İşletmelerdeki Halkla İlişkilerin Algılanan Kurumsal Sosyal Medya İletişimine Etkisinin Araştırılması

Öz

Bu çalışmanın amacı, işletmelerde önemli bir birim olarak kabul edilen halkla ilişkiler faaliyetlerinin, algılanan kurumsal sosyal medya iletişimi üzerindeki etkisini incelemektir. Çalışma, nicel araştırma yöntemi kullanılarak, kesitsel ve ilişkisel tarama modeline dayalı olarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma, İstanbul ilindeki işletmelerde çalışan 397 katılımcı ile yürütülmüştür. Veriler katılımcı tanıtım formu ve araştırmacının literatür doğrultusunda oluşturduğu anket ile toplanmıştır. Anket, Google Form üzerinden hazırlanmış ve elde edilen veriler SPSS programı ile analiz edilmiştir. ANOVA ve t-testi ile hipotezler test edilmiştir. Yapılan istatiksel analizlerde Halkla İlişkiler Ölçeği Yönetici ve Görevlilerin Üstlendiği Roller alt boyutunun frekans dağılımı ve açıklayıcı istatistiklerine göre, en yüksek ortalama 3,55 ile "Kurumun halkla ilişkiler sorumlusu halkla ilişkiler konusunda güçlü bir alt yapıya sahiptir." maddesinde, en düşük ortalama ise 2,96 ile "Kurumda halkla ilişkiler amaçlarına yönelik yeterli insan kaynağı tahsis edilmiştir." maddesinde elde edilmiştir. Bu araştırma, sosyal medya platformlarının halkla ilişkiler stratejileri için marka itibarını güçlendirme, kriz yönetimi ve müşteri etkileşimini artırmada önemli bir rol oynadığı bulgusuna ulaşmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Halkla ilişkiler
• sosyal medya
• kurumsal sosyal medya
• iletişim

An Investigation Into the Impact of Public Relations in Businesses on Perceived Corporate Social Media Communication

Öz

The aim of this study is to examine the impact of public relations activities, which are considered an important unit within businesses, on perceived corporate social media communication. The study was conducted using a quantitative research method and is based on a cross-sectional and relational survey design. The study population included 397 participants working in businesses located in Istanbul. The data were collected through the participant information form and a questionnaire developed by the researcher based on the literature. The questionnaire was prepared via Google Forms, and the collected data were analyzed using the SPSS software. Hypotheses were tested using ANOVA and t-tests. According to the statistical analysis of the Public Relations Scale, the subdimension "Roles Undertaken by Managers and Officers" showed that the item "The person responsible for public relations in the organization has a strong background in public relations" had the highest mean score 3.55, while the item "Sufficient human resources are allocated in the organization for public relations purposes" had the lowest mean score 2.96. This study found that social media platforms play a significant role in enhancing brand reputation, managing crises, and increasing customer engagement as part of public relations strategies.

Anahtar Kelimeler

• Public relations
• social media
• corporate social media
• communication

Kaynakça

1. Ataşcı, N., & Canöz, K. (2019). Televizyonda yayınlanan kamu spotlarının halkı bilgilendirmedeki yeri ve önemi: Konya örneğinde ampirik bir çalışma. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 7(19), 318–340. https://doi.org/10.33692/avrasyad.628310
2. Ayaz, Z. (2024). Sosyal medya analitiği konulu akademik çalışmaların bibliyometrik analizi. Yeni Medya, (17), 174–195. https://doi.org/10.55609/yenimedya.1527131
3. Barnett, M. L., Jermier, J. M., & Lafferty, B. A. (2006). Corporate reputation: The definitional landscape. Corporate Reputation Review, 9(1), 26–38. https://doi.org/10.1057/palgrave.crr.1550012
4. Bryła, P., Chatterjee, S., & Ciabiada-Bryła, B. (2022). The impact of social media marketing on consumer engagement in sustainable consumption: A systematic literature review. International Journal of Environmental Research and Public Health, 19(24), 16637. https://doi.org/10.55609/10.3390/ijerph192416637
5. Canpolat, N., Kısaç, A., & Byashimov, G. (2013). Kurumsal iletişimde iki stratejik alan: Pazarlama ve halkla ilişkiler üzerine bir değerlendirme. Niğde Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(2), 259–274.
6. Cartwright, S., Liu, H., & Raddats, C. (2021). Strategic use of social media within business-to-business (B2B) marketing: A systematic literature review. Industrial Marketing Management, 97, 35–58. https://doi.org/10.1016/j.indmarman.2021.06.005
7. Chou, S. Y. (2011). Do online reviews affect an online intermediary’s reputation? A transaction cost economics perspective. Journal of Internet Business, 9, 51–67.
8. Çakmak, S., & Müezzin, E. E. (2018). Sosyal medya kullanımının iletişim becerileriyle ilişkisinin incelenmesi. Yeni Medya Elektronik Dergisi, 2(3), 196–203. https://doi.org/10.17932/IAU.EJNM.25480200.2018.2/3.196-20

9. Çanakçı, M., Şaşmazlar, C., & Öztürk, S. (2022). Afet ve kriz yönetiminde sosyal medyanın kullanımı üzerine bir araştırma: Twitter örneği. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 11(3), 882–897. https://doi.org/10.37989/gumussagbil.1136584
10. Demir, H., Aydın, O. A., Örgev, C., & Tanşu, A. (2024). Sağlık çalışanlarının halkla ilişkiler birimine karşı tutumları: Kamu ve özel hastane örneği. Academic Social Resources Journal, 7(40), 866–873. https://doi.org/10.29228/ASRJOURNAL.63758
11. Duğan, Ö., & Aydın, B. O. (2018). Halkla ilişkiler lisans öğrencilerinin eleştirel düşünme eğilimlerinin belirlenmesine yönelik bir çalışma. Selçuk İletişim, 11(2), 179–195. https://doi.org/10.18094/josc.411678
12. Er, K., Solmaz, U., & Yıldız, E. (2020). İşyerinde Sosyal Medya Kullanımı Ölçeği'nin Türkçe'ye uyarlanması. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(44), 1105–1132. https://doi.org/10.31795/baunsobed.748656
13. Eriksson, M. (2018). Lessons for crisis communication on social media: A systematic review of what research tells the practice. International Journal of Strategic Communication, 12(5), 526 551. https://doi.org/10.1080/1553118X.2018.1510405
14. Göksu, T. S. (2018). Impacts of world famous football players in sport industry through influencer marketing. International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR), 5(22), 965–971. https://doi.org/10.26450/jshsr.438
15. Kaplan, A. M., & Haenlein, M. (2010). Users of the world, unite! The challenges and opportunities of social media. Business Horizons, 53(1), 59–68. https://doi.org/10.1016/j.bushor.2009.09.003
16. Karaköse, T. (2007). Örgütlerde itibar yönetimi. Akademik Bakış Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler E-Dergisi, 11(9), 1–12.
17. Karakoç, E. (2004). Toplam kalite yönetiminin halkla ilişkiler açısından anlam ve önemi. Selçuk İletişim, 3(2), 23–29.
18. Kazancı, S. B. A. (2024). Türkiye’de marka iletişimi alanında yapılan lisansüstü tez çalışmalarının bibliyometrik analizi (Tez No. 903142) [Yüksek Lisans Tezi, Maltepe Üniversitesi]. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi
19. Keller, K. L., & Brexendorf, T. O. (2019). Measuring brand equity. M. Bruhn & C. Hadwich (Ed.), Handbuch Markenführung (s. 1409–1439) içinde. Springer Gabler.
20. Khadim, R. A., Hanan, M. A., Arshad, A., Saleem, N., & Khadim, N. A. (2018). Revisiting antecedents of brand loyalty: Impact of perceived social media communication with brand trust and brand equity as mediators. Academy of Strategic Management Journal, 17(1).
21. Kılıç, S. Z. (2006). Özel Türk ilköğretim okullarında halkla ilişkiler etkinliklerinin incelenmesi (Tez No. 188578) [Yüksek Lisans Tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi]. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi
22. Lopes, A. R., & Casais, B. (2022). Digital content marketing: Conceptual review and recommendations for practitioners. Academy of Strategic Management Journal, 21(2), 1–17.
23. Machado, J. C., Vacas-de-Carvalho, L., Azar, S. L., André, A. R., & Dos Santos, B. P. (2019). Brand gender and consumer-based brand equity on Facebook: The mediating role of consumer–brand engagement and brand love. Journal of Business Research, 96, 376–385. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2018.11.027
24. Ohliati, J., Yuniarty, & Bismo, A. (2022). The role of social customer relationship management in improving relationship performance in small businesses. International Journal of Innovation and Technology Management, 19(08), 225–234. https://doi.org/10.1142/S0219877022500341
25. Özdemir, Ö. C., & Taşcıoğlu, R. (2022). Kurumsal iletişimde sosyal medya kullanımı: Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı üzerine bir inceleme. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 1(53), 65–81. https://doi.org/10.17498/kdeniz.1070535
26. Özen, E., & Kılınç, F. (2015). İşletmelerde finansal performansın artmasında halkla ilişkilerin rolü ve halkla ilişkiler algısı. Optimum Ekonomi ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 2(1), 147–170. https://doi.org/10.17541/oeybd.62203
27. Ramesh, K., Saha, R., Goswami, S., & Dahiya, R. (2019). Consumer’s response to CSR activities: Mediating role of brand image and brand attitude. Corporate Social Responsibility and Environmental Management, 26, 377–387. https://doi.org/10.1002/csr.1719
28. Seo, E. J., Park, J. W., & Choi, Y. J. (2020). The effect of social media usage characteristics on e-WOM, trust, and brand equity: Focusing on users of airline social media. Sustainability, 12(4), 1691. https://doi.org/10.3390/su12041691
29. Shanahan, T., Tran, T. P., & Taylor, E. C. (2019). Getting to know you: Social media personalization as a means of enhancing brand loyalty and perceived quality. Journal of Retailing and Consumer Services, 47, 57–65. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2018.10.007
30. Türkal, İ., & Taşcıoğlu, R. (2018). Türkiye’de halkla ilişkilerin stratejik rolü: İnsan kaynakları sitelerindeki iş ilanları üzerine bir inceleme. Atatürk İletişim Dergisi, (15), 37–58.
31. Vardarlıer, P., & Zafer, C. (2020). Social media and crisis management: The case study of Cambridge Analytica. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 18(Özel Sayı), 31–44.
32. Veil, S. R., Buehner, T., & Palenchar, M. J. (2011). A work‐in‐process literature review: Incorporating social media in risk and crisis communication. Journal of Contingencies and Crisis Management, 19(2), 110–122. https://doi.org/10.1111/j.1468-5973.2011.00639.x
33. Yavuz, C., & Duvan, Y. (2019). Belediyelerin kurumsal iletişiminde sosyal medya: Karadeniz bölgesi örneği. Kent Akademisi, 12(4), 682–702.
34. Yıldırım, G., & Akbulut, D. (2017). Halkla ilişkiler ve tanıtım programlarında öğrenim gören öğrencilerin yakınlarının halkla ilişkiler mesleği konusunda tutum ve algıları üzerine bir araştırma. Akdeniz İletişim, 28, 199–223.
35. Zenelaj, B., Gambarov, V., & Bilge, F. A. (2016). Using social media communication as a marketing strategy to generate corporate reputation: A study in the telecommunication industry. Proceedings of 16th International Joint Conference: Central & Eastern Europe in the Changing Business Environment (s. 356–370) içinde. Oeconomica Publishing House. https://doi.org/10.18267/pr.2016.cer.2145.9
36. Zhao, H. V., Lin, S. W., & Liu, K. J. R. (2011). Behavior dynamics in media-sharing social networks. Cambridge University Press. https://doi.org/10.1017/CBO9780511921431