemlerinin birlikte kullanılması, elde edilen sonuçların doğruluğunu artırması ve daha geniş bir bakış açısı sağlaması açısından önemli bir yenilik sunmaktadır. Bu yöntemlerin kullanılması, küreselleşme ve teknolojik gelişmenin sektörel düzeydeki etkilerinin daha net bir şekilde ortaya konulmasına yardımcı olmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Acemoglu, D. (2002). Technical change, inequality, and the labor market. Journal of Economic Literature, 40(1), 7-72.
  2. Acemoglu, D., & Autor, D. H. (2011). Skills, tasks and technologies: Implications for employment and earnings. Handbook of Labor Economics, 4, 1043-1171.
  3. Acemoglu, D., & Restrepo, P. (2020). Robots and jobs: Evidence from US labor markets. Journal of Political Economy, 128(6), 2188-2244.
  4. Afolabi, J. (2022). Financial development, trade openness, and economic growth in Nigeria. Iranian Economic Review, 26(1), 237-254.
  5. Afolabi, J. A. (2023). Employment effects of technological innovation: Evidence from Nigeria's economic sectors. Economic Horizons/Ekonomski Horizonti, 25(1), 3-17.
  6. Akkus, G. E. (2021). The sectoral employment effects of international trade and productivity in the manufacturing industry of Turkey. Journal of Business, Economics and Finance, 10(3), 138-147.
  7. Aslantaş, M. F., Yılmaz, T., & Çapanoğlu, M. F. (2024). Finansal istikrarsızlığın kamu bankalarının istikrarına etkisi: Bir PMG/ARDL panel yaklaşımı. Sosyoekonomi, 32(59), 297-324.
  8. Autor, D. H. (2015). Why are there still so many jobs? The history and future of workplace automation. Journal of Economic Perspectives, 29(3), 3-30.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Zaman Serileri Analizi, İstihdam

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

28 Aralık 2024

Yayımlanma Tarihi

28 Aralık 2024

Gönderilme Tarihi

26 Ekim 2024

Kabul Tarihi

17 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 23 Sayı: 51

Kaynak Göster

APA
Ünal, E., & Bulut, Ö. U. (2024). Türkiye ekonomisinin sektörel istihdam dinamiklerine küreselleşme ve teknolojik gelişme üzerinden ampirik bir bakış: ARDL ve DOLS yöntemlerinden kanıtlar. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(51), 2247-2280. https://doi.org/10.46928/iticusbe.1574089
AMA
1.Ünal E, Bulut ÖU. Türkiye ekonomisinin sektörel istihdam dinamiklerine küreselleşme ve teknolojik gelişme üzerinden ampirik bir bakış: ARDL ve DOLS yöntemlerinden kanıtlar. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2024;23(51):2247-2280. doi:10.46928/iticusbe.1574089
Chicago
Ünal, Engin, ve Ömer Uğur Bulut. 2024. “Türkiye ekonomisinin sektörel istihdam dinamiklerine küreselleşme ve teknolojik gelişme üzerinden ampirik bir bakış: ARDL ve DOLS yöntemlerinden kanıtlar”. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 23 (51): 2247-80. https://doi.org/10.46928/iticusbe.1574089.
EndNote
Ünal E, Bulut ÖU (01 Aralık 2024) Türkiye ekonomisinin sektörel istihdam dinamiklerine küreselleşme ve teknolojik gelişme üzerinden ampirik bir bakış: ARDL ve DOLS yöntemlerinden kanıtlar. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 23 51 2247–2280.
IEEE
[1]E. Ünal ve Ö. U. Bulut, “Türkiye ekonomisinin sektörel istihdam dinamiklerine küreselleşme ve teknolojik gelişme üzerinden ampirik bir bakış: ARDL ve DOLS yöntemlerinden kanıtlar”, İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 23, sy 51, ss. 2247–2280, Ara. 2024, doi: 10.46928/iticusbe.1574089.
ISNAD
Ünal, Engin - Bulut, Ömer Uğur. “Türkiye ekonomisinin sektörel istihdam dinamiklerine küreselleşme ve teknolojik gelişme üzerinden ampirik bir bakış: ARDL ve DOLS yöntemlerinden kanıtlar”. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 23/51 (01 Aralık 2024): 2247-2280. https://doi.org/10.46928/iticusbe.1574089.
JAMA
1.Ünal E, Bulut ÖU. Türkiye ekonomisinin sektörel istihdam dinamiklerine küreselleşme ve teknolojik gelişme üzerinden ampirik bir bakış: ARDL ve DOLS yöntemlerinden kanıtlar. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2024;23:2247–2280.
MLA
Ünal, Engin, ve Ömer Uğur Bulut. “Türkiye ekonomisinin sektörel istihdam dinamiklerine küreselleşme ve teknolojik gelişme üzerinden ampirik bir bakış: ARDL ve DOLS yöntemlerinden kanıtlar”. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 23, sy 51, Aralık 2024, ss. 2247-80, doi:10.46928/iticusbe.1574089.
Vancouver
1.Engin Ünal, Ömer Uğur Bulut. Türkiye ekonomisinin sektörel istihdam dinamiklerine küreselleşme ve teknolojik gelişme üzerinden ampirik bir bakış: ARDL ve DOLS yöntemlerinden kanıtlar. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 01 Aralık 2024;23(51):2247-80. doi:10.46928/iticusbe.1574089

Cited By