Ortaokul Öğrencilerinin Benlik Saygısının İncelenmesi: Türkiye ve İngiltere'de Karşılaştırmalı Ampirik Bir Araştırma

Yıl 2025, Cilt: 2 Sayı: 2, 167 - 180, 30.06.2025

Hümeyra Güleryüz Erken

Öz

Bu çalışma, Kısa Form Coopersmith Benlik Saygısı Envanteri'nin (SEI) psikometrik özelliklerini Türkiye ve İngiltere'deki ortaokul öğrencileri arasında araştırmaktadır. Yaygın olarak kullanılan bir benlik saygısı ölçeği olan SEI, yaşları 11 ila 14 arasında değişen toplam 2388 öğrenciye İngiltere'de, 3506 öğrenciye ise Türkiye'de uygulanmıştır. Çalışma, benlik saygısı puanlarındaki cinsiyet farklılıklarına odaklanarak SEI'nin her iki ülkedeki güvenilirliğini ve geçerliliğini incelemiştir. Çalışmanın bulguları, SEI'nin hem İngilizce hem de Türkçe versiyonlarının tatmin edici bir iç tutarlılık güvenilirliği gösterdiğini ortaya koymaktadır. İngiltere'de cinsiyetler arasında önemli bir farklılık gözlenirken, Türkiye'de böyle bir farklılık tespit edilmemiştir. Bulgular, SEI'nin farklı kültürel bağlamlarda benlik saygısını ölçmek için güvenilir bir araç olduğunu göstermekte ve benlik saygısı araştırmalarında kültürel faktörlerin dikkate alınmasının önemini vurgulamaktadır. Bu çalışma, ergenler arasında benlik saygısının anlaşılmasına önemli bir katkı sağlamakta ve cinsiyet ve kültürel farklılıkların benlik saygısı gelişimi üzerindeki etkisine dair içgörüler sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Eğitim , Öz-saygı , Ortaokul , Karşılatırmalı Çalışma , İngiltere , Türkiye.

Exploring Secondary School Students’ Self-Esteem: A Comparative Empirical Study in Türkiye and England

Öz

This study investigates the psychometric properties of the Short Form Coopersmith Self-Esteem Inventory (SEI) among secondary school students in Turkey and England. The SEI, a widely utilised measure of self-esteem, was administered to a total of 2388 students in England and 3506 students in Turkey, with ages ranging from 11 to 14 years. The study examined the reliability and validity of the SEI in both countries, with a focus on gender differences in self-esteem scores. The findings of the study suggest that both the English and Turkish versions of the SEI demonstrate satisfactory internal consistency reliability. While a significant gender disparity was observed in England, no such disparities were identified in Turkey. The findings suggest that the SEI is a reliable tool for measuring self-esteem in diverse cultural contexts and highlight the importance of considering cultural factors in self-esteem research. This study makes a significant contribution to the understanding of self-esteem among adolescents and provides insights into the impact of gender and cultural differences on self-esteem development.

Anahtar Kelimeler

Education , Self-esteem , Secondary Schools , Comparative Study , England , Turkiye.

Kaynakça

• Arbabisarjou, A. vd. “The Relationship between Self-Esteem and Academic Achievementmotivation in University Students”. International Journal of Pharmacy and Technology 8/2 (2016), 12353-12360.
• Boyes, M.E. vd. “Relationships between Reading Ability and Child Mental Health: Moderating Effects of Self-Esteem”. Australian Psychologist 53/2 (2018), 125-133. https://doi.org/10.1111/ap.12281
• Carroll, L. - Anderson, R. “Body Piercing, Tattooing, Self-Esteem, and Body İnvestment in Adolescent Girls”. Adolescence 37/147 (2002), 626-637.
• Chapman, P.L. - Mullis, A.K. “Readdressing Gender Bias in the Coopersmith Self-Esteem İnventory-Short form”. Journal of Genetic Psychology 163/4 (2002), 403-409. https://doi.org/10.1080/00221320209598692
• Coopersmith, S. Self-Esteem Inventories. Palo Alto: CA: Consulting Psychologists Press, 1981. https://www.google.com/search?client=safari&rls=en&q=Coopersmith,+S.+(198+1).+Self-Esteem+inventories.+Palo+Alto,+CA:+Consulting+Psychologists+Press.&ie=UTF-8&oe=UTF-8
• Coopersmith, Stanley. The Antecedents of Self-Esteem, San Francisco, 1967. San Francisco: Freeman, Cooper & Co. Therapy for severe head trauma. As so often happens …, 1967.
• Coopersmith, Stanley - Gilberts, Ragnar. Behavioral Academic Self-esteem: BASE. Consulting Psychologists Press, 1982.
• Çakar, F.S. - Karataş, Z. “Adolescents’ self-esteem, school anger and life satisfaction as predictors of their school attachment”. Egitim ve Bilim 42/189 (2017), 121-136. https://doi.org/10.15390/EB.2017.6573
• Çevik, Gülşen Büyükşahin. “Lise 3. sınıf öğrencilerinin arkadaşlık ilişkileri ve benlik saygılarının bazı değişkenler açısından incelenmesi”. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana.
• Donmez, K.H. “A comparative look at aggression and self-esteem among turkish versus international super and premier league soccer players playing in Turkey”. Universal Journal of Educational Research 6/11 (2018), 2484-2491. https://doi.org/10.13189/ujer.2018.061112
• Eysenck, S. B. G. “A new scale for personality measurements in children”. British Journal of Educational Psychology 35/3 (1965), 362-367.
• Francis, Leslie J. “Coopersmith’s model of self-esteem: Bias toward the stable extravert?” The Journal of social psychology 137/1 (1997), 139-142.
• Francis, Leslie J. “Coopersmith’s Model of Self-Esteem: Bias Toward the Stable Extravert?” The Journal of Social Psychology 137/1 (1997), 139-142. https://doi.org/10.1080/00224549709595425
• Francis, Leslie J vd. “Is there gender bias in the short‐form Coopersmith Self‐Esteem Inventory?” Educational Research 40/1 (1998), 83-89.
• Francis, Leslie J. “Self-esteem as a function of personality and gender among 8–11 year olds: is coopersmith’s index fair?” Personality and individual differences 25/1 (1998), 159-165.
• Francis, Leslie J. “Self-esteem as a function of personality and gender among 8–11 year olds: is coopersmith’s index fair?” Personality and individual differences 25/1 (1998), 159-165.
• Francis, Leslie J. - Wilcox, Carolyn. “Self-Esteem: Coopersmith and Rosenberg Compared”. Psychological Reports 76/3 (Haziran 1995), 1050-1050. https://doi.org/10.2466/pr0.1995.76.3.1050
• González, O.M.F. vd. “Learning Strategies and Self-esteem. Relationship Between Staying and Dropping Out Secondary School [Estrategias de Aprendizaje y Autoestima. Su Relacion Con la Permanencia y Desercion Universitaria]”. Estudios Pedagogicos 35/1 (2009), 27-45. https://doi.org/10.4067/S0718-07052009000100002
• Güçray, S. Sonay. Çocuk yuvası ve ailesi yanında kalan 9, 10, 11 yaş çocuklarının öz-saygı gelişimini etkileyen bazı faktörler. Ankara: Hacettepe Universitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 1989.
• Güloğlu, Berna - Aydın, Gül. “Coopersmith Özsaygı Envanteri’nin Faktör Yapısı”. Eğitim ve Bilim 26/122 (2001).
• Hills, Peter R vd. “The psychometric properties and factor structure of a Welsh translation of the school short form of the Coopersmith Self-esteem Inventory”. Research in Education 78/1 (2007), 103-109.
• Hills, Peter R. vd. “The School Short-Form Coopersmith Self-Esteem Inventory: Revised and Improved”. Canadian Journal of School Psychology 26/1 (Mart 2011), 62-71. https://doi.org/10.1177/0829573510397127
• Karabulut, Gülbahar. Güzel Sanatlar Li̇sesi̇ Müzi̇k Bölümü öğrenci̇leri̇ni̇n çalgiya Yöneli̇k Benli̇k Algilari i̇le Genel Benli̇k Saygilari Arasindaki̇ i̇li̇şki̇ni̇n i̇ncelenmesi̇. Ankara, 2014.
• Kline, P. Handbook of test construction. London: Routledge, 1993.
• Merter, Kübra. Ortaokul öğrencilerinin sosyal duygusal öğrenme becerileri ve benlik saygısı arasındaki ilişkinin incelenmesi (Maltepe ilçesi örneği). İstanbul: Yeditepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2013.
• Myers, J. vd. “Promoting self-esteem in adolescents: The influence of wellness factors”. Journal of Counseling and Development 89/1 (2011), 28-36. https://doi.org/10.1002/j.1556-6678.2011.tb00058.x
• Onur, E. P. Pre-condition of self-esteem in children. University of Istanbul, 1981.
• Özoğul, S. N. Annenin çalışmasının ve bazı bireysel niteliklerin çocuğun özsaygısına etkisi. Ankara, 1988.
• Piers, Ellen V. Piers-Harris children’s self-concept scale. Nashville: Counselor Recordings and Tests Nashville, TN, 1969.
• Pişkin, Metin. Self-esteem and locus of control of secondary school children both in England and Turkey. Leicester: University of Leicester, 1996.
• Ponsoda, V. vd. “Gender Differences in the Coopersmith Self-Esteem Inventory: The Incidence of Differential Item Functioning”. Journal of Individual Differences 29/4 (2008), 217-222. https://doi.org/10.1027/1614-0001.29.4.217
• Robbins, Mandy vd. “Church attendance and self-esteem among adolescents”. The British Psychological Society. Welsh Branch 20 (2007), 4-5.
• Roberson, Terry G. - Miller, Edith. “The Coopersmith Self-esteem Inventory: A factor analytic study”. Educational and Psychological Measurement 46/1 (1986), 269-273.
• Rosenberg, Morris. “Rosenberg self-esteem scale (SES)”. Society and the adolescent self-image.
• Seabi, J. “Relating learning strategies, self-esteem, intellectual functioning with academic achievement among first-year engineering students”. South African Journal of Psychology 41/2 (2011), 239-249. https://doi.org/10.1177/008124631104100212
• Uzunkol, E. - Yel, S. “Effect of value education program applied in life studies lesson on self-esteem, social problem-solving skills and empathy levels of students”. Egitim ve Bilim 41/183 (2016), 267-292. https://doi.org/10.15390/EB.2016.5550
• Zhang, L.-F. “Thinking styles, self-esteem, and extracurricular experiences”. International Journal of Psychology 36/2 (2001), 100-107. https://doi.org/10.1080/00207590042000128